فیدیبو نماینده قانونی رهی و بیش از ۶۰۰ ناشر دیگر برای عرضه کتاب الکترونیک و صوتی است .

کتاب نمونه‌های زمین‌شناختی
کانی، سنگ، سنگواره، معدن

نسخه الکترونیک کتاب نمونه‌های زمین‌شناختی به همراه هزاران کتاب دیگر از طریق فیدیبو به صورت کاملا قانونی در دسترس است. تنها لازم است اپلیکیشن موبایل و یا نرم افزار ویندوزی رایگان فیدیبو را نصب کنید.

درباره کتاب نمونه‌های زمین‌شناختی

کتاب حاضر در راستای آگاهی بخشی به علاقمندان در زمینه شناخت “نمونه‌های زمین شناختی” و بیان اهمیت این بخش ارزشمند از میراث زمین‌شناختی تهیه شده‌است. این کتاب یک منیع درسی برای دوره‌های آموزشی راهنمایان زمین گردشگری (ژئوتورلیدر) به شمار رفته و هم‌چنین می تواند به‌عنوان یکی از منابع کاربردی برای تفسیر و تبیین (Geo-interpretation) در ژئوسایت‌ها به‌کار رود.

ادامه...

  • ناشر: رهی
  • تاریخ نشر:
  • زبان: فارسی
  • حجم فایل: 3.71 مگابایت
  • تعداد صفحات: ۱۲۸صفحه
  • شابک:

چند صفحه از کتاب نمونه‌های زمین‌شناختی



مقدمه

نمونه های زمین شناختی شامل کانی ها، سنگ ها، سنگواره ها، معادن، نمونه های معدنی و چشمه های نفت و گاز گروه مهمی از میراث زمین شناختی بوده و بخشی اساسی از دارایی های طبیعی ما را بر روی سیاره زمین تشکیل می دهند.
بر اساس جدول پدیده های زمین شناختی و زمین ریخت شناختی ایران، که به گروه بندی عوارض، پدیده های زمین شناختی و ژئوسایت ها بر اساس معیارهای ماهیت و چگونگی تشکیل آنها می پردازد، موضوع نمونه های زمین شناختی یک گروه جداگانه بوده و زیرگروه های گوناگونی را نیز در خود جای داده است.



پدیده های زمین شناختی و زمین ریخت شناختی ایران (امری کاظمی، ۱۳۸۸)

