فیدیبو نماینده قانونی دانشگاه امام صادق (ع) و بیش از ۶۰۰ ناشر دیگر برای عرضه کتاب الکترونیک و صوتی است .

کتاب طراحی فرآیند یادگیری زبان انگلیسی
راهنمایی برای زبان‌آموزان

نسخه الکترونیک کتاب طراحی فرآیند یادگیری زبان انگلیسی به همراه هزاران کتاب دیگر از طریق فیدیبو به صورت کاملا قانونی در دسترس است. تنها لازم است اپلیکیشن موبایل و یا نرم افزار ویندوزی رایگان فیدیبو را نصب کنید.

درباره کتاب طراحی فرآیند یادگیری زبان انگلیسی

لازمه یادگیری زبان انگلیسی مانند هر زبان دیگر، آموختن چهار مهارت اصلی است. گرچه این مهارت­ها در بسیاری از تمارین و حتی شرایط واقعی با یکدیگر تلفیق می­شوند، با این حال می­توان آن­ها را این­گونه تقسیم نمود: مهارت شنیدار، مهارت گفتار، مهارت خوانش و مهارت نوشتار. یادگیری این مهارت­ها به‌معنای تسلط کامل بر زبان نیست، بلکه به آموزش‌های تکمیلی برای هرچه کاربردی‌تر شدن این مهارت­ها در شرایط شغلی و تحصیلی نیز نیاز است. به هر ترتیب در همه زبان‌ها، یادگیری با این چهار مهارت آغاز می­شود. در ادامه، مجموعه ملاحظات و نکاتی برای تقویت هر یک از این مهارت‌ها ذکر می‌گردد.

ادامه...
  • ناشر دانشگاه امام صادق (ع)
  • تاریخ نشر
  • زبان فارسی
  • حجم فایل 3.32 مگابایت
  • تعداد صفحات ۲۲۴ صفحه
  • شابک

معرفی رایگان کتاب طراحی فرآیند یادگیری زبان انگلیسی

شما به آخر نمونه کتاب رسیده‌اید، برای خواندن نسخه کامل، کتاب الکترونیک را خریداری نمایید و سپس با نصب اپلیکیشن فیدیبو آن را مطالعه کنید:

مقدمه مولف

پیامبر اکرم(ص):
داناترین مردم کسی است که دانش دیگران را به دانش خود بیفزاید. (کنزالعمال: ۱۰، ۱۴۳)

