کتاب سیل اثر یوگنی ایوانویچ زامیاتین نشر پندار تابان

ادبیات در روزگار حاضر، بیش از همیشه، رسالتی دوگانه بر عهده دارد: از یک‌سو باید جهان را آن‌گونه که هست به پرسش بکشد و از سوی دیگر، امکان دیدن جهانی دیگر را برای ما فراهم کند. در روزگاری که سرعت، مصرف و انبوه اطلاعات فرصت مکث و تأمل را از انسان گرفته‌اند، ادبیات می‌تواند همان مکث ضروری باشد؛ لحظه‌ای که در آن از هیاهوی جهان فاصله می‌گیریم تا دوباره با خود، با دیگری و با جهان پیرامونمان روبه‌رو شویم. در چنین شرایطی، کتاب صرفاً ظرفی برای انتقال داستان یا اندیشه نیست، تجربه‌ای است برای زیستنِ موقت در جهانی دیگر.

شاید یکی از مهم‌ترین وظایف ادبیات امروز بازگرداندن همین تجربه به زندگی روزمره باشد؛ آشتی دادن انسان با خواندن، با کلمات و با لذتی که در گشودن یک کتاب و قدم گذاشتن در جهانی ناشناخته نهفته است. این مجموعه نیز با همین نگاه شکل گرفته است: آشتی مخاطب با کتاب.

داستان از نخستین روزهای پیدایش خود راهی برای مواجهه‌ی انسان با جهان بوده است؛ یک داستان می‌تواند ما را به زمان و مکانی دور ببرد، با انسانی غریبه همدل کند، ترسی ناشناخته را به ما بشناساند یا پرسشی را در ذهنمان بگذارد که سال‌ها بعد همچنان با ما باشد. کوتاهی یک اثر لزوماً از عمق آن نمی‌کاهد؛ گاهی چند ده صفحه کافی است تا جهانی کامل شکل بگیرد و پس از پایان، همچنان در ذهن ما ادامه پیدا کند.

آثار این مجموعه از دوره‌ها، زبان‌ها و جهان‌های ادبی متفاوتی می‌آیند؛ اما آنچه آنها را در کنار یکدیگر قرار می‌دهد، بیش از هر چیز، توانایی‌شان در گشودن پنجره‌ای تازه به جهان و انسان است. برخی از این آثار ما را با چهره‌ای کمتردیده‌شده از ادبیات آشنا می‌کنند و برخی دیگر فرصتی هستند برای بازگشت به نویسندگانی که گمان می‌کنیم می‌شناسیم، اما شاید هنوز همه‌ی جهان ادبی‌شان را نخوانده‌ایم. این انتخاب‌ها تلاشی است برای کنار هم نشاندن صداهای متفاوت و ساختن مجموعه‌ای که در آن، هر کتاب تجربه‌ای مستقل و درعین‌حال بخشی از یک گفت‌وگوی بزرگ‌تر باشد.