کتاب آزادی اثر تیم گری نشر پژوهشکده مطالعات فرهنگی و اجتماعی

«آزادی» یکی از مفاهیم مهم و چه بسا مقدس تاریخ اندیشه بوده است که تحقق آن برای بشریت هزینه‌های هنگفتی در برداشته است؛ از منازعات نظری بر سر معنای آن در محافل آکادمیک گرفته تا کشمکش‌هایی که بر سر مصداق آن در میدانهای جنگ صورت گرفته است. اما به راستی معنای آزادی چیست؟ مصداق یا مصادیق آن کدام است؟ آیا آزادی، مفهومی بسیط و واحد است یا مفهومی مرکب و متکثر؟ اگر مفهومی واحد است پس ریشۀ این همه اختلافات بر سر آن در چیست؟ اگر مفهومی متکثر است پس آیا امید رسیدن به توافق و تفاهم بر سر آن منتفی است؟ آیا آزادی، ارزش این هزینه‌هایی که تا به حال برای آن پرداخته شده، داشته است؟ آیا اصلاً آزادی مفهومی دارای ارزش است یا مفهومی عاری از ارزش؟ اینها و سؤالات دیگری از این دست، تمام سؤالاتی است که در هر بحثی از آزادی باید مورد توجه قرار گیرد. کتاب حاضر اثری مجمل در عین حال جامع مباحث و مسائل مربوط به آزادی است که طی آن توضیح داده می‌شود که آزادی «مفهومی واحد» است. اما همین مفهوم واحد در معرض «برداشتهای کثیر» و متفاوت است. و ریشه تمام منازعات بر سر آزادی همین برداشتهای متفاوت است. نکته مهم این است که بسیاری از برداشتهای متفاوت از آزادی ضرورتاً رقیب یکدیگر نیستند بلکه برای ایضاح ابعاد متفاوت یک مفهوم مبهم ایجاد شده‌اند. کتاب حاضر در پنج فصل تنظیم شده است. در فصل اول به ارزیابی معنای آزادی می‌پردازد و در فصل دوم که بنا به گفته مولف مهمترین فصل کتاب است هفت برداشت عمده از مفهوم آزادی به بحث گذاشته شده است. فصل سوم به چگونگی توجیه آزادی اختصاص دارد و فصل چهارم امکان سنجش میزان آزادی را بررسی می‌کند و نهایتاً فصل پنجم مسایل مربوط به انباشت و توزیع آزادی را مورد توجه قرار می‌دهد. آشکار است که مؤلف نیز در بحث خود از آزادی متأثر از عوامل و زمینه‌های فکری متعددی است که لازم است خواننده در خواندن کتاب هوشیاری خود را فرو ننهد. اثر حاضر جهت غنا بخشیدن به ادبیات این حوزه انتشار می‌یابد؛ این به معنای تایید همه آرای مولف و دیدگاه وی نیست، آنچه مهم است برگرفتن نکات مثبت و گشودن افق‌های جدید است.