فیدیبو نماینده قانونی انتشارات تیسا و بیش از ۶۰۰ ناشر دیگر برای عرضه کتاب الکترونیک و صوتی است .
کتاب ورزش و مدیریت جهادی

کتاب ورزش و مدیریت جهادی

نسخه الکترونیک کتاب ورزش و مدیریت جهادی به همراه هزاران کتاب دیگر از طریق فیدیبو به صورت کاملا قانونی در دسترس است.


فقط قابل استفاده در اپلیکیشن‌های iOS | Android | Windows فیدیبو

درباره کتاب ورزش و مدیریت جهادی

کتاب «ورزش و مدیریت جهادی» نوشته مجتبی یزدانی است. نویسنده این کتاب ورزش همگانی را از دیدگاه مدیریت جهادی مورد بررسی قرار داده است و اهمیت‌های آن را برشمرده است. او در آغاز کتاب اشاره می کند؛کشور بزرگ ما ایران، کشوری است مقتدر و متمدن و دارای سرمایه‌های مادی و انسانی فراوانی که اگر در مسیر ورزش قرار گیرند بیش از پیش مایۀ سربلند خواهد بود؛ تبیین و نهادینه‌ساختن مدیریت جهادی در حوزۀ ورزش تنها راه‌حلی اصولی و کارآمد برای رسیدن به طرح‌های نو و روش‌های تازه به‌منظور رسیدن به اعتلای ورزشی است و فراتر از مدیریت‌های متزلزل و ناکارآمد فردی و گروهی عمل‌ می‌کند. درواقع اگر بدنۀ ورزش کشور را با این شیوه و به سمت علمی‌شدن پیش ببریم، از مزایای آن می‌توانیم در جهت رشد اقتصاد و فرهنگ کشور نیز کمک بگیریم. در واقع اگر نگاه جهادی وجود داشته باشد، عدالت بیشتری در این زمینه حاکم می‌شود؛ چراکه که با فرهنگ و مدیریتی که آن را «جهادی» می‌نامند می‌توان بر تلاش دشمنان برای ناتوی فرهنگی و استحالۀ جوانان چیره شده و آنان را در میدان عمل و رقابت مغلوب ساخت. در این کتاب با مروری بر اهمیت ورزش همگانی و نقش مدیریت شهری در توسعۀ آن، به راهکارهای افزایش مشارکت شهروندان و اهمیت ورزش به‌طورکلی از دیدگاه نظریه‌پردازان اجتماعی پرداخته شده است.

ادامه...

بخشی از کتاب ورزش و مدیریت جهادی

شما به آخر نمونه کتاب رسیده‌اید، برای خواندن نسخه کامل، کتاب الکترونیک را خریداری نمایید و سپس با نصب اپلیکیشن فیدیبو آن را مطالعه کنید:



فصل یکم:ورزش همگانی در پرتوی مدیریت جهادی

تعریف ورزش

ورزش پدیده ای فرهنگی، اجتماعی و زیستی است و به همه روش ها و شیوه هایی اطلاق می شود که با تنظیم قوانین و مقررات معین با فنون و تکنیک ها به صورت فردی یا گروهی در جهت سلامت جسمی، مرتفع شدن خستگی های ذهنی، ایجاد نشاط روحی، افزایش مهارت های حرکتی اجرا می شود؛ به عبارت دیگر ورزش کارکردهای مختلف اجتماعی، سیاسی، نظامی و فرهنگی دارد. (اندام و مهدی زاده، ۱۳۸۱)
واژه ورزش در فرهنگ دهخدا از نظر لغوی اسم مصدر و به معنای ورزیدن آمده است و مصدر آن (برزیدن)، یعنی کارکردن، عمل کردن، کوشیدن، پیاپی انجام دادن و رضایت یافتن است. فرهنگ لغت وبستر،(۱) ورزش را فعالیتی که به تبحر و رقابت جسمانی توجه می کند و روشی برای گذراندن وقت و سرگرمی است، معنا می کند. کواکلی(۲) از جمله نظریه پردازان مطالعات فرهنگی ورزش را چنین تعریف می کند: «فعالیت رقابتی نهادینه شده ای که مستلزم کاربرد نیروی جسمانی شدید یا استفاده از مهارت های جسمانی پیچیده با شرکت کنندگان است که با عوامل درونی و بیرونی تحریک می شود.» (آفرینش خاکی و همکاران، ۱۳۸۴)
دالکروز(۳) از جمله نظریه پردازان این حوزه، ورزش را فعالیتی می داند که به نظم اجتماعی منتهی شده، ارزش های فرهنگی را ترویج می کند، همدلی را افزایش می دهد و ویژگی های مطلوب را در بین مردم اشاعه می دهد. در تعریف یونسکو از ورزش، تربیت بدنی و ورزش رکن بنیادین مستمر در نظام تربیت و آموزش همگانی است و باید توانایی و اراده تک تک افراد را تقویت کرده و قدرت تسلط انسان ها را بر خودشان افزایش و جذب آن ها را در جامعه تسهیل کند. (حیدری چروده، ۱۳۸۸)

