کتاب صوتی شاهکار اثر امیل زولا

- خالق «شاهکار» و شاهکارهای دیگر:

«امیل ادوارد شارل آنتوان زولا» نویسنده و روزنامه‌نگار سرشناس فرانسوی است که سال ۱۸۴۰ در پاریس متولد شده. بسیاری زولا را برجسته‌ترین نویسنده‌ی گرایش ناتورالیسم در تاریخ ادبیات می‌دانند و نقش او در تئاتر طبیعت‌گرا را نمی‌توان نادیده گرفت. او در آزادسازی سیاسی فرانسه هم بسیار اثرگذار بوده است. زولا در زمان حیاتش چندین رمان و داستان کوتاه، مقاله و نمایشنامه نوشت اما بیشتر برای مجموعه‌ی بیست‌جلدی «روگن ماکار» شناخته می‌شود. این شکل از گردآوری آثار در یک مجموعه‌ی بزرگ، تحت تأثیر «انوره دو بالزاک» و «کمدی انسانی» او اتفاق افتاد. اما اندیشه‌های زولا بیش از بالزاک تحت تأثیر «چارلز داروین» بود و در داستان‌هایش نقش وراثت و محیط زیست بر جامعه و افراد آن پررنگ و محسوس است. برخی از آثار مهم و تأثیرگذار امیل زولا عبارتند از: «ژرمینال»، «ترزاکن»، «نانا»، «بهشت بانوان»، «آسوموار»، «دیو درون»، «دارایی خانواده‌ی روگن»، «شکم پاریس»، «سهم سگان شکاری»، «شکست»، «حمله به آسیاب»، «سایه‌های شب»، «پول و زندگی»، «فتح پلاسان» و البته «شاهکار». زولا در زمستان ۱۹۰۲، زمانی که ۶۲ سال داشت، بر اثر مسمومیت با مونوکسید کربن که از تهویه‌ی نادرست دودکش ناشی شده بود، درگذشت اما پس از یک قرن و اندی، شاهکارهایش هنوز هم برای مخاطبان ادبیات کلاسیک جذاب و آموزنده هستند.

- داستان دوست نقاش من:

امیل زولا «شاهکار»ش را در سال ۱۸۸۶ به دست چاپ سپرد. این اثر چهاردمین کتاب مجموعه‌ی روگن ماکار محسوب می‌شود. شاهکار روایتی است از تلاش‌ها و چالش‌های مردی به نام «کلود لانتیه» برای خلق یک نقاشی بزرگ و ماندگار. ریشه‌ی این داستان به دوستی زولا با «پل سزان» برمی‌گردد و تصویری نزدیک و دقیق از دنیای هنر پاریس در سده‌ی نوزدهم به دست می‌دهد. سزان یکی از برجسته‌ترین نقاشان قرن نوزده و بیست فرانسه بود که علاوه بر نقش مهمی که در گسترش سبک امپرسیونیسم و پست‌امپرسیونیسم داشت، از منابع الهام نقاشان بزرگی چون «پابلو پیکاسو» هم بود. کلود لانتیه، قهرمان شاهکار نیز همچون پل سزان، هنرمندی انقلابی است که آثارش تحت تأثیر سنت‌ها، با سوءبرداشت مواجه می‌شود. اما زولا در شخصیت‌پردازی لانتیه، تنها به شناختش از سزان اکتفا نکرده و ویژگی‌های کلود لانتیه را می‌توان ترکیبی از خصوصیات چند نقاش امپرسیونیست از جمله «کلود مونه»، «ادوارد مانه» و به‌طبع پل سزان دانست. انتشار این رمان، تأثیر مطلوبی بر دوستی نویسنده و نقاش نداشت. سزان پس از دریافت کتاب، نامه‌ی تشکری به زولا می‌نویسند اما این نامه، آخرین گفت‌وگوی میان این دو دوست قدیمی است و می‌توان گفت انعکاس زندگی شخصی سزان در رمان زولا، دوستی آن‌ها را کم‌رنگ می‌کند و سپس آن را به پایان می‌رساند.

- هنر به‌مثابه‌ی جست‌وجوی امر حقیقی:

«کلود لانتیه» نقاشی است که به تصویر کردن سوژه‌های واقعی در فضاهای واقعی و به‌طور خاص فضاهای باز علاقه‌مند است. لانتیه این نگرش را در زمانی دنبال می‌کند که غالب هنرمندان به نقاشی در استودیو می‌پردازند و تمرکزشان بیشتر بر موضوعات اسطوره‌ای، تاریخی و مذهبی است. هنر انقلابی لانتیه، حلقه‌ی کوچکی از دوستان هم‌فکر را به او جذب می‌کند که آن‌ها سودای تکان دادن دنیای هنر و به چالش کشیدن ساختار آن را در سر دارند. بهترین دوستان کلود، پی‌یر ساندوز رمان‌نویس و لویی دوبوش معمار هستند. ساندوز همچون لانتیه، می‌کوشد ساختارهای رمان‌نویسی مرسوم را تغییر دهد و داستان‌هایی که می‌نویسد، ریشه‌ای علمی دارند و قهرمانان‌شان مردم مدرن و زندگی روزمره‌ی آنان هستند. اما دوبوش جسارت دو رفیقش را ندارد؛ او در راهی متعارف‌تر قدم برمی‌دارد که امنیت بیشتری را برایش به دنبال دارد. کلود لانتیه برای بهره بردن از هوای آزاد به مناطق روستایی نقل مکان می‌کند تا در حال‌وهوای کودکی‌اش، شاهکارهای بیشتری خلق کند. اما همه‌چیز آن‌طور که نقاش انتظار دارد، پیش نمی‌رود و سرخوردگی و افسردگی گریبان‌گیرش می‌شوند. لانتیه به پاریس باز می‌گردد. اما سرخوردگی‌های گذشته‌اش او را از هدفش در هنر ناامید نمی‌کند و می‌کوشد با ایده‌های نو، آن شاهکاری که همیشه در جست‌وجویش بوده را روی بوم نقش بزند.

- کتاب صوتی شاهکار:

نشر صوتی آوانامه طی همکاری با «مؤسسه‌ی انتشارات نگاه» نسخه‌ی صوتی کتاب «شاهکار» اثر برجسته‌ی «امیل زولا» را با ترجمه‌ی «علی‌اکبر معصوم‌بیگی» و اجرای «مهیار ستاری» تولید و منتشر کرده است.