
کتاب خدمتکار نوشته کاترین استاکت، با ترجمه هدیه تقوی توسط انتشارات البرز منتشر شده است. این کتاب، رمانی اجتماعی و تاریخی است که تبعیض نژادی، نابرابری اجتماعی و جایگاه زنان در جامعه آمریکا را در قالب داستان روایت میکند. این اثر در دهه ۱۹۶۰ میلادی و همزمان با اوجگیری جنبش حقوق مدنی در ایالت میسیسیپی روایت میشود و زندگی زنان خدمتکار سیاهپوست و رابطه آنان با زنان سفیدپوست را به تصویر میکشد. کتاب خدمتکار داستان تقابل اطاعت و سرکشی و تلاش برای تامل در معنای انسانیت و عدالت در جامعهای نابرابر است.
کتاب خدمتکار با ترجمه هدیه تقوی روایت تلاقی زندگی سه زن از دو نژاد و دو جایگاه اجتماعی متفاوت در جنوب آمریکا است؛ زنانی که هر یک بهنوعی درگیر محدودیتهای تحمیلی جامعه مردسالار و نژادپرست زمانه خود هستند. داستان از خلال نگاه ایبی لین و مینی جکسون، دو خدمتکار سیاهپوست، و اسکیتر، دختر جوان سفیدپوست و تحصیلکرده، پیش میرود و تصویری چندلایه از روابط قدرت، ترس، همدلی و مقاومت ارائه میدهد.
ایبی لین زنی آرام و درونگراست که سالها عمر خود را صرف بزرگکردن فرزندان خانوادههای سفیدپوست کرده، بیآنکه حق ابراز نظر یا اعتراض داشته باشد. مینی، در نقطه مقابل، زنی صریح و ناآرام است که زبان تندش بارها برایش دردسر درست کرده و او را در موقعیتهای دشوار قرار داده است. در سوی دیگر، اسکیتر قرار دارد؛ زنی که با وجود امتیازات نژادی و طبقاتی، خود نیز قربانی انتظارات محدودکننده جامعه از زنان است و ارزش او را در ازدواج و ظاهر اجتماعی خلاصه میکند.
پیوند این سه زن زمانی شکل میگیرد که اسکیتر تصمیم میگیرد درباره زندگی واقعی خدمتکاران سیاهپوست کتابی بنویسد؛ تصمیمی که در پی هنجارهای اجتماعی، امنیت شخصی همه آنها را به چالش میکشد. روایت اولشخص شخصیتها باعث میشود خواننده با لایههای پنهان ترس، خشم فروخورده و شجاعت تدریجی آنان مواجه شود.
این رمان با استقبال گسترده جهانی روبهرو شد و مدت زیادی، در فهرست پرفروشترین کتابهای نیویورک تایمز قرار گرفت. کتاب خدمتکار برنده جوایز متعددی از جمله جایزه گودریدز و بوک سنس شد. اقتباس سینمایی این اثر در سال ۲۰۱۱ به کارگردانی تیت تیلور ساخته شد و جوایز مهمی از جمله اسکار بهترین بازیگر زن نقش مکمل را از آن خود کرد.
کاترین استاکت، نویسنده آمریکایی، در سال ۱۹۶۹ در شهر جکسون، ایالت میسیسیپی متولد شد. استاکت در دانشگاه آلاباما در رشته نویسندگی خلاق و زبان انگلیسی تحصیل کرد و پس از فارغالتحصیلی به نیویورک نقل مکان کرد. او نزدیک به یک دهه در حوزه نشر مجلات و بازاریابی محتوایی فعالیت داشت و تجربه زیستهاش در این فضا، در شکلگیری نگاه اجتماعی و روایتمحور آثارش نقش مهمی ایفا کرد.
نخستین و مهمترین اثر او، رمان خدمتکار، در سال ۲۰۰۹ منتشر شد و با تمرکز بر روابط نژادی و جنسیتی در جنوب آمریکا طی دهه ۱۹۶۰، توجه گسترده منتقدان و مخاطبان را به خود جلب کرد.
