کتاب اندیشه سیاسی معتزله اثر نجاح محسن نشر انتشارات علمی و فرهنگی

در این کتاب زمینه‌های تاریخی و سیاسی پیدایش مکتب اعتزال تبیین می‌گردد. افزون بر این، چگونگی تکوین اندیشه‌های کلامی و اصول اعتقادی این مکتب در متن رخدادهای بغرنج دنیای اسلام ترسیم می‌شود. نویسنده در فصول مختلف ضمن بیان پیامدهای سیاسی هریک از اصول اعتقادی مکتب اعتزال، موضوع معتزله را در برابر مهم‌ترین حوادث، گرایش‌ها و جریان‌های فکری و سیاسی تاریخ اسلام تشریح نموده است. وی با استناد به منابع درجه اول و استفاده از روش تحلیلی کوشیده تا ابعاد سیاسی تفکر معتزله را که زیرسنگینی اندیشه‌های کلامی مغفول و پنهان مانده بود روشن سازد و گامی دیگر در شناساندن این گروه عقل‌گرای دنیای اسلام که چند سده مشعل خردورزی را روشن نگه‌داشته بودند، بردارد. تاثیر اختلافات سیاسی حول مساله‌ی امامت بر شکل‌گیری معتزله، بررسی منابع (عقلی و نقلی) اندیشه‌ی سیاسی معتزلیان، تاثیر مشکلات و مسائل مهم عصر معتزله بر رویکرد سیاسی آنان، اصول پنجگانه‌ی معتزلیان، بیان موضع معتزله در خصوص نظریه‌ی امامت شیعه و بررسی این نظریه از جمله مباحث مطرح شده در فصول هفت‌گانه‌ی کتاب است.