کتاب نیاز نوجوانان به استقلال اثر جواد محمودی قرائی نشر قطره

دوران نوجوانی دوران گذر از کودکی به بزرگسالی است که نیازهای رشدی خاص خود را دارد. این دوران، دوران تغییرات سریع جسمی، روانی، شناختی و اجتماعی است. رشد شناختی نوجوان، در رشد شخصیت و شکل‌گیری هویت او نقش مهمی دارد. استقلال از خانواده یکی از تکالیف نوجوان است. والدین قاطع برای خودمختاری از یک سو و رفتار منضبط از سوی دیگر، ارزش زیادی قایل‌اند. آن‌ها برای نوجوان توضیح می‌دهند که از او انتظار دارند چه کارهایی را انجام دهد و چه کارهایی را انجام ندهد. در عین حال به او حق انتخاب و مسئولیت‌پذیری می‌دهند و با این کار احساس استقلال را در او می‌پرورانند. نوجوانانی که والدین خودکامه و مستبدی دارند و نیز فرزندان والدین سهل‌گیر، بی‌بندوبار یا والدین بی‌اعتنا که غیرمسئول و بی‌توجه هستند، دچار مشکلات بسیاری می‌شوند. در طی فرایند نوجوانی، ارتباط نوجوانان با هم‌سالان‌شان اهمیت زیادی می‌یابد و ارتباط آن‌ها با والدین‌شان کم‌رنگ‌تر می‌شود. هم‌سالان در یادگیری مهارت‌های اجتماعی نقش مهمی را ایفا می‌کنند. پس پذیرفته شدن از سوی هم‌سالان و داشتن چند دوست صمیمی، در زندگی نوجوان اهمیت بسیاری دارد. دوستان نزدیک معمولاً هم‌سن و هم‌جنس هستند و زمینه‌های خانوادگی و ارزش‌ها و هدف‌های مشابهی دارند. یکی از مسائل عمده‌ی نوجوان، شکل‌گیری هویت است. افرادی که هویتی قوی دارند، خویشتن خود را می‌شناسند و در نیازها و انگیزه‌های آن‌ها انسجامی وجود دارد. مشکلاتی که بر سر راه شکل‌گیری هویت وجود دارند، عبارتند از: سردرگمی در یافتن هویت خویش یا ناتوانی در ایجاد هویتی باثبات.