کتاب نقد و تاریخ داستان‌نویسی زنان استان بوشهر اثر بشیر علوی نشر انتشارات نگاه

سیر تحولات در موضوع و درون‌مایۀ آثار نویسندگان، ما را به درک آنان از آنچه پیرامون آن‌ها رخ داده است، رهنمون می‌سازد. در واقع، موضوعات و درون‌مایه‌های آثار ادبی تحت تأثیر وقایع تاریخی و تغییرات سیاسی، اجتماعی و اقتصادی جامعه دگرگون می‌شود و هیچ نویسنده‌ای بدون تأثیرپذیری از اوضاع جامعه‌ای که در آن می‌زید، اثر هنری خلق نمی‌کند (گوردن، ۱۳۷۰ : ۳۰_۴۰). بر اساس این باور، «ادبیات علاوه بر رویکردهای هنری و زیباشناختی، در موارد قابل توجهی بیان حال جامعه است»(ولک و وارن، ۱۴۰۰: ۱۰۰)؛ بنابراین، می‌توان از پیوند دو سویه‌ای میان آثار ادبی و وضعیت اجتماعی‌ای که این آثار در آن شکل گرفته است، سخن گفت.

با توجه به اهمیت داستان معاصر در جامعه‌پذیری انسان و نمایاندن واقعیت یا شبه‌واقعیت در این کتاب سعی داریم به مطالعۀ نگرشی که از خلال داستان‌های زنان استان بوشهر دربارۀ زن انتقال داده می‌شود و جلوه‌های اصلی نابرابری زن و مرد بپردازیم و همچنین نمود فرهنگ مردسالار که به وسیلۀ داستان، زن را جنس دوم معرفی می‌کند، حقیقت را از دیدگاه زنان ناگفته باقی می‌گذارد و بدون در نظر گرفتن ارزش‌های انسانی، شخصیت‌ها را بر مبنای ارزش‌های جنسیتی ارزیابی می‌کند، مطالعه شوند.

مردان در جامعه دارای قدرت و اقتدار بیشتری از زنان هستند و از طریق در دست داشتن اهرم‌های قدرت نه فقط زنان را از موقعیت‌های مقتدرانه به دور نگاه می‌دارند، بلکه قادرند بر اندام و رفتار زنان در عرصه‌های عمومی و خصوصی نیز نظارت کنند. در صورتی که زنان دست به رفتار غیرمجاز زنند، مجازات خواهند شد.(اعزازی، ۱۳۸۲: ۶۵)

یکی از دغدغه‌های نقد فمینیستی پرداختن به مسائل و موضوع‌های زنانه در ادبیات زنان است (مانند پرداختن به بررسی زندگی ناگوار خانوادگی، تجربه‌های خاص زنان و...) زنان در این گونه تصویرها عاطفی‌تر و نسبت به واکنشی که از خود در قبال تحریکات محیط خارج از خانه بروز می‌دهند، درونی‌ترند.