کتاب خدمتکار، فراتر از یک روایت داستانی ساده، با لحن رسا و انتقادی ساختارهای قدرت، تبعیض و سکوت در جامعه را نقد میکند. این کتاب توانایی نویسنده برای انسانیکردن تاریخ را نشان میدهد؛ استاکت بهجای ارائه گزارشهای کلی و آماری از تبعیض نژادی، تجربه زیسته انسانهایی را روایت میکند که در حاشیه تاریخ رسمی قرار گرفتهاند. این رویکرد باعث میشود مخاطب با پیامدهای روانی، اجتماعی و اخلاقی نابرابری مواجه شود و آن را بهمثابه واقعیتی ملموس درک کند.
از سوی دیگر، کتاب خدمتکار نشان میدهد چگونه تغییرات اجتماعی از بطن روابط فردی و تصمیمهای پرخطر و آگاهانه شکل میگیرند. کتاب پرسشهای بنیادینی درباره مسئولیت فردی در برابر بیعدالتی، نقش سکوت در تداوم تبعیض و معنای شجاعت اخلاقی مطرح میکند. در مجموع، خواندن این کتاب، نگاه مخاطب را نسبت به عدالت، همدلی و نقش انسان در تغییر اجتماعی عمیقتر میکند.
کتاب خدمتکار برای مخاطبانی مناسب است که به رمانهای اجتماعی و تاریخی با رویکرد تحلیلی علاقهمندند و از آثاری که به بررسی لایههای پنهان جامعه میپردازند، استقبال میکنند. این کتاب برای خوانندگانی که دغدغه عدالت اجتماعی، حقوق بشر، برابری نژادی و جایگاه زنان را دارند، اثری قابل تامل و آموزنده است.
علاوهبر این، خدمتکار برای مخاطبانی مناسب است که به شخصیتپردازی عمیق و روایتهای چندصدایی علاقه دارند و ترجیح میدهند با داستانهایی مواجه شوند که ذهن خواننده را به چالش میکشند. افرادی که به دنبال آثاری با پیام انسانی جهانشمول هستند و دوست دارند فراتر از مرزهای فرهنگی و جغرافیایی، تجربه رنج، شجاعت و همدلی را درک کنند، از خواندن این کتاب بهره خواهند برد. در مجموع، این اثر به خوانندگانی پیشنهاد میشود که ادبیات را راهی برای فهم بهتر جهان و مسئولیت فردی در برابر آن میدانند.
در این قسمت بخشی از کتاب خدمتکار برای آشنایی مخاطبان با فضای داستان قرار داده شده است.
شبی در آسیاب اسکانلون، مشغول خالیکردن بار کامیون بود. بدنش برای چنان کاری خیلی ضعیف بود؛ ولی به آن شغل احتیاج داشت. خیلی خسته بود و بهشدت باران میبارید. از لبه سکوی تخلیه بار سر خورد و وسط جاده افتاد. کامیون هم او را ندید و پسرم را زیر لاستیکهایش له کرد. وقتی پیدایش کردم، تمام کرده بود. از آن لحظه، همه دنیای من سیاه شد؛ هوا سیاه شده بود، خورشید سیاه شده بود. همینطور افتاده بودم روی تختم و به دیوارهای سیاه اتاق زل زده بودم. مینی هر روز سری به من میزد تا خیالش راحت شود که من هنوز نیمچهنفسی میکشم. غذایی هم برایم میآورد تا مرا زنده نگه دارد. سه ماه طول کشید تا توانستم از پنجره بیرون را نگاه کنم و ببینم که دنیا هنوز هم سر جایش است.
در ادامه برای علاقهمندان به مطالعه بیشتر کتابهایی معرفی میشود.
1. کتاب مجموعه کلکسیون کلاسیک، کلبه عمو تام نشر افق
| فرمت محتوا | pdf |
| حجم | 79.۵۴ کیلوبایت |
| تعداد صفحات | 736 صفحه |
| زمان تقریبی مطالعه | ۰۰:۰۰ |
| نویسنده | کاترین استاکت |
| مترجم |