کتاب گذشته پشت فرمان اثر کلی راتلج نشر پندار تابان

بیشتر آدم‌ها دلشان نمی‌خواهد دقیقاً به شیوه‌ی اجدادشان زندگی کنند؛ می‌خواهند از گذشته به‌عنوان منبع الهامی برای بهتر کردن زندگی‌شان استفاده کنند. آن‌ها دارند از گذشته وام می‌گیرند تا آینده‌ی بهتری بسازند. درک این نکته به ما کمک می‌کند قدرت نوستالژی را بفهمیم.

ما گونه‌‌ای پیشرفت‌گرا و در‌عین‌حال گذشته‌نگریم. به همان اندازه که میل کشیدن نقشه برای مسیرهای آینده را داریم، به‌سوی گذشته‌مان هم کشیده می‌شویم. این میل مانعی سر راه پیشرفت کردن نیست. گذشته راه را برای آینده‌ی بهتر هموار می‌کند. درست همان‌طور که درس‌های تاریخ برای پیشرفت ضروری هستند، خاطرات فردی و جمعی نیز راهنمایی‌های ارزشمندی را برای تصمیم‌گیری‌های لازم جهت پیشرفت فراهم می‌آورند. نوستالژیِ ما دست‌ در دست امیدها و رؤیاهایمان برای آینده کار می‌کند.

در نگاه اول، نوستالژی ممکن است در تضاد با پیشرفت به نظر بیاید. از هرچیز گذشته، اشتیاق ما برای زمان‌های قدیم‌ اغلب همراه است با ناخشنودی ‌از زمان حال و ترس‌ از آینده. اگر پاسخ ما به مشکلات امروز و چالش‌های آیندهْ دلتنگِ گذشته شدن باشد، آیا این مسئله نوستالژی را تبدیل به دشمن پیشرفت نمی‌کند؟ حتی اگر نوستالژی حس‌وحال خوشایندی به ما بدهد، آیا ممکن است که در نهایت سد راه ما برای بهتر کردن زندگی‌مان و گذاشتن تأثیر مثبت در دنیا شود؟

امیدوارم بعد از خواندن این کتاب، دیگر نوستالژی را به چشم مانعی سر راه رشد فرد و جامعه نبینید، بلکه متوجه شوید رکنی ضروری برای رشد فرد و پیشرفت جامعه است.

همان‌طور که خواهید دید، نوستالژی تاریخچه‌‌ای کمابیش عجیب‌وغریب دارد. زمانی متخصصان آن را یک بیماری جسمی و ناخوشی روانی می‌دانستند، ولی علم روان‌شناسی جدید دارد کشف می‌کند که نوستالژی منبعی روانی است که به شیوه‌های متعدد به ما کمک می‌کند. اگر می‌خواهیم خود واقعی‌مان را بهتر درک کنیم و از آن الهام بگیریم، با دیگران ارتباط برقرار کنیم و به آن‌ها خدمت کنیم، زندگی معنادار و هدفمندی را بگذرانیم و جوامعمان و دنیا را به‌طور کلی بهتر کنیم، باید نوستالژی را بپذیریم، نه اینکه آن را رد کنیم.

نوستالژی سد راه ساختن آینده‌‌ی بهتر برای خودمان و دیگران نیست، بلکه الهام‌بخش رشد فردی، تعاملات اجتماعی و گروهی، و پیشرفت و شکوفایی بشری است. وقتی که درگیر نوستالژی می‌شویم، در حال عقب‌گرد نیستیم. داریم گذشته را به زمان حال می‌آوریم تا کمکمان کند برای آینده برنامه بریزیم. نوستالژی ما را به جلو می‌راند، نه به عقب.