کتاب نقش پیاده مداری شهری در توسعه فضای شهری اثر شریف میرزایی نشر فرزانگان دانشگاه

حمل و نقل شهري يکي از مهمترين عوامل اثرگذار بر ساختار شهرها بوده است به ويژه در يک دهه اخير با گسترش انواع وسايل نقليه موتوري و تغييرات فزاينده جمعيتي به يکي از اصلي­ترين مشکلات شهرنشيني بدل گرديده است. شبکه­هاي معابر پياده جزو فضاهاي ضروري تفکيک ناپذير مجتمع­هاي زيستي هستند. در حقيقت صرف نظر از اينکه هر فرد وسيله نقليه داشته باشد يا نه، روزانه جهت رسيدن به مقصود خويش يک يا چند مرحله از فرآيند سفر خود را به صورت پياده مي­پيمايد لذا کليه استفاده کنندگان از شبکه معابر شهري روزانه چندين بار از اين سوي خيابان به سمت ديگر آن رفت­وآمد مي­کنند. با منظرآرايي فضاهاي شهري و زير مجموعه آن­ها فضاهاي حمل­و­نقل، مي­توان شهروندان را در روي آوردن به سيستم پياده روي، ترغيب و تشويق نمود، و لذت و آرامش و تنوعي را پديد آورد، که فضاهاي عمومي را بر فضاي شخصي و آسوده خودرو خود ترجيح دهند. با بهبود وضعيت ظاهري و زيباسازي محيط از طريق گونه­هاي گوناگون هنري، مي­توانيم براساس نيازي اصيل (نياز به زيبايي)، محرک رفتار فرد انساني ( و به طور خاص رفتار شهروندي) باشيم. در علوم رفتاري ادراک مفاهيم از محيط پيرامون هنوز به درجه قابل قبولي به لحاظ اعتبار نظري نرسيده است و در علوم محيطي نيز چارچوب تئوريک کاملي براي نقش اجتماع و رفتار اجتماعي عرضه نشده است، ولي چگونگي ارتباط متقابل فضا و رفتار به پيدايش الگوهاي نظري مختلفي در اين علوم منجر شده است. سيستم حمل­و­نقل شهري، بر فضاهاي شهري به طور کلي تأثير (غالبا منفي) مي گذارد؛ از تأثيرات منفي حمل­و­نقل مي­توان به آلودگي­هاي زيست محيطي همانند آلودگي­هاي منابع طبيعي اعم از هوا، آب و پوشش گياهي و آلودگي منظر اشاره نمود. از اين رو در «ايده شهر سالم» که مسئله «حمل و نقل سالم» به عنوان يک زيرساخت انگاره « شهر سالم» مطرح مي­سازد، دو فاکتور «سازگاري با حيات شهري » و «زيبايي»از اصول و معيارهاي «حمل و نقل شهر سالم» شمرده مي­شوند. بر طبق اين نظريه در «شهر سالم» عوامل حمل و نقل به گونه اي بايد طراحي شده و مورد استفاده قرار گيرند که عناصر حيات را (اعم از هوا، آب، خاک، ..) براي انسان، حيوان و گياه را به مخاطره نياندازند  (ولی پور و احمدزاده،2:1385 ).