کتاب پول ما را می سازد اثر شایسته مدنی نشر پژوهشگاه فرهنگ، هنر و ارتباطات

پول به‎عنوان یک شیء اقتصادی از زمانی که پدید آمده، وظیفه داشته است مبادلات میان افراد را برای جابه‎جایی اجناس و کالاها، آسان و هدفمند کند. پول در اصل یک ابزار اقتصادی است، همان‎گونه که همه‎چیز در چرخۀ پیشرفت دچار تغییر و تحول می‎شود، پول نیز در همین چرخه تحولاتی را به‎ خود دیده است اما با کمی تفاوت از سایر چیزها. نخست اینکه پول خود عامل یا یکی از عوامل پویایی و تحول در جامعۀ بشری است هرچند که خود نیز نه به‎لحاظ ماهیت اما در اَشکال دیگری دچار تغییر و تحول می‎شود. دیگر اینکه تغییرات پول در عصر حاضر نه در فرم آن بلکه در معنا و مفاهیم آن روی داده است و یا می‎توان گفت که کارکردهای پول به‎اندازه‎ای در حال تزاید است که موجب پدیدآمدن معانی و مفاهیم گوناگونی برای پول شده است. به‎طورکلی تغییرات روی‎داده در پول در بخش فرم آن به‎عنوان یک امر اقتصادی بررسی می‎شود اما تغییراتی که در معنای آن روی داده است به‎عنوان یک مقولۀ فرهنگی و اجتماعی باید بررسی شود. امروزه اگر این سؤال را از مردم بپرسیم که «پول چه معنایی دارد؟»، با بی‎شمار داده‎هایی مواجه خواهیم شد که شاید در بخش کوچکی از آن به کارکرد اقتصادی پول اشاره می‎شود درحالی‎که در بخش فرهنگی و اجتماعی معانی و مفاهیم بسیاری تولید شده است که مردم از آن‎ها معنی پول را استنباط می‎کنند مثلاً زمانی که گفته می‎شود «پول خوشبختی است»، «پول جریان زندگی است» و غیره. استعاره‎هایی که مردم در باب پول به‎ کار می‎برند نشانۀ باورشان به قدرت و گوناگونی معانی و کارکردهای این پدیده است و بدین جهت نیز وقتی پا در این عرصه می‎گذاریم نمی‎توان پول را یک شیء یا ابزار نامید چراکه پول به استعاره‎ای بدل شده است که بخش مهمی از زندگی آدم‎ها را می‎سازد.