چند سال پیش برای تکمیل مراحل پایانیِ یادگیری زبان انگلیسی، در یک دوره آموزشی آیلتس شرکت کردم. همه کسانی که در آن دوره آموزشی حضور داشتند به علت مهاجرت به خارج از کشور و یا شرکت در آزمون دوره دکتری، بسیار مصمم و با انگیزه بودند. هر جلسه تکالیف را به صورت منظم انجام داده و برای درس جدید آماده می شدند. در پایان دوره، تقریباً همگی آزمون آیلتس را با نمره قابل قبولی پشت سر گذاشتند. این اولین باری نبود که در کنار سایر زبان آموزان، مشغول یادگیری زبان انگلیسی بودم. پیش تر هم در دوره دبیرستان و بعدتر هم در دانشگاه، با بسیاری از زبان آموزان در تعامل بودم. همواره علت کامیابی عده ای و سرخوردگی عده ای دیگر در یادگیریِ زبان مورد توجّهم بود. تفاوت روش ها و نگرش های افراد در یادگیری زبان انگلیسی، موضوعی حاشیه ای در کنار یادگیری زبان انگلیسی نبود. گاه فرآیند یادگیری از خود یادگیری مهم تر جلوه می نمود. از این رو همواره با کسانی که به نحوی با فرآیند آموزش زبان انگلیسی در ارتباط بودند، صحبت می کردم؛ خواه استاد، خواه زبان آموز و خواه مسئولِ طرّاحِ دوره های آموزشی. نظرات شان را می پرسیدم و بر روی روش های یادگیری شان تامّل می نمودم. صحبت ها بسیار جالب و درس آموز بود. برای همین سعی می کردم تا مجموعه اطلاعاتم را به نوآموزانی که تازه در این راه قدم نهاده بودند، عرضه کنم. ساعت ها مشورت و راهنمایی تحصیلی به افراد گوناگون، تنها تلاشم برای انتقال تجارب و آموزه ها بود. اما علی رغم همه کوشش ها، فقط تعداد اندکی از زبان آموزان در معرض این نکات قرار می گرفتند. در این مرحله توصیه دوستان و اساتید و همچنین مراجعه روزافزون دانشجویان، جرقه های نگارش و تدوین این مطالب را شعله ور ساخت. بر این اساس، مطالب پیشین طبقه بندی و جمع بندی شد و نقشه پژوهشی برای تکمیل موارد باقی مانده طراحی گشت، تا این بار مطالب در حد گسترده تری در اختیار سایرین قرار گیرد. مطالعات کتابخانه ای، مصاحبه با اساتید و دانشجویان و انجام پژوهش میدانی، گام هایی بود که برای به ثمر رساندن این اثر، پیموده شد. کتاب حاضر با شش فصل و سه ضمیمه صرف ِنظر از سن، دانش و رشته تحصیلی زبان آموزان، رهنمودها و راهکارهایی را برای طراحی فرآیند یادگیری زبان انگلیسی عرضه می کند. مشتاقان یادگیری مهارت های چهارگانه زبان انگلیسی، داوطلبین آزمون های بین المللی و آزمون دکتری و... می توانند قواعد ذکر شده در این کتاب را مبنای فرآیند یادگیری زبان انگلیسی خویش قرار دهند. با توجه به اهمیت بستر یادگیری زبان انگلیسی، بخشی از کتاب به تجزیه و تحلیل شرایط آموزشی دانشگاه امام صادق(ع) که یکی از مراکز آموزشی پیشگام در عرصه زبان آموزیِ کشور می باشد، اختصاص یافته است. همچنین برای سهولت مطالعه، مطالب کتاب در قالب بندهای مختصر ارائه و از بیان توضیحات اضافی خودداری شده تا نکات به صورت کاربردی تر در اختیار زبان آموزان قرار گیرد. ضمیمه اول کتاب با پاسخ به سوالات متداولِ زبان آموزان، امکان مرور سریع مطالب و دسترسی آسان به روش ها و راهکارهای نهایی را مهیّا نموده است.
در هر نوشته ای گرچه نام یک تن به عنوان مولف در اثر درج می شود، ولی برای پدید آمدن آن، پیوسته افراد بسیاری مشارکت دارند؛ که اثر حاضر از این قاعده مستثنی نیست. به همین دلیل، بر خود فرض می دانم که از زحمات استاد ارجمندم جناب آقای علیرضا روشن ضمیر قدردانی کنم که برای چاپ این کتاب بسیار تلاش کردند و لطف شان را با نوشتن مقدمه ای بر این کتاب به نهایت رساندند. اساتید دیگرم جناب آقای مهدی شفیعیان و جناب آقای فرهاد مرسلی با بیان نکات علمی خود بر غنای مطالب کتاب افزودند که حقیقتاً شایسته تقدیرند. همچنین از دوستان خوبم آقایان وحید تارویردی زاده، حسنعلی محسنی و یحیی مرتب که در نهایی کردن کتاب و بیان نکات اصلاحیِ خود، مرا صادقانه کمک کردند، قدردانی می نمایم. در نهایت شایسته است که از پدر و مادر عزیزم که همواره پشتیبانم بوده اند، تشکر نمایم.
در پایان از خوانندگان، استادان و زبان آموزان گرامی خواستارم که با ارائه پیشنهادها و نظریات اصلاحی و سازنده خود، کاستی های این اثر را گوشزد نموده و نکات خود را بیان نمایند.

رضا پاینده
پاییز ۱۳۹۳

۱-۱ -۲. لزوم مطالعه متون کوتاه

زبان آموزان مبتدی باید کارشان را با متون یک صفحه ای و یا حتی چند بندی آغاز کنند. روش متون چند بندی در اکثر کتاب­های آموزشی معتبر به کار گرفته شده است. اگر مسیر مطالعه متون از کوتاه به بلند طی شود، زبان آموز قادر خواهد بود پس از مدتی کوتاه، مقالات و حتی کتاب های طولانی را به راحتی مطالعه کند. متون کوتاه فرصت مطالعه نوشته های گوناگون با عناوین مختلف را فراهم می آورد، به علاوه اینکه دایره واژگان را در حوزه های مختلف افزایش می دهد.

۱-۱- ۳. لزوم مطالعه متون استاندارد

متون استاندارد متونی هستند که براساس یک استاندارد خاص نوشته شده و سوالات شان قالب از پیش تعریف شده ای دارند؛ مثلاً شامل پنج سوال چهارگزینه ای و پنج سوال درست - نادرست هستند. به عبارت دیگر، متونی که به لحاظ حجم و دشواری در یک سطح بوده و الگوی مشخصی داشته باشند. این­گونه متون امکان ارزشیابی واقعی­تر زبان آموزان را نیز فراهم می آورند. البته نیازی نیست یادگیری با متون همسان آغاز شود، ولی بعد از مدتی مراجعه به متون همسان ضروریست.

