کتاب نظارت شرعی بر بانک ها و مؤسسات مالی اسلامی اثر عباس موسویان نشر پژوهشکده پولی و بانکی بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران

بعد از گذشت حدود سه دهه از تصویب قانون عملیات بانکی بدون ربا، هنوز هم برخی از علما، نخبگان و عامه مردم در رابطه با انطباق فعالیت‌های بانکی با تعالیم شرعی تردید دارند. از این رو به‌نظر می‌رسد لازم است که با استفاده از تجارب بانک‌های اسلامی در سایر کشورها در زمینه راه‌اندازی و استفاده از الگوهای مختلف «نظارت شرعی»، مدل نظارتی مناسب جهت پایش اسلامی‌بودن عملکرد بانک‌های کشور ارائه شده و به‌منظور اجرا در اختیار بانک مرکزی قرار ‌گیرد. این کتاب تلاش می‌کند تا ضمن تعریف نظارت شرعی و شناسایی الگوهای اجرا‌شده آن در سایر کشورهای اسلامی و غیراسلامی، مدل مناسبی برای نظام بانکی کشور بر اساس نظر خبرگان استخراج نموده و ویژگی‌های لازم در چنین مدلی را تبیین کند. علاوه بر این، ضمن بررسی استانداردهای تهیه‌شده توسط مؤسسات بین‌المللی فعال مانند هیئت خدمات مالی اسلامی و سازمان حسابداری و حسابرسی مؤسسات مالی اسلامی در حوزه نظارت شرعی، پیش‌نیازها و الزامات اجرایی‌شدن نظارت شرعی در نظام بانکی کشور را مورد بحث قرار داده و پیش‌نویس دستورالعمل‌ها، چک‌لیست‌ها و سایر مقررات مورد نیاز را نیز ارائه دهد. یافته‌های این کتاب از طریق فراهم‌نمودن زمینه‌های حداقل‌سازی «ریسک شریعت» در نظام بانکی، ارتقای سطح «انطباق با شریعت» در عملکرد بانک‌های کشور و استقرار الگوی بهینه «حاکمیت شرعی»، زمینه اجرای بهتر قانون عملیات بانکی بدون ربا را فراهم ‌می‌آورد.