کتاب نقد ترجمه اثر کاتارینا رایس نشر برگ و باد

در عصری که دنیا همواره در حال کوچکتر شدن است، زمانی که ملل مختلف به طور روزافزون به یکدیگر نزدیکتر می‌شوند و لزوم تبادل اطلاعات و عقاید در سرتاسر مرزهای شفاهی و کتبی تبدیل به حقیقتی از زندگی شده است، ارتباطات بدون ترجمه اقناع‌ ناشدنی شده است. به طور خاص در تلاش‌های علمی بین‌المللی برای تبادل نتایج تحقیقات با سرعت و دقت اهمیت پیدا کرده است، نه تنها به این دلیل که بینش‌های نو را بتوان به اشتراک گذاشت بلکه برای جلوگیری از تکرار غیرضروری پژوهش و تحقیق. مترجمان و مترجمان شفاهی مدت‌ها است در سیاست‌های بین‌المللی به کار گرفته شده‌اند و اکنون به طور فزاینده در کنفرانس‌های بین منطقه‌ای اقتصادی، صنعتی و علمی حضور دارند. در نهایت، ترجمه‌ی اثرات ادبی و نمایشنامه‌ها برای تفریح و سرگرمی، نقش مهمی در تبادل متقابل میان فرهنگ‌ها است.

اهمیت محض و غیرقابل انکار ترجمه در دنیای امروز مستلزم توجه خاص به کیفیت ترجمه‌ها است. اما این تنها انگیزه برای اهمیت دادن به اصول ارزشیابی ترجمه‌ها نیست. ترجمه‌های ضعیف بسیاری، انجام و منتشر شده است. علاقمندی به ترجمه‌های بهتر را می‌توان با اصول معقول‌تر در مبحث نقد ترجمه در افراد برانگیخت. ترجمه از منظر آموزشی و نیز توسعه‌ی شیوه‌های عینی ارزشیابی، مزایایی خواهند داشت زیرا راهی عالی و حتی جذاب برای تکمیل آگاهی زبانی و بسط افق‌های زبانی و فرازبانی نقد خواهد بود. و در نهایت، پژوهش دقیق در مورد تمام قابلیت‌ها و محدودیت‌های نقد ترجمه ضروری است زیرا وضعیت کنونی این هنر در هاله‌ای از ابهام است. استانداردهایی که نقدها اغلب ارائه می‌دهند به طور کلی قراردادی است به طوری که اعمال آنها درک درستی از فرایند ترجمه به دست نمی‌دهد.

هدف کتاب حاضر، تنظیم رده‌بندی و معیارهای عینی برای ارزشیابی تمام انواع ترجمه است. مهم است یک چارچوب کلی ایجاد شود که طیف کامل استانداردهای مرتبط با ترجمه‌های فردی خاص را در خود جای دهد. این امر به شناختی منتهی می‌شود که انواع مختلف متن، انواع مختلف استانداردها را ایجاب می‌کند. سنخ‌شناسی متن مورد ترجمه، اولین گام برای تعیین طبقه‌بندهای ادبی، زبانشناسی و کارکردشناختی است که نقاط ارجاع را فراهم می‌آورد و به وسیله‌ی آن یک ترجمه‌ی معین ارزشیابی می‌شود.

وقتی این پرسش‌های اولیه روشن شد، محدودیت‌های نقد ترجمه باید مشخص و دسته‌بندی‌ها انجام شود تا بدون تناقض از عینیت قضاوت‌ها اطمینان حاصل شود یا ذهنیت نمود یابد.

در صفحات بعد چارچوبی عملی و منعطف ارائه می‌شود که به قدر کافی گسترده است تا تمام طیف موضوعات متون ترجمه را دربرگیرد و در عین حال در حد لزوم اختصاصی یا مفصل است که بتوان به عنوان الگو از آن استفاده کرد.