تعریف ورزش همگانی

ورزش همگانی، به عنوان برنامه ها و فعالیت های جامع و گسترده برای همه سنین، هر دو جنس و افراد، نژادها و مذاهب با توانایی مختلف تعریف شده است. حوزه ورزش همگانی شامل فعالیت بدنی، فعالیت اوقات فراغت، فعالیت های تفریحی، ورزش ها و بازی های بومی محلی و فعالیت حین سفر (گردشگری و طبیعت گردی) است که به صورت چتری روی حوزه های مختلف ورزش تمرکز دارد.
ورزش همگانی، یعنی ورزش برای همه، فعالیت‎های جسمی اعم از بازی های غیرمنظم و خودجوش بومی تا تمرین های بدنی منظم را در برگرفته و شامل ورزش صبحگاهی، فعالیت در پارک ها و فضای باز، کوهپیمایی یا کلاس های آمادگی جسمانی شده و عموماً به ورزش های گروهی غیررقابتی و بدون هزینه یا ارزان قیمت اطلاق می شود.
پروفسور کن هاردمن، استاد دانشگاه منچستر انگلستان و عضو شورای ورزش اروپا، ورزش همگانی را این گونه تعریف می کند: «ورزش همگانی در واقع شکلی از فعالیت های جسمانی است که سلامت بدنی را بهبود می بخشد و روابط اجتماعی را شکل می دهد یا منجر به نتایجی از مسابقات در همه سطوح می شود.»
بر اساس تعریف های کارشناسان کمیته بین المللی المپیک، ورزش همگانی فعالیتی است که قدرت و برتری را به انسان باز می گرداند و موجبات رشد و گسترش سلامتی را فراهم آورده و آمادگی و احساس خوب بودن را با فعالیت های ورزشی به مردمی که می توانند به آن عادت کنند، در هر سن، جنسیت، نگرش و شرایط اقتصادی و فرهنگی (محلی یا منطقه ای) می چشاند. (اندام و همکاران، ۱۳۹۳)
یوکاووی(۴) (۲۰۰۲)از دیگر نظریه ‍ پردازان عرصه ورزش بیان می کند ورزش همگانی یعنی لذت، رضایت، آرامش، تعادل، تسلط، موفقیت، تهییج، نشاط، دوستی، آشنایی، بازی جوانمردانه، ادراک، رشد و تکامل، سلامتی، آمادگی جسمانی و خوب بودن.
از دیدگاه یورگن پالم(۵) (۲۰۰۲) نظریه ‍ پرداز عرصه ورزش، منظور از ورزش همگانی، تامین سلامتی و بهبود زندگی همه انسان ها با ورزش و با کم هزینه ترین برنامه هاست.
از دیدگاه کیم(۶) (۱۹۹۹) ورزش همگانی فعالیتی است که نیاز به مهارت خاص یا اراده ای قوی ندارد و هر کسی می تواند با توجه به علاقه مندی و هدف مورد نظرش برای بهترشدن در آن شرکت کند. (کارتاکولیس(۷)، ۲۰۰۲)
کارل سون(۸) (۲۰