کتاب قرارداد مسئولیت کیفری و مدنی پزشک خانواده در نظام حقوقی ایران اثر ژیلا محمودی نشر انتشارات قانون‌یار

از جمله اشخاصی که در حوزه سلامت فعالیت می کنند ، پزشکان می باشند . پزشکان عمومی تنها مسئولیت تشخیص و درمان بیمار را بر عهده دارند با اجرای طرح پزشک خانواده در حوزه سلامت ، مسئولیت وسیع تری بر عهده پزشکان عمومی قرار گرفته است زیرا در غالب موارد پزشک خانواده یک پزشک عمومی است که وظیفه ای پیشگیری ، تشخیص ، درمان و ارتقاء سلامت بیماران بر عهده اوست بعلاوه تیم سلامت که شامل ماما و پرستار می شوند نیز تحت نظر او فعالیت می کنند بنابراین مسئوولیت ناشی از اقدامات همکاران خویش را نیز بر عهده دارد. همچنین پزشک خانواده نسبت به حفظ سلامت محیط جغرافیای مشخصی مسئول می باشد. لذا تعهدات پزشک خانواده محدود و منحصر به امور جاری پزشکی نیست. مسؤولیت پزشكي يكي از مهمترين شقوق مسؤولیت تلقي مي گردد كه مبيّن مسؤولیت پزشك به جبران ضرري است كه در نتيجه اعمال و اقدامات خود به بيماران وارد كرده است اصطلاح مسؤولیت پزشكي در نظام ما جايگاهي ماندگار يافته است كه در واقع معادل اصطلاح ضمان طبيب در نظام فقهي مي باشد که در برگيرنده شقوق مختلف مسؤولیت اعمّ از مسؤولیت مدني ، مسؤولیت كيفري و مسؤولیت انتظامي مي باشد. مسؤولیت پزشكي هر چند از موضات قديمي مطرح شده در حقوق اسلام است امّا امروزه بابي جديد در اين رابطه گشوده شده است به اين معني كه دولت با وضع قواعد و مقرّراتي، از جمله اجراي طرح پزشك خانواده ، رابطه بين پزشك و بيمار را از يك رابطه قديمي ، شناخته شده در فقه خارج ساخته است و به يك رابطه ي حرفه اي و گروهي متمايل گردانيده به اين صورت كه با اجرايي شده طرح پزشك خانواده ، تيم سلامت كه متشكّل از پرستار ، ماما و بهورز مي باشد تحت نظارت و هدايت پزشك خانواده اقدامات درماني را جهت معالجه بيماران انجام مي دهد. پزشك خانواده شخصي است كه حداقل داراي دكتري حرفه اي پزشكي باشد و وظيفه ارتقاي سلامت بيماران ، پيشگيري ، درمان هاي اوليّه ، ثبت اطلاعات در پرونده سلامت و ارجاع و پيگيري بيمار به خدمات تخصصّي و تحت نظر قراردادن وي را برعهده دارد.  نهايت سخن دراين تحقيق روشن نمودن وضعيت حقوقي قلمرو مسؤولیت پزشك خانواده مي باشد و از آنجا كه مسؤولیت او تحت عنوان كلّي تري بنام مسؤولیت حرفه اي قرار مي گيرد و غالباً مسؤولیت هاي حرفه اي توسط دستور عمل ها و آيين نامه ها با ابهام بيان مي گردد . لذا تبيّین و تشريح قواعد و مقررّات راجع به مسؤولیت پزشك خانواده ضروري به نظر مي رسد زيرا بررسي حدود مسؤولیت پزشك خانواده مسلتزم تحليل دقيق تعهدات قراردادي و تعهدات قانوني وي مي باشد .