تا کنون هزاران کانی مشخص برروی زمین شناسایی شده اند که برخی از آنها بی نهایت نادر و زیبا هستند. این کانی ها با هم ترکیب شده و صدها نوع سنگ مشخص و طبقه بندی شده را به وجود می آورند. میلیون ها سنگواره به عنوان گنجینه هایی از تاریخ و تکامل زمین توصیف شده اند و هر روز نیز گونه جدیدی کشف می شود. معادن و نمونه های معدنی، چشمه های نفت و گاز از دیگر جاذبه های زمین شناختی هستند که توجه گردشگران بسیاری را برای بازدید جلب می نمایند. در حقیقت، از نظر گوناگونی زمین شناختی، زمین سیاره ی ویژه منظومه شمسی و فراتر از آن است و هم چنین جایگاهی است که حیاتی پیچیده و شگفت انگیز بر روی آن توسعه یافته است.
یکی از مسایل مهم و مطرح در میراث زمین شناختی، به ویژه در زمینه نمونه های زمین شناختی، حفاظت و نگهداری از آنهاست. هر دو مبحث میراث زمین شناختی و حفاظت، به عنوان چالش های جدید در تحقیقات زمین شناسی در سال های اخیر مطرح شده اند. آموزش و افزایش شناخت و آگاهی بازدیدکنندگان از نحوه شکل گیری و روند تکامل میراث زمین شناختی و پی بردن به ارزش ذاتی نمونه های زمین شناختی، در جهت ایجاد حس احترام به دارایی ها و حفاظت از آنها و هم چنین جلوگیری از برداشت غیر اصولی و ناآگاهانه آنها، ضروری است.
بخش اصلی حفاظت از این میراث گرانبها، در آموزشی کارآمد و موثر نهفته است. هر نقطه روی زمین صرف نظر از داشتن هر نوع عارضه و منظره دیدنی، فرآیندهای در جریان زمین شناختی و یا نمونه زمین شناختی نادر و زیبا، سرگذشت شکل گیری و جایگاه شکل گیری مخصوص به خود را دارد. کمک به ارتقا دانش عمومی در این زمینه و کشف این سرگذشت، زمین شناسان را قادر می سازد تا مردمان مناطق و کشورها را برای درک بهتر مکان خود یاری رسانده و به کارگیری اصول حفاظت از میراث زمین را توسعه بخشند.
بنابراین آموزش، ابزاری مهم در به وجود آوردن تجربه ای لذت بخش و معنادار از گردشگری زمین شناختی و بازدید از نمونه های زمین شناختی است. در این کتاب آموزشی نیز، سعی برآن است که اطلاعاتی عمومی در زمینه نمونه های زمین شناختی و روش های حفاظت از آنها، با متنی ساده و روان برای مخاطبین عام ارائه شود. امید است که این حرکت، زمینه ساز مشارکت همگان در حفظ و حراست از این گنجینه های خدادای و انتقال مطلوب آنها به نسل آینده باشد.
بی شک نظرات و انتقادات شما خوانندگان گرامی، راه گشای ما در زمینه بهینه سازی این اثر در نگارش های بعدی خواهد بود.

نازنین بدری کللو
زمستان ۱۳۹۳

کانی ها و سنگ ها



کانی ها

مواد در طبیعت از ۹۲ عنصر تشکیل شده اند که از پیوندهای مختلف بین اتم های عناصر به وجود می آیند. بخشی از این مواد، کانی ها هستند. بنابراین، کانی ها مانند تمام مواد دیگر، از عناصر (Elements) ساخته شده اند. از میان عناصر موجود در طبیعت، ۸ عنصر اکسیژن، سیلیسیوم، آلومینیوم، آهن، کلسیم، سدیم، پتاسیم، و منیزیم، حدود ۵ /۹۸درصد کانی ها را می سازند. برخی از کانی ها مانند طلا و گوگرد سراسر از یک عنصر درست شده اند، اما اغلب کانی ها از پیوند دو یا چند عنصر شکل می گیرند که با پیوستن به هم، یک ترکیب پایدار شیمیایی را به وجود می آورند. به عنوان نمونه از ترکیب اکسیژن، سیلیسیوم، منیزیوم و آهن، کانی الیوین ساخته می شود.
کانی ها، مواد طبیعی، غیرآلی، متبلور و جامدی هستند که ترکیب شیمیایی به نسبت ثابتی دارند، بنابراین موادی مانند آب، مروارید، شیشه نمی توانند کانی محسوب شوند، زیرا شیشه, مصنوعی و مروارید ساخت یک موجود زنده و آب مایع است.
کانی ها اجسام جامدی هستند که دارای ساختمان منظمی از اتم ها با ترکیب شیمیایی مشخص اند که در مجموع خواص فیزیکی خاصی به آن ها می دهد. چون تعیین ساختمان داخلی و ترکیب شیمیایی کانی ها بدون آزمایش و ابزار پیچیده مشکل است، لذا از خواص فیزیکی جهت شناسایی آنها استفاده می شود. بنابراین کانی ها علاوه بر این که از نظر ترکیب شیمیایی با هم تفاوت دارند، از نظر خواص فیزیکی مانند شکل ظاهری، رنگ، اندازه و دیگر ویژگی ها نیز تفاوت های زیادی با هم دارند.



سنگ گرانیت از کانی های بیوتیت، کوارتز و فلدسپات تشکیل شده است

چگونگی تشکیل کانی ها

تفاوت در خواص کانی ها از چگونگی شکل گیری آن ها ناشی می شود. تفاوت در چگونگی شکل گیری کانی های مختلف منجر به ایجاد تفاوت های مشخص در رنگ، اندازه، شکل ظاهری و غیره می شود.
  • برخی کانی ها از سرد شدن ماده ی مذاب به دست می آیند. همه کانی های سنگ های آذرین، مانند کوارتز، فلدسپات، میکا و الیوین، این گونه به وجود می آیند.
  • برخی دیگر از کانی ها از سرد شدن بخار در سطح سنگ ها یا شکاف های موجود در آن ها به وجود می آیند. سرد شدن گاز گوگرد در قله های آتش فشانی دماوند و تفتان، نمونه ای از این فرایند است.
  • کانی های دیگری از بخار شدن محلول هایی به وجود می آیند که به اندازه ی اشباع رسیده اند. برای مثال، از بخار شدن آرام دریاچه های مرکزی ایران، نمک و گچ به دست می آید.
  • برخی کانی ها از واکنش های شیمیایی یون ها در آب به وجود می آیند. برای مثال، در دریاهای گرم، یون کلسیم (+Ca۲)با یون کربنات ۲-(Co۲) ترکیب می شود و کانی کلسیت (CaCO۳) ته نشین می شود.
  • برخی کانی ها نیز پیامد تخریب شیمیایی کانی ها دیگر هستند. برای مثال، از تجزیه ی شیمیایی فلدسپات ها، کانی های رسی (کانی های تشکیل دهنده خاک) به وجود می آیند.

برخی از خواص فیزیکی کانی ها

شکل بلور

بسیاری از مردم فکر می کنند که بلور جسمی کمیاب است. این در حالی ست که بسیاری از اجسام غیرآلی از بلور ساخته شده اند. علت این تصور آن است که بسیاری از بلورها از خود شکل بلوری نشان نمی دهند. شکل بلوری (Crystal form) منعکس کننده آرایش منظم اتم های درون بلور است. وقتی یک کانی بدون محدودیت فضا، اجازه رشد داشته باشد به شکل بلورهای منفرد و مجزایی رشد می کند (مانند کوارتز دارای شکل بلوری مشخص). با این وجود بیشتر اوقات رشد بلورها به دلیل رقابت برای اشغال فضا، قطع شده و در نتیجه توده ای از بلورهای متداخل در یکدیگر به وجود می آید که شکل بلوری مشخصی نشان نمی دهند.
اندازه بلورها متفاوت است. برخی بلورها بسیار بزرگ هستند. بلور های بریل که یک کانی قیمتی است، وزنی تا ۲۰۰ تن دارند. برخی نیز آن قدر کوچک اند که فقط با پرتو x دیده می شوند. در تمامی بلورهای یک کانی معین زوایای بین سطوح مشابه، همیشه یکسان و تغییر ناپذیر است، هر چند که شکل و اندازه ظاهری بلور متفاوت باشد.



بلور و ساختمان اتمی کانی کلسیت

سختی

سختی را می توان مقاومت کانی در برابر سایش و خراش تعریف کرد. در کانی شناسی، سختی یک جسم را با جسم دیگر می سنجند. طبق تعریف اگر جسمی بر جسمی دیگر خش بیندازد از آن سخت تر است. برای سنجش سختی کانی های مختلف ۱۰ کانی را به عنوان مبنای سختی انتخاب کرده اند و سختی سایر کانی ها را نسبت به آنها می سنجند. این مقیاس به نام مقیاس موس (Mohs Scale) معروف است. بنابراین این مقیاس دارای ۱۰ درجه است که به ترتیب از سختی یک شروع و به سختی ۱۰ می رسد.



کانی با سختی شماره ۱۰ بر روی همه کانی ها خراش انداخته و کانی شماره یک از همه کانی ها خراش بر می دارد.

نظرات کاربران
درباره کتاب نمونه‌های زمین‌شناختی