کتاب چگونه خود را به نظم عادت دهیم اثر پیتر هالینز نشر هنوز

نویسنده و سخنران معروف، جیم ران، جایی گفته: «همه در نهایت باید یکی از این دو را تحمل کنیم: رنج انضباط یا رنج حسرت.» شما در زندگی انتخاب می‌کنید کدام رنج را تحمل کنید؛ معمولاً انضباط شما را از چیزی که همین لحظه دل‌تان می‌خواهد منع می‌کند.

خودانضباطی و نیروی اراده به شما قدرت می‌دهند کارهای دشوار و نه‌چندان لذت‌بخش را به سرانجام برسانید چون در راستای مصلحت بلند‌مدت شما هستند. مثلاً می‌توانید صبح زود وقتی دل‌تان می‌خواهد دکمۀ قطع صدای زنگ ساعت را فشار بدهید، بلند شوید و ورزش کنید. یا در برابر وسوسۀ خوردن شیرینی‌جات مقاومت کنید، چون می‌دانید یک ساعت بعد با افت انرژی مواجه خواهید شد. به خاطر داشته باشید در میان تمام چیزهایی که برای رسیدن به هدف و کسب رضایت‌مندی به آن‌ها نیاز دارید، انضباط مهارت بسیار مهمی است. از سوی دیگر زندگی خالی از انضباط حتماً پر از حسرت است، چون کاری که ارزش انجام دادن دارد هرگز انجام نمی‌شود.

هدف این کتاب این است که خودانضباطی و نیروی اراده را به عادت ناخودآگاه شما تبدیل کند تا به راحتی به اهداف‌تان برسید و بدون حسرت زندگی کنید. شاید پنج دقیقه زودتر بیدار شدن برنامۀ روزانۀ شما را چندان دگرگون نکند اما اگر مدتی طولانی تکرار شود، اثر مطلوبی به جا می‌گذارد و شما را به سوی موفقیت هدایت می‌کند. درست مثل ورزشکاری که قبل از مسابقه خود را گرم می‌کند و عضله‌هایش را کش‌وقوس می‌دهد، خودانضباطی هم کیفیتی است که باید آن را تقویت کنید تا به هدف‌تان برسید.

بنیان‌های زیستی خودانضباطی

قبل از هر چیز لازم است بدانیم خودانضباطی چه تعریفی در زیست‌شناسی دارد و از دیدگاه عصب‌شناسی چه عواملی بر خودانضباطی تأثیر دارند و آن را کاهش یا افزایش می‌دهند. در غیر این صورت نمی‌توانیم به خوبی از آن بهره‌مند شویم، مثل این است ‌که بخواهیم یک بیماری را بدون شناخت عوامل آن درمان کنیم. تشخیص منشأ فیزیکی رفتارهای پیچیدۀ مغزی کار دشواری است، اما عصب‌شناسان و روان‌شناسان در این زمینه روز به روز پیشرفت می‌کنند. واژه‌های «تکانش‌گری» و «نیروی اراده» نه در بخش‌ خاصی از مغز ما حک شده‌اند، و نه ماده‌ای شیمیایی برای تغییر پایدار عملکرد آن‌ها وجود دارد.

دانشمندان تخمین زده‌اند مغز انسان معمولی حدود ۱۰۰ بیلیون نورون دارد. نورون‌ها سلول‌های ریزی هستند که در مدار الکتریکی مغز ما پیام‌های عصبی را منتقل می‌کنند و افکار و رفتارهای ما را می‌سازند. این مقدار حدوداً مساوی تعداد ستاره‌های کهکشان راه شیری است. بنابراین تعجبی ندارد که دانشمندان تا کنون فقط توانسته‌اند ارتباط میان نورون‌ها و خروجی‌های آن‌ها را دریابند. البته با کمک آزمایش‌های اخیر سرنخ‌هایی دربارۀ فعالیت‌های داخلی مغز ما نیز کشف کرده‌اند.