کتاب مدیریت پسماندهای روستایی اثر سعید صالحی نشر انتشارات خانیران

مناطق روستایی بخش عمده ای از جمعیت و عرصه های طبیعی کشور را به خود اختصاص داده است و جامعه روستایی نقش اساسی در حیات اقتصادی و اجتماعی کشور دارد. با توجه به اهمیت و جایگاه جامعه روستایی در کشور و مشکلات و چالش هایی که این جامعه در فرآیند توسعه خود با آن مواجه است، شناخت و تحلیل ویژگی های برنامه ریزی توسعه روستایی در کشور و پرداختن به کلیه آبعاد آن ضرورت تام دارد. برنامه های مختلفی برای توسعه مناطق روستایی توسط دولت تدوین و به اجرا در می آید. قوانین، مقررات، سیاست ها، طرح های اقتصادی، اجتماعی و کالبدی در مجموع نظام مدیریت و توسعه روستایی را تشکیل می دهد که هر یک به تناسب ضرورت ها و نیازهای زندگی روستاییان، در پی به ثمر رسیدن ساماندهی و توسعه نواحی روستایی می باشند. در این بین توجه به محیط زیست روستا و بحث مدیریت پسماند روستایی در فرایند برنامه ریزی توسعه روستایی برای مجموعه نظام مدیریت روستایی ضروری است.

برای رسیدن به توسعه ملی نیاز به برنامه ریزی و توسعه روستایی می باشد و عدم توسعه مناطق روستایی مشکلات فراوانی را از قبیل حاشیه نشینی در شهرها و مشکلات اجتماعی آن، کاهش تولید فراورده های کشاورزی و افزایش مصرف را درپی خواهد داشت. در بحث توسعه پایدار، روستاها از این نظر قآبل اهمیت می باشند که علی رغم اینکه 38 درصد جمعیت کشور را تشکیل می دهند 90 درصد از اراضی شامل آب، خاک و جنگل و مرتع کشور را دربر می گیرند.

در حال حاضر با افزایش جمعیت و صنعتی‌شدن یکی از مشکلاتی که بشر با آن روبرو است مشکلات مربوط به انواع پسماند و آلودگی های ناشی از دفن غیراصولی این مواد می باشد که از آن جمله می توان به مشکلات مربوط شیرآبه پسماند و آلودگی آب های سطحی و زیرزمینی ناشی از شیرآبه موجود در پسماند اشاره کرد. با تغییر الگوی زندگی در روستاها و نزدیک‌شدن حریم شهرها به روستاها مشکلات زیست‌محیطی از جمله پسماند نیز در حال حاضر در روستاها از اهمیت خاصی برخوردار می باشد، که در این زمینه با توجه به قوانین موجود و وجود نهادی به نام دهیاری که نقش مدیریت پسماند در روستا را به عهده دارد می توان با تدابیری همچون برنامه ریزی در جهت کاهش تولید پسماند‌، تفکیک از مبدا پسماند، جمع آوری‌، بازیافت و دفع اصولی پسماند مشکلات ناشی از پسماند را کاهش و یا کنترل نمود.