۱-۱- ۴. لزوم مطالعه متون متنوع

زبان آموز می بایست تا حد امکان با مطالعه متون متنوع به تقویت مهارت خوانش خود بپردازد. در واقع اصل تنوع یک اصل اساسی در تقویت مهارت خوانش است. برای نمونه اگر شخصی فقط سایت های خبری را مطالعه کند، پس از مدتی دایره واژگان سیاسی­اش به صورت فزاینده ای رشد کرده ولی در مطالعه متون تخصصی رشته خودش با مشکل مواجه می شود. از همین رو لازم است که زبان آموز در طول فرآیند یادگیری خود، این اصل را مدنظر قرار داده و متون مختلف با موضوعات متنوع را مورد مطالعه قرار دهد.

۱-۱ -۵. لزوم مطالعه متون ارزشمند

به گزینی متون، اصلی مهم در یادگیری مهارت خوانش است که با راهنمایی های یک استاد یا راهنما حاصل می گردد. مراجعه غیرهدفمند و ناآگاهانه به منابع مختلف و سایت های اینترنتی، فرآیند یادگیری بهینه و چابک را تحت تاثیر قرار می دهد. بعضی زبان آموزان بدون اطمینان از سلامت متن به سایت ها و منابع اینترنتی مراجعه کرده و بی توجه به موضوع و کیفیت نوشته، آن را مطالعه می کنند. آنچه که برای زبان آموزان ضروری می نماید، یافتن سایت ها و پایگاه های اینترنتی معتبر و استاندارد است. به همین منظور لیستی از سایت های معتبر و استاندارد آموزش زبان انگیسی در فصل چهارمِ همین کتاب ارائه شده است.

۱-۱- ۶. لزوم افزایش تدریجی سرعت مطالعه

فهمیدن متن و ارتباط با آن، همه مهارت خوانش نیست؛ سرعت مطالعه و فهم نیز خیلی مهم است. اکثر داوطلبینی که در بخش خوانش آزمون های بین المللی نمره پایینی می گیرند، به دلیل ضعف در همین مورد است که در نهایت به عدم توانایی آن ها در فهم مطلب و پاسخ گویی به سوالات در مدت زمان تعیین شده می انجامد. اما چگونه می توان سرعت مطالعه را افزایش داد؟ در ادامه به چند کلید مهم جهت افزایش سرعت خوانش و فهم متن اشاره می شود:

* کلی خوانی(۲): در این روش، شخص به دنبال ایده های اصلی متن می باشد و اطلاعات جزئی­تر مورد توجه نیست. با این کار، شخص با موضوع متن، سرفصل ها و همچنین ساختار کلی آن آشنا می شود. به روش کلی خوانی، شخص بند اول و آخر مطلب را به طور کامل خوانده و سپس به مطالعه جملات ابتدایی و انتهایی سایر بندها می پردازد.
* جزئی خوانی(۳): در این روش شخص به دنبال اطلاعات خاصی در متن است؛ مثلاً: نام مکان، نام شخص، نام وسیله، تاریخ، عدد و.... البته باید توجه نمود که این اطلاعات همیشه به صورت واضح و صریح در متن اشاره نمی شوند؛ مثلاً ممکن است برای یافتن عددی خاص، محاسبات ریاضی لازم باشد. برای اینکه اطلاعات مورد نظر در کمترین زمان ممکن پیدا شود، چشمان باید در متن چرخانده شوند.

برای افزایش سرعت مطالعه می توان به نکات دیگری نیز اشاره نمود:
* دست کشیدن زیر خطوط متن موجب می شود که چشمان به همراه دست حرکت کرده و سرعت مطالعه چندین برابر شود. این مهارت برای تندخوانی بسیار ثمربخش است.
* بلند خوانی سرعت مطالعه را کاهش می دهد. البته زمانی که تمرکز از بین رفته، شخص می تواند با بلند خواندن چند کلمه، تمرکز اولیه را بازیابد و سپس مطالعه را ادامه دهد.

۱-۱- ۷. لزوم استخراج اصطلاحات و ساختارهای متن

متون کتاب ها بستر خوبی برای یافتن ساختارها و اصطلاحات جدید است. روحیه کاوشگر زبان آموز در حین مطالعه باید فعال باشد. شخص بعد از مطالعه می­تواند حجم انبوهی از نکات، کلمات و مطالب مهم را به دفتر خود منتقل نماید.

۱-۱- ۸. لزوم پرهیز از ترجمه کلمات در حین مطالعه

بعضی در هنگام مطالعه یک متن، به طور هم زمان کلمات و اصطلاحات جدید را ترجمه می کنند. این کار سرعت و میزان فهم از متن را کاهش می دهد. بهتر است که شخص متن را یک بار به طور کامل و سریع تندخوانی کند و کلمات مهم و ناآشنا را رنگی نماید و سپس ترجمه لغات مشخص شده را از فرهنگ واژگان بیابد. شایسته است که ترجمه واژه ها در متن وارد نشود. این کار امکان مطالعه های بعدی و محک های مجدد را فراهم می نماید.

۱- ۲. روش خواندن مقالات انگلیسی

روش مناسب برای مطالعه مقالات انگلیسی وارد کردن آن ها در نرم افزار وُرد مجموعه مایکروسافت آفیس می باشد. این کار به زبان آموز کمک می کند تا از قابلیّت های مختلف این نرم افزار بهره گرفته و متن را راحت تر فراگیرد. پس از ورود مقاله، شخص یک بار متن را از ابتدا تا انتها مطالعه کرده و کلمات کلیدی و نامفهوم آن را رنگی می نماید. سپس معنای کلمات را به صورت زیرنویس وارد می کند. اینک متن یک بار دیگر خوانده شده و ایده های اصلی هر قسمت در قالب نظر(۴) وارد می گردد. مطالعه مجموعه نظرات در پایان کار، آخرین گام در فهم متن است. این کار نه تنها فهم از متن را سرعت می بخشد، بلکه امکان مراجعات بعدی را نیز فراهم می­آورد.
اگر این مراحل طی نشود، مطالعه مقاله مانند رانندگی در یک مسیر پُر دست انداز خواهد بود. چرا که شخص مجبور می شود مدام سرعت خود را کم کرده و معنای کلمات جدید را بیابد. از آنجا که یک کلمه می تواند معانی متفاوتی داشته باشد، شخص قادر نیست در نگاه اول معنای مورد نظر را تشخیص دهد، لذا باید دوباره به فرهنگ واژگان مراجعه نماید. اما پیمودن مسیر مطرح شده می تواند این مشکلات را بکاهد.



شکل ۱: مراحل خواندن مقالات انگلیسی

۱ -۳. معرفی منابع

کتاب های خوبی که می توانند مهارت خوانش را تقویت کنند عبارتند از:
* Neil J. Anderson (2013). Active Skills for Reading. Cengage Heinle.
* Linda Lee, Erik Gundersen (2002). Select Reading. Oxford University Press.
* Brenda Wegmann, Miki Prijic Knezevic (1996). Mosaic. McGraw-Hill.
بیشتر اساتید زبان انگلیسی برای تقویت مهارت خواندن، کتاب Active skills for Reading را مبنای آموزش قرار می دهند. این کتاب علاوه بر متون بسیار جذاب و کاربردی، روش ها و راهکارهایی برای آموزش مهارت خوانش را نیز در اختیار قرار می دهد.

۲. مهارت شنیدار(۵)

اکثر زبان آموزان در مهارت شنیدار ضعیف هستند و نسبت بدان واهمه دارند. کسانی که در حال یادگیری زبان انگلیسی اند، سهم کمی از وقت خود را به گوش دادن اختصاص می دهند. از این روست که از مطالب شنیداری و امتحان مهارت شنیدار گریزانند. در ادامه مجموعه ای از ملاحظات و نکات مربوط به تقویت مهارت شنیدار برای رفع این دست مشکلات زبان آموزان ذکر می گردد.

۲ -۱. لزوم انجام تمرین روزانه

در یادگیری هیچ یک از مهارت های زبان آموزی تاکید ویژه ای بر تمرین روزانه نیست. برخلاف مهارت شنیدار که از طریق تمرین روزانه حاصل می شود. در تمرین روزانه، زمان های تمرین باید ثابت باشد. مثلاً هر روز ساعت ۷ تا ۷:۲۰ صبح زمانی برای گوش دادن به مطالب شنیداری اختصاص داده شود.

۲-۲. لزوم پرهیز از پراکنده شنوی

بسیار دیده می شود که افراد بدون توجه به درجه سختی مطالب شنیداری، یک مکالمه یا جلسه سخنرانی را گوش داده و سپس نسبت به یادگیری مهارت شنیدار احساس ناتوانی و نارضایتی می کنند. اما بهترین راه حل این است که بر اساس یکی از کتاب های مربوط به مهارت شنیدار، سیر آسان به سخت طی شده و تا جای امکان از مطالب شنیداری دو سه دقیقه ای استفاده شود. فایل های طولانی برای نوآموزان، ملال آور خواهد بود. پس محوریّت داشتن یک کتاب شنیدار برای یادگیری این مهارت بسیار مهم است.

۲- ۳. لزوم تاکید بیشتر بر مطالب شنیداری تا فیلم

در مورد مهارت شنیدار یک سوال خیلی متداول است: برای تقویت مهارت شنیدار، فیلم نگاه کنیم و یا مطلب شنیداری گوش دهیم؟ پاسخ این است که مطلب شنیداری بسیار موثرتر است. اگر کسی به یک مطلب شنیداری گوش دهد تمامی توجّهش به گفتگوهای آن منعطف می شود، ولی فیلم جلوه های دیداری متعدّدی دارد که می تواند ذهن زبان آموز را درگیر خود کرده و او را از یادگیری و توجّه به لغات و ساختارهای جدید بازدارد.

۲ -۴. لزوم پیروی از روش صحیح گوش دادن

شخص می تواند حین گوش دادن، فایل را متوقف کرده و آن را بازگو کند. این روش گرچه مفید است ولی به علت توقف­ها سرعت را کاهش می دهد. بهتر است شخص در مرتبه اول فایل را کامل گوش کند و در مرورهای بعدی تنها بخش های مهم یا مبهم آن را متوقّف سازد. چرا که گاهی تبیین و تشریح جملات مبهم در ادامه مطلب شنیداری قرار گرفته و یا شاید مثال هایی زده شده که موضوع را به ذهن نزدیک نماید.

۲ -۵. لزوم استفاده از قابلیّت های دیگر ذهن در پاسخ گویی به سوالات

برای پاسخ گویی به سوالات مهارت شنیداری امتحان هایی همچون آیلتس و تافل، باید از قابلیّت­های دیگر مغز هم کمک گرفت. برای مثال قبل از آن که فایل صوتی سوالات پخش شود، فرد می تواند متن سوالات را بخواند و در هر جای خالی، پیش بینی های خود را بنویسد که مثلاً این قسمت را باید یک واحد پولی پُر کند، یا نام یک شخص، یا یک شماره تماس، یا.... سپس پیش بینی خودش را به زبان فارسی یادداشت نماید. در این کار ظرفیت­های فارسی ذهن برای تقویت مهارت شنیدار به کار گرفته می شوند.

۲ -۶. لزوم شنیدن مکرر مطالب شنیداری

گوش دادن به یک مطلب شنیداری را باید تا جایی ادامه داد که در حافظه ثبت شود. مرور یک فایل، تاثیر اعجاب آوری در یادگیری آن دارد. بدیهی است که یکی از روش های حفظ مکالمات، گوش دادن مکرر به فایل صوتی آن ها است. این عبارت توصیه اساتید زبان است: لطفاً یک مطلب شنیداری را کمتر از ۱۰ بار گوش ندهید!

۲- ۷. عدم اصرار بر فهم کامل مطالب شنیداری

قرار نیست فرد همه مطالب یک فایل صوتی را متوّجه شود. هر چقدر هم که مهارت شنیدار قوی باشد، باز مواردی به دلایلی چون لهجه، سرعت گوینده و یا حتی گویش، قابل فهم نیست. لذا در حین شنیدن نباید ناامید شد. گاهی اوقات تنها چهل درصد یک فایل قابل فهم است ولی با همین میزان، ایده کلی منتقل می شود. همین مقدار تسلط برای شروع کافی است.

۲ -۸. ترجیح شنیدن انفرادی

بعضی ها به صورت دو نفره یا گروهی یک مطلب شنیداری را گوش می دهند. این کار تا حدّی تمرکز را کاهش می دهد. مخصوصاً زمانی که سطح زبانی افراد با هم متفاوت باشد. بهتر است که یک مطلب چندین بار به صورت انفرادی شنیده شود و بعد برای تحلیل بیشتر در مباحثه گروهی مورد بررسی قرار گیرد.

۲ -۹. لزوم پرهیز از استفاده دائمی از هدفون

بعضی زبان آموزان هنگام گوش کردن به مطالب شنیداری فقط از هدفون استفاده می کنند. چنین افرادی به راحتی نمی توانند صدای غیر متمرکز را متوجّه شوند. البته در ابتدای مسیر توصیه می شود که از هدفون استفاده شود ولی یک شنونده حرفه ای حتی بدون استفاده از هدفون نیز می تواند مکالمات یک مطلب شنیداری را بفهمد.

۲ -۱۰. لزوم تاکید بر پیاده کردن مطالب شنیداری

بعضی مدعی شده اند اگر کسی سه هفته، هر روز، به مدت بیست دقیقه یک مطلب شنیداری گوش دهد و آن را دقیقاً پیاده کند، مهارت شنیداری را فراگرفته است. دنیای تجربه نشان داده در اکثر موارد این قضیه صادق است. پیاده کردن یک مطلب شنیداری می تواند خسته کننده باشد، اما تلاشی که زبان­آموز برای فهم تک تک کلمات و حتی آواها می کند بسیار تاثیرگذار خواهد بود.
اگر کسی نمی تواند متن را به صورت کامل پیاده کند، نباید منفعلانه عمل کند و هیچ نکته ای از فایل را یادداشت برداری نکند. بلکه باید رئوس مطالب و کلیدواژه های اصلی را نوشته و حتی­الامکان آن را در قالب یک نمودار درختی درآورد تا بتواند متن را بازگو نماید.

۲ -۱۱. لزوم تمرین برای شناسایی فرد در مطالب شنیداری

یکی از قسمت های چالش برانگیز در شنیدن، تشخیص صدای افراد مختلف در یک فایل است. مثلاً حالتی را تصور کنید که چهار نفر در حال صحبت هستند، فهم این که کدام مطلب را چه کسی گفته نیازمند تمرکز و دقّت مضاعف است. کسانی که چنین فایل هایی را طراحی می کنند معمولاً توجه می کنند که حالات و احساسات متفاوتی را دخیل کنند (Scrivener, ۲۰۰۵: ۱۷۲). برای نمونه تغییر گوینده با خنده و یا یک فراز و فرود در کلام همراه است. به هر حال این نکته از مواردی است که تست هوش با تست زبان انگلیسی ادغام می شود.

۲- ۱۲. معرفی منابع

در کتاب­های مختلف، قسمت هایی برای تقویّت مهارت شنیدار اختصاص داده شده است ولی چند کتاب به صورت ویژه این مهارت را مورد تاکید قرار داده اند:
* Jack C. Richards (2003). Tactics for listening. Oxford University Press.
* Patricia Aspinall (2002). Test your listening. Pearson Education.
* David Nunan (2003). Listen in. Thomson/Heinle.
* Roger Barnard (1998). Good news, Bad news. Oxford University Press.

سخن ناشر

«بسم اللّه الرحمن الرحیم»

وَلَقَدْ ءَاتَینَا داوُودَ وَ سُلَیمَنَ عِلْمًا و قَالا اْلْحَمْدُ لِلَّهِ اْلَّذِی
فَضَّلَنَا عَلَی کَثِیرٍ مِنْ عِبَادِهِ اْلْمُوْمِنِینَ

(قرآن کریم. سوره مبارکه النمل. آیه شریفه۱۵)

فلسفه وجودی دانشگاه امام صادق(ع) که ازسوی ریاست دانشگاه به کرات مورد توجه قرار گرفته، تربیت نیروی انسانی ای متعهد، باتقوا و کارآمد در عرصه عمل و نظر است تا از این طریق دانشگاه بتواند نقش اساسی خود را در سطح راهبردی به انجام رساند.
از این حیث «تربیت» را می توان مقوله ای محوری یاد نمود که وظایف و کارویژه های دانشگاه، در چارچوب آن معنا می یابد؛ زیرا که «علم» بدون «تزکیه» بیش از آنکه ابزاری در مسیر تعالی و اصلاح امور جامعه باشد، عاملی مشکل ساز خواهد بود که سازمان و هویت جامعه را متاثر و دگرگون می سازد.
از سوی دیگر «سیاست ها» تابع اصول و مبادی علمی هستند و نمی توان منکر این تجربه تاریخی شد که استواری و کارآمدی سیاست ها در گرو انجام پژوهش های علمی و بهره مندی از نتایج آنهاست. از این منظر پیشگامان عرصه علم و پژوهش، راهبران اصلی جریان های فکری و اجرایی به حساب می آیند و نمی توان آینده درخشانی را بدون توانایی های علمی - پژوهشی رقم زد و سخن از «مرجعیت علمی» در واقع پاسخ گویی به این نیاز بنیادین است.
دانشگاه امام صادق(ع) درواقع یک الگوی عملی برای تحقق ایده دانشگاه اسلامی در شرایط جهان معاصر است. الگویی که هم اکنون ثمرات نیکوی آن در فضای ملی و بین المللی قابل مشاهده است. طبعاً آنچه حاصل آمده محصول نیت خالصانه و جهاد علمی مستمر مجموعه بنیان گذاران و دانش آموختگان این نهاد است که امید می رود با اتکاء به تاییدات الهی و تلاش همه جانبه اساتید، دانشجویان و مدیران دانشگاه، بتواند به مرجعی تمام عیار در گستره جهانی تبدیل گردد.
معاونت پژوهشی دانشگاه امام صادق(ع) باتوجه به شرایط، امکانات و نیازمندی جامعه در مقطع کنونی با طرحی جامع نسبت به معرفی دستاوردهای پژوهشی دانشگاه، ارزیابی سازمانی- کارکردی آن ها و بالاخره تحلیل شرایط آتی اقدام نموده که نتایج این پژوهش ها درقالب کتاب، گزارش، نشریات علمی و.... تقدیم علاقه مندان می گردد. هدف از این اقدام - ضمن قدردانی از تلاش خالصانه تمام کسانی که با آرمان و اندیشه ای بزرگ و ادعایی اندک در این راه گام نهادند- درک کاستی ها و اصلاح آنها است تا از این طریق زمینه پرورش نسل جوان و علاقه مند به طی این طریق نیز فراهم گردد؛ هدفی بزرگ که در نهایت مرجعیت مکتب علمی امام صادق(ع) را در گستره بین المللی به همراه خواهد داشت.(ان شاءالله)

وللّه الحمد
معاونت پژوهشی دانشگاه

پیشگفتار

شاید یکی از بحث برانگیزترین حوزه های فکری بشری چگونگی فراگیری زبان در همه شکل ها و ابعاد آن، اعمِّ از زبان مادری و زبان های دیگر باشد. بحث فنّی در این خصوص را کنار می نهیم و در اینجا به همین بسنده می کنیم که فراگیری زبان مادری یکی از با شکوه ترین پدیده های هستی بشر است، وقتی مشاهده می کنیم که چگونه کودک در همان سال های نخستین بالندگی اش لب به سخن می گشاید و با اطرافیان و به ویژه والدینش ارتباط برقرار می کند. امّا در خصوص زبان دیگر این گونه می نماید که ظرف زبانی کودک پس از فراگیری زبان مادری پُر می شود و جا را برای دیگری تنگ می کند و حال باید با توسل به روش های مختلف این آموزه و مهارت یعنی زبان جدید را در آن ظرف گنجانید، و اینجاست که مشکل زبان آموزی رخ می نماید و این همه درس و بحث و پژوهش و دوره های تخصصی و کارشناسی را به خود اختصاص می دهد و کتاب ها و نشریات متعدّد در زمینه روش های زبان آموزی سر از بازار نشر بر می آورد و مشتاقان زبان آموزی را مات و سر در گم جلوی قفسه های رنگارنگ و مشحون از کتاب و نوار و لوح های فشرده به تامّل وا می دارد که کدام مجموعه، آنها را زودتر به سر منزل مقصود می رساند.
کمتر سراغ داریم که کسی نزد عالم و کارشناس عرصه های مختلف دانش و فن رفته و از آنها چگونگی تسلّط به آن تخصّص را جویا شود، چون نیک می داند که هر رشته ای، کلاس و دوره های طولانی مدت خاصِّ خود را می طلبد. اما چه بسیارند معلّم ها و کارشناسان زبان که در کوی و برزن، حَضَر و سفر به پرسش گرانی بر می خورند که از آنها راه و روش برتر و کوتاه مدت زبان آموزی را جویا می شوند و خواهان یک نسخه شفابخش برای این درد مزمن و فراگیر می باشند و می خواهند یک شبه ره صد ساله بروند و بشنوند و گفتگو کنند و بخوانند و بر دامنه واژگانشان بیفزایند و به همین هم اکتفا نکرده به مترجمی نیز بپردازند و اثر خود را منتشر سازند.
مولِّف این کتاب کوشیده است تا با رجوع به منابع مختلف و با انجام مصاحبه با اساتید و دانش آموختگان راهکارهای رسیدن به مقصود را تدوین و در معرض دید علاقمندان قرار دهد و در عین حال سعی کرده است با واکاوی شرایط موجود پیشنهاداتی عملیاتی برای دستیابی به آینده ای پربارتر ارایه دهد.
مدیریت و اعضای هیئت علمی بخش زبان دانشگاه امام صادق(ع) که همواره دغدغه شناسایی انتظارات، کاستی ها و ابزار و روش های هر چه موثِّرتر برای نیل به هدف والای دانشگاه را در سر می پرورانند از هر گونه روشنگری در این زمینه استقبال می کنند ولی در عین حال بر این نکته نیز پای می فشارند که نیل به اهداف عالی همّتی در خور از جانب هم مسئولین و مدرّسین و هم دانشجویان می طلبد. آرمان گرایی در ذات بشر نهادینه شده است و با گستردن افق های چشم نواز و روح پرور انسان را امیدوارانه به تکاپو برای دستیابی به اهدافش یاری می دهد. امّا واقع گرایی هم به نوبه خود می تواند انسان را در برداشتن گام های استوار و منطقی و با لحاظ داشتن محدودیت ها یاری رساند و استفاده حداکثری از زمان در اختیار را میسّر سازد. همواره گفته ایم و شنیده ایم که معلّم چراغ هدایت، برانگیزاننده و الهام بخش است. امّا واقع گرایی حکم می کند که او را واجد ید بَیضاء و دم مسیحایی نپنداریم. او را یاری دانا و همراهی مخلص بدانیم که با همراهی دیگران، گام ها را یکی یکی برای پیمودن پلّه های ترقّی می پیماید. اصلْ همّت، پشتکار، برنامه ریزی، استمرار و تمرین در مهارت آموزی های زبانی است و بالاتر از همه عشق به آموختن است و دوری گزیدن از تعصّب های بازدارنده.
باید بدانیم و قانع شویم که زبان، عرصه ظهور منویات بشری است و برای تعامل سازنده، نیاز به شناخت همه عرصه های حیات بشری با استفاده از یکی از مهم ترین ابزارهای آن یعنی زبان داریم. زبان آموزی را بیش از این که وسیله ای برای تحمیل سلیقه و افکار خود بدانیم می بایست محملی برای تعامل سازنده با دیگران تلقی کنیم. پس عرصه زبان آموزی عرصه فرهنگ شناسی هم هست، چون قرار نیست ما با زبان صرفاً به خودبینی برسیم بلکه باید جهان بینی را مدّ نظر قرار دهیم. به بیان خلاصه تر زبان آموزی باید ما را از خود محوری به در آورده، در اقیانوس پهناور انسان شناسی به غوّاصی ترغیب نماید.
به یاد داشته باشیم که زبان آموزی فقط گفتارآموزی نیست. این را می گوئیم چون تلقّی بسیاری در همین محدوده تنگ، اسیر است و یکی از آمال خود را حضور در متن زبانی یعنی کشوری که بدان صحبت کند می دانند. اگر چنین شرایطی مهیا شد آیا کار تمام می شود؟ پاسخ منفی است. تسلّط احتمالی بر گفتار به زبان مقصد، همه راه نیست بلکه سایه ای از مقصد است. برای دانشجویان به ویژه آنان که وظیفه سنگین تبلیغ و تدقیق در امور عام و خاص را طالبند، مطالعه متون از اهمّیتِ بالایی برخوردار است. انسان های عمیق اهل مطالعه اند. فقط زبان آموزانی که علاوه بر تمرین مهارت های کلامی و شنیداری به مطالعه روزنامه، مجلّات، داستان ها و متن های مختلف می پردازند، زبان را خوب می فهمند، خوب بیان می کنند و خوب می نویسند و ترجمه می کنند.
و سخن آخر این که فن آوری ها و ابزارهای متنوع که دم به دم جای خود را با انواع جدیدتری عوض می کنند و چشم ها و دل ها را مجذوب خود می نمایند، نباید ما را از وظیفه اصلی ذکر شده در بالا دور بدارند. این ابزارها نمی بایست آنچنان ما را شیفته خود سازند که در نبودشان همه چیز را دست نیافتنی و داشتنشان را حلّالِ همه مشکلات بپنداریم. نباید زرق و برق ابزارهای نوین که تا حدودی برآمده از دنیای سوداگری و جامعه مصرفی است ما را از ژرفای ساحت اندیشه و فرهنگ که با ذات زبان آموزی
در آمیخته به سطح تجمّل گرایی و پوستین اطلس بر دوش اندازی بکشاند و به یاد بیاوریم فرهیختگان گذشته را که با دود چراغ و کلک و کاغذ و بی هیچ ادّعایی آثاری ماندگار از خود بر جای نهادند.
امیدواریم مطالعه این کتاب که حاصل تلاش یکی از دغدغه مندان یادگیری و آموزش زبان انگلیسی است، مشتاقان این عرصه را به کار آید و آنها را در شناخت راه و حرکت استوارتر یاری رساند.

و من الله التّوفیق
علیرضا روشن ضمیر
رئیس بخش زبان های خارجی

کتاب در یک نگاه



بخش اول: یادگیری مهارت ها و ابزارهای اصلی

۱. یادگیری مهارت های چهارگانه زبان انگلیسی

مقدمه

لازمه یادگیری زبان انگلیسی مانند هر زبان دیگر، آموختن چهار مهارت اصلی است. گرچه این مهارت­ها در بسیاری از تمارین و حتی شرایط واقعی با یکدیگر تلفیق می­شوند، با این حال می­توان آن­ها را این­گونه تقسیم نمود: مهارت شنیدار، مهارت گفتار، مهارت خوانش و مهارت نوشتار. یادگیری این مهارت­ها به معنای تسلط کامل بر زبان نیست، بلکه به آموزش های تکمیلی برای هرچه کاربردی تر شدن این مهارت­ها در شرایط شغلی و تحصیلی نیز نیاز است. به هر ترتیب در همه زبان ها، یادگیری با این چهار مهارت آغاز می­شود. در ادامه، مجموعه ملاحظات و نکاتی برای تقویت هر یک از این مهارت ها ذکر می گردد.

۱. مهارت خوانش(۱)

۱-۱. قواعد بهبود مهارت خوانش

۱-۱-۱. لزوم مطالعه متون متعدد

برای تقویت مهارت خوانش هیچ اقدامی مفیدتر از مطالعه متون متعدد نیست. خوانش از جمله مهارت هایی است که به شرط تمرین مداوم، به راحتی تقویت می­شود. مخصوصاً کسانی که به خاطر شرایط شغلی و پژوهشی متون مختلف را مطالعه می کنند، پس از مدّتی قادرند مطالب را بخوانند و بفهمند. ولی فهمیدن یک متن انگلیسی به معنای تسلط بر مهارت خوانش نیست. با تسلط بر این مهارت، زبان آموز می تواند در مدت زمان کمتر، متن را کامل تر بفهمد و پاسخ گوی سوالات ارائه شده از متن نیز باشد.

نظرات کاربران درباره کتاب طراحی فرآیند یادگیری زبان انگلیسی