فیدیبو نماینده قانونی نشر قطره و بیش از ۶۰۰ ناشر دیگر برای عرضه کتاب الکترونیک و صوتی است .
کتاب تراژدی یونان

کتاب تراژدی یونان

نسخه الکترونیک کتاب تراژدی یونان به همراه هزاران کتاب دیگر از طریق فیدیبو به صورت کاملا قانونی در دسترس است.


فقط قابل استفاده در اپلیکیشن‌های iOS | Android | Windows فیدیبو

با کد تخفیف fdb40 این کتاب را در اولین خریدتان با ۴۰٪ تخفیف یعنی ۱,۸۰۰ تومان دریافت کنید!

درباره کتاب تراژدی یونان

ابداع تراژدی مایه‌ی افتخار است و این افتخار از آن یونانی‌هاست. در موفقیت این امر جذابیتی نهفته است زیرا هنوز هم، پس از بیست‌وپنج قرن، تراژدی نوشته می‌شود. هنوز در جای‌جای جهان تراژدی می‌نویسند و هم، گاه گاه، موضوعات و شخصیت‌های یونانیان را به وام می‌گیرند: هنوز الکترها و آنتیگون‌ها نوشته می‌شود. این امر تنها وفاداری به گذشته‌ای درخشان نیست. مشخص است که جلای تراژدی یونان به عمق مفاهیم و غنای اندیشه‌ای که نویسندگان توانسته بودند به آن ببخشند بستگی می‌یابد. تراژدی یونان، با زبان قابل درک هیجان و احساسات، اندیشه‌ای درباره‌ی انسان را بیان می‌کرد. بدون شک به همین دلیل است که در روزگاران بحرانی و تجدید حیات، همچون روزگار ما، نیاز بازگشت به شکل اولیه‌ی این ژانر احساس می‌شود. تحقیقات یونان‌شناسی مورد حمله قرار می‌گیرد اما تقریبا در همه جای جهان تراژدی‌های اشیل، سوفوکل و اوریپید را اجرا می‌کنند. چون در این آثار است که آن اندیشه درباره‌ی انسان با نیروی ابتدایی‌اش می‌درخشد.

ادامه...
  • ناشر نشر قطره
  • تاریخ نشر
  • زبان فارسی
  • حجم فایل 1.44 مگابایت
  • تعداد صفحات ۲۱۲ صفحه
  • شابک

بخشی از کتاب تراژدی یونان

شما به آخر نمونه کتاب رسیده‌اید، برای خواندن نسخه کامل، کتاب الکترونیک را خریداری نمایید و سپس با نصب اپلیکیشن فیدیبو آن را مطالعه کنید:



مقدمه: تراژدی و یونان

ابداع تراژدی مایه ی افتخار است و این افتخار از آن یونانی هاست.
در موفقیت این امر جذابیتی نهفته است زیرا هنوز هم، پس از بیست وپنج قرن، تراژدی نوشته می شود. هنوز در جای جای جهان تراژدی می نویسند و هم، گاه گاه، موضوعات و شخصیت های یونانیان را به وام می گیرند: هنوز الکترها و آنتیگون ها نوشته می شود.
این امر تنها وفاداری به گذشته ای درخشان نیست. مشخص است که جلای تراژدی یونان به عمق مفاهیم و غنای اندیشه ای که نویسندگان توانسته بودند به آن ببخشند بستگی می یابد. تراژدی یونان، با زبان قابل درک هیجان و احساسات، اندیشه ای درباره ی انسان را بیان می کرد. بدون شک به همین دلیل است که در روزگاران بحرانی و تجدید حیات، همچون روزگار ما، نیاز بازگشت به شکل اولیه ی این ژانر احساس می شود. تحقیقات یونان شناسی مورد حمله قرار می گیرد اما تقریبا در همه جای جهان تراژدی های اشیل، سوفوکل و اوریپید را اجرا می کنند. چون در این آثار است که آن اندیشه درباره ی انسان با نیروی ابتدایی اش می درخشد.
یونانی ها تراژدی را ابداع کردند، اما می بینیم که بین تراژدی اشیل و تراژدی راسین تفاوت های عمیقی وجود دارد. چارچوب نمایش یکی نیست و ساختار نمایش ها نیز متفاوت است. تماشاگران قابل مقایسه نیستند و بیش از هر چیز روح درونی تغییر یافته است. هر دوره یا هر کشور از طرح تراژیک اولیه تفسیر دیگری به دست می دهد. اما در آثار یونانی است که آن طرح با قدرت بیشتری عرضه می شود، چون در برهنگی اولیه اش ظاهر می گردد.
تراژدی در یونان یک شکوفایی ناگهانی، کوتاه مدت و خیره کننده بود. این ژانر فقط در مدت هشتاد سال همه ی شاهکارهایش را به وجود آورد.
تصادفی نیست اگر این هشتاد سال دقیقا با همان دوران شکوفایی سیاسی آتن مصادف است.
گفته می شود که نخستین نمایش تراژیک که در دیونیزی(۲) آتن اجرا شد، در حوالی سال ۵۳۴، در زمان پیزیسترات(۳) بوده است. اما نخستین تراژدی حفظ شده (که یعنی قدما تشخیص داده بودند که باید درباره اش مطالعه و تحقیق شود) در فردای پیروزی بزرگ آتنی ها بر پارسی(۴)های مهاجم جای می گیرد، و خاطره ی این پیروزی را زنده نگاه می دارد: پیروزی سالامین(۵)، این پیروزی که قدرت آتن را پایه گذاشت در سال ۴۸۰ اتفاق افتاد و نخستین تراژدی به جا مانده به سال ۴۷۲ تعلق دارد، پارسی های اشیل، سپس شاهکارها پشت سر هم به وجود آمدند. هر سال نمایشنامه های جدیدی توسط اشیل، سوفوکل و اوریپید به کنکور عرضه می شد. زمان این نویسندگان به هم نزدیک است. زندگی هایشان اجزای مشترکی دارد. اشیل در سال ۵۲۵ به دنیا آمد، سوفوکل در سال ۴۹۵ و اوریپید حدود ۴۸۵ یا ۴۸۰. بیشتر آثار سوفوکل و تقریبا تمامی آثار اوریپید پس از مرگ پریکلیس اجرا شدند. مرگ این فرمانروا در جنگ پلوپونز(۶) اتفاق افتاد. جنگی که در آن آتن، زندانی امپراتوری خود، که دیگر توان نگاهداری اش را نداشت، سرانجام زیر ضربات اسپارت از پای در آمد. پس از بیست وهفت سال جنگ، در سال ۴۰۴، آتن تمام قدرتی را که در فردای جنگ با امپراتوری پارس به دست آورده بود از کف داد. در این تاریخ ـ سه سال از مرگ اوریپید و دو سال از مرگ سوفوکل می گذشت تعدادی از نمایشنامه هایشان که اجرا نشده بود یا نگارش شان به پایان نرسیده بود به روی صحنه رفت. و این پایان کار است. اگر نمایشنامه ی رسوس(۷) را کنار بگذاریم، تراژدی ای که گفته می شود نوشته ی اوریپید است اما در اصالتش جدا جای تردید وجود دارد، بعد از سال ۴۰۴ تنها نامی از نویسندگان و نمایشنامه ها به جا مانده و گاه بخش هایی از نمایشنامه ای یا اشاراتی به آن ها، اغلب آمیخته به انتقاداتی تند. از سال ۴۰۵ اریستوفان، در نمایش قورباغه ها، راه دیگری برای حفظ جریان تراژیک نمی یابد جز این که در دوزخ به دنبال شاعری در گذشته بگردد. وقتی تآتر دیونیزوس(۸) در نیمه ی دوم قرن چهارم با سنگ بازسازی شد، آن را با مجسمه های اشیل، سوفوکل و اوریپید آراستند. و از سال ۳۸۶ (یا احتمالاً حدود این تاریخ) یکی از تراژدی های قدیمی را در برنامه های نمایشی دیونیزی جای دادند. زندگی تراژدی با پایان گرفتن عظمت آتن به پایان می رسد.
به دیگر سخن، وقتی امروز از تراژدی یونان سخن گفته می شود تقریبا به طور کلی منظور آثار به جا مانده از سه تراژدی نویس بزرگ است: هفت تراژدی اشیل، هفت تراژدی سوفوکل و هجده تراژدی اوریپید (اگر رسوس را نیز نوشته ی او بدانیم). گزینش این سی ودو تراژدی به طور کلی به زمان فرمانروایی هادرین(۹) بازمی گردد(۱۰). آثار به جا مانده در مقایسه با همه ی نویسندگانی که به طور غیرمستقیم نامشان به ما رسیده اندک است.
کسانی که ایده ی درستی هم از آنان نداریم. به خصوص نویسندگان ماقبل، کسانی چون تسپیس(۱۱)، پراتیناس(۱۲) و به خصوص پرینیکوس(۱۳). شمار رقبای این سه نویسنده ی بزرگ اندک است. مثل پسران پراتیناس و پرینیکوس، ایون دو کیوس(۱۴). نئوفرون(۱۵)، نیکوماک(۱۶) و دیگران، مثل دو پسر اشیل، اوفوریون(۱۷) و اوائیون(۱۸) و برادرزاده اش فیلوکلس باستانی(۱۹). هم چنین ادامه دهندگان کار اوریپید نیز اندک شمارند. مثل ایوفون(۲۰) و اریستون(۲۱)، دو پسر سوفوکل و به خصوص نویسندگانی چون کریتیاس(۲۲) و آگاتون(۲۳)، یا بعدها کارسینوس(۲۴). و باز کارهای همین سه نویسنده ی بزرگ نیز که به ما رسیده است اندک است، چون اشیل، ظاهرا، نود تراژدی نوشت و سوفوکل بیش از صد تراژدی (آریستوفان دوبیزانس(۲۵) صدوسی تراژدی وی را دیده بود، البته می گفتند که هفت تراژدی از آن میان نوشته ی سوفوکل نیست) و اوریپید نودودو تراژدی نوشته بود.
در زمان نگارش زندگینامه ی این نویسنده هنوز شصت وهفت تراژدی او در دسترس قرار داشت. فاجعه عظیم است و وقتی از تراژدی یونان سخن می گوییم متاسفانه باید در نظر بگیریم که از هزار نمایشنامه فقط سی نمایشنامه در اختیار داریم. بعضی از آن نمایشنامه های از دسته رفته بدون هیچ شکی به نظر ما به اندازه ی نمایشنامه هایی که در دست داریم زیبا می آمدند. از آغاز هم اشیل، سوفوکل و اوریپید همیشه فاتح کنکورهای سالیانه محسوب نمی شدند. اما هر قدر هم که عجیب به نظر برسد، همین حدود سی نمایشنامه که در فاصله ی زمانی هشتاد ساله به وجود آمدند نه تنها نشان می دهند که تراژدی یونان چه بود بلکه ماجرا و تحولش را نیز بیان می دارند. حاشیه ای تاریک باقی می ماند، در این سو و آن سوی مرزی که بین آن دو، زندگی ژانر (تراژدی) در نقطه ی اوج خود جای گرفته است و این دو مرز محدوده ای را تشکیل می دهند که اگر کسی از آن بگذرد یا در چیزی که هنوز وجود ندارد سقوط می کند یا در چیزی که برازنده ی نام تراژدی نیست. بین این دو (مرز)، بین «هنوز به وجود نیامده» و «کاملاً نه همان که بود» فشاری قوی تراژدی را به سوی نوسازی می کشاند که سال به سال نشانه هایش را دقیق تر می بینیم. از بسیاری جهات تفاوت بین اشیل و اوریپید بیشتر است تا تفاوت بین اوریپید و راسین.
این نوسازی درونی دو جنبه ی مکمل را نشان می دهد. ژانر ادبی تحول می یابد، شیوه هایش غنی می شوند و اشکال بیانی اش تغییر می کنند. می توان یک تاریخ تراژدی نوشت که ظاهرا تداوم داشته باشد و به نظر بیاید مستقل از زندگی شهر(۲۶) و خلقیات نویسندگان است. اما از دیگر سوی می بینیم که این هشتاد سال، که پس از پیروزی سالامین آغاز می شود و با شکست سال ۴۰۴ خاتمه می یابد، در همه ی زمینه ها مایه ی شکوفایی روشنفکری و تحول اخلاقی کاملاً بی نظیری بوده است.
پیروزی سالامین توسط دموکراسی کاملاً نوپایی به دست آمده بود و توسط مردانی که هنوز آموزه های حکیمانه و کاملاً پارسایانه ی سولون(۲۷) را در گوش داشتند. سپس این دموکراسی به سرعت گسترش یافت.
آتن شاهد فرا رسیدن سوفسطائیان شد، این اساتید اندیشه نخست اساتید سخنوری بودند و همه چیز را زیر پرسش می بردند و هزاران ایده ی نو را جایگزین نظریه های قدیمی می ساختند. سرانجام، آتن پس از آن که با افتخار شجاعتش را نشان داد، رنج های جنگی طولانی را تجربه کرد؛ جنگی بین یونانی ها. فضای روشنفکری و اخلاقی سال های پایانی قرن همانند سال های آغازین از آثار و اندیشه ها سرشار است، اما تفاوتی عمیق بین شان وجود دارد. و تراژدی هر سال این دگرگونی را بازتاب می دهد، در آن می زید، در آن تغذیه می کند و آن را به صورت شاهکارهایی عرضه می دارد.
بین تحول بیرونی، اشکال ادبی و نوسازی ایده ها و احساسات، به درستی رابطه ای وجود دارد. تلطیف شیوه ها نشانگر تمایل به بیان چیزی دیگر است، و جابه جایی مداوم جذابیت ها نیز باعث تحولی مداوم در شیوه های بیانی می گردد. به دیگر سخن حادثه ای را که تاریخ تراژدی در آتن بازتاب می دهد همان چیزی است که در سطح ساختارهای ادبی یا سطح مفاهیم و الهام فلسفی مشاهده می شود.
پس از تعقیب این تحول دوگانه در سیر درونی آن است که آدمی می تواند امیدوار باشد اصل کلی مشترک شان را دریافته است و بدین طریق ــ از ورای ژانر تراژیک و نویسندگان تراژدی ــ چیزی را که سازنده ی روح آثارشان است مشخص سازد، یعنی همان چیزی که پس از آنان تا به امروز تراژیک نامیده می شود.

مجموعه تئاتر امروز جهان

وجود بیش از چهارده دانشکده هنرهای نمایشی دولتی و خصوصی در سراسر کشور، به اضافه ده ها کلاس و کارگاه آزاد آموزش هنر بازیگری و کارگردانی، که هر ساله دست کم ۸۰۰ فارغ التحصیل متخصص و تعلیم دیده وارد بازار تولید هنرهای نمایشی می کنند، در جوار ۰۰۰,۹۰ نفری که عضو ۴۴۰ انجمن نمایش شهرستان های سراسر ایران هستند، ما را در برابر مطالبات نیرویی فعال، جوان و پویا قرار می دهد که برای آموختن و اندوختن بیشتر از هر زمان دیگر، نیازمند منابع و کتاب های پرارزش و علمی در همه زمینه های نظری و عملی هنر نمایش اند. کافی است تنها یادآوری کنیم که در زمینه نمایشنامه نویسی در سال ۱۳۸۰، حدود ۲۰۰۰ نمایشنامه توسط درام نویسان جوان ایران به رشته تحریر درآمده است. ارقام و آمار زمینه های دیگر نیز بسیار درخور توجه اند:
ــ تشکیل ۱۸۰ کلاس آموزشی در گرایش های مختلف.
ــ برپایی ۸۷ جشنواره و همایش و یادواره: ۲۹ جشنواره استانی، ۶ جشنواره منطقه ای و ۵۲ جشنواره با عناوین مختلف از سوی انجمن های نمایش ایران در نقاط مختلف کشور.
ــ تولید ۵۸۰,۲ نمایش از سوی انجمن نمایش و ادارات فرهنگ و ارشاد اسلامی سراسر ایران.
ــ تعداد ۰۰۰, ۲۶ اجرا از نمایش های تولید شده در گونه های مختلف.
ــ وجود ۰۰۰,۰۰۰, ۹ مخاطب و تماشاگر.
ــ فعالیت ۰۰۰, ۲۹ بازیگر، کارگردان، نویسنده، طراح و...
ــ ایجاد سالن های تئاتر در ۴۸ شهر از سال ۱۳۷۹ تا ۱۳۸۰.
طرفه آن که این آمار و ارقام تنها مربوط به فعالیت های ۹ ماهه اول سال ۱۳۸۰ در مراکز هنری و ادارات وابسته به وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی است.(۱) حال اگر فعالیت های گوناگون: ۵۵ کانون نمایش دانشگاه ها و مراکز آموزش عالی، کانون های فرهنگی و هنری مساجد، واحد فرهنگی ـ هنری بنیاد شهید، واحد آموزش و تولید حوزه هنری سازمان تبلیغات اسلامی، و سرانجام حجم بالای آموزش و تولید نمایش در ده ها خانه فرهنگی و فرهنگ سراهای تهران و شهرستان ها را هم بیفزاییم، خواهیم دید با نیرو، توان، کار و خلاقیت بسیار گسترده تری روبه روییم که به علت جوانی و جستجوگری، از هر نظر نیازمند تعلیم و آموزش اند. بنابراین بر اهل فن و قلم و مراکز علمی و انتشاراتی است تا در برابر استقبال گسترده و بی سابقه هنرمندان، دانشجویان و هنرجویان به این هنر پایه ای کهن و توانمند، تا آن جا که در توان دارند، بکوشند به قدر وسع و دانش خود از خرمن تجارب زنده و منابع علمی امروز دنیا توشه بردارند و به نوبه خود، پالوده و پیراسته و علمی، در دسترس این نسل جستجوگر و زنده و فعال بگذارند، تا حتی الامکان فاصله فنی و فکری خود را با آخرین تجربیات و دستاوردهای امروز جهان کم و کمتر کرده باشیم.
از این نظر تالیف و ترجمه مجموعه ای از کتاب های ارزنده و علمی که هم، ارزش دانشگاهی داشته و به کار کلاس های درس و تحقیق دانشگاهی بخورند، و هم مفید به حال تجربیات عملی و کارهای اجرایی گروه های فعال نمایشی در مراکز حرفه ای و تجربی، اولین دل مشغولی ما برای تالیف و انتشار این مجموعه است. به خصوص که در غیاب مراکز پژوهشی و علمی، نبود تحقیقات منظم هنرهای نمایشی، فقدان مراکز اسناد و مدارک هنری، و نیز کمبود کتاب و کتابخانه های تخصصی، ما در همه زمینه ها با کاستی های جدی و چشمگیری روبه روییم. وجود پاره ای پژوهش های سطحی ـ ژورنالیستی نیز که تالیف شان بسیار شتاب زده صورت می گیرد و اغلب آن ها به شدت کهنه و تکراری بوده و یا رونویسی ناشیانه از کتاب های دیگران و منابع خارجی اند و تقریبا هیچ کدام به نیازهای واقعی امروز هنر و هنرمندان ایران پاسخ نمی گویند، تا به امروز جز غلط آموزی، سطحی نگری و «پخته خواری» سود دیگری در بر نداشته اند.
گفتن ندارد که خلاقیت های نمایشی گوناگون هنرمندان ما زمانی به سامان بوده و از ارزش های مثبت و ماندگار برخوردار خواهند بود که زیربنای تئوری محکمی داشته باشند. و به درستی این مهم به دست نمی آید مگر به یاری آموزش درست، استادان فرهیخته، وجود منابع موثق و داشتن مآخذ دقیق و علمی که باب نظریات نوین یا بحث های تازه را بگشاید، و یا از اصول پایه و راهکارهای نوین برای غنای زیبایی شناسی نمایش امروز سخن در میان آورد.
از سوی دیگر کثرت فرهنگ ها، و وجود سبک ها، شیوه ها و گونه های جدید تئاتر در کنار آثار گوناگون بازمانده از حوزه های تمدن های مختلف از ۲۵۰۰ سال پیش تاکنون، فرهنگ تئاتر را چنان غنی و پیچیده و پرپشتوانه کرده است که بدون شک بدون تجهیز خود به منابع معتبر تاریخی یا تشریح اصول و روش های آن به یاری منابع پایه ای و مآخذ تشریحی نوین، امکان ندارد از دستاوردها و تجربیات گرانبار هزاران ساله این هنر در سطح جهان باخبر شویم.
بنابراین تلاش ما این خواهد بود تا این مجموعه هم در زمینه نظری و عملی به نیازها پاسخ گوید و هم در باب مباحث تاریخی، ژانرها، سبک ها و تجربه های نوین، کمبودها را برطرف کند. و هدف در همه حال ارتقای سطح کمی و کیفی هنر نمایش و تامین نیاز هنرمندان، دانش آموختگان و دوستداران این هنر در زمینه های فکری و فنی پر ارزش است. باشد تا در جای خود پژوهشگران، منتقدان، گزارشگران هنری و خوانندگان مختلف را نیز به کار آید. و به ویژه هنرمندان گرامی شهرستان های دور و نزدیک را ــ که امکان دسترسی کمتری به مراکز علمی و دانشگاه ها دارند ــ از هر نظر یاری رسان باشد.

قطب الدین صادقی

توضیح ناشر

۱. با توجه به کمبود کتاب های پایه ای تئاتر، نشرقطره تصمیم گرفت مجموعه ای از کتاب های تئاتر را با نام «تئاتر امروز جهان» منتشر کند؛ برای پیشبرد این امر مهم از مشاورت نویسنده و کارگردان تئاتر، جناب دکتر قطب الدین صادقی، در جهت معرفی کتاب های پایه و مترجمانی که در این زمینه کار کرده اند، سود جُست.
۲. نشرقطره مفتخر است که این مجموعه استثنایی و پرهزینه را مستقلاً و بدون کمک مالی هیچ موسسه ای ادامه داده و می دهد و فقط نیازمند همفکری سایر اساتید و هنرمندان است.
۳. از این مجموعه تاکنون ۵۱ عنوان منتشر شده است.

نظرات کاربران درباره کتاب تراژدی یونان