کتاب تحلیل نهادی جرم در ایران اثر مسعود عالمی نیسی نشر مرکز چاپ و انتشارات دانشگاه علامه طباطبائی

هدف اصلی کتاب «تحلیل نهادی جرم در ایران» ارائه تحلیل جامعه شناختی از علل کلان جرم در دهه های اخیر است. سیاست گذاری کاهش و پیشگیری از جرم هنگامی برای مسئولان امکان پذیر است که تحلیل کلان ارائه شود. جرم در این کتاب به مثابه یک مسئله اخلاقی دیده شده است و مسئله روز جامعه ایرانی را افزایش تعدی و تجاوز به حقوق یکدیگر می داند که نشانه آن افزایش جرایمی چون قتل، سرقت، تجاوز به عنف، اختلاس، ارتشاء، جعل و کلاهبرداری است. بخش اول کتاب روند جرایم فوق را طی دهه های اخیر استخراج می کند. بخش دوم با استفاده از تحلیل کمی نشان می دهد سه عامل مشهور یعنی شاخص های کلان اقتصادی، پایان جنگ تحمیلی و شهرنشینی هیچ یک ریشه جرایم نبوده اند؛ بلکه عامل اصلی به انسجام نداشتن نهادهای جامعه باز می گردد؛ عاملی که «تشتت نهادی» نامیده شده است. بخش سوم روی این عامل متمرکز شده است و به این سوال پاسخ می دهد که چگونه بین این دو، رابطه وجود دارد. برای پاسخ به این سوال به تحلیل کیفی رابطه تشتت نهادی و جرم در ایران پرداخته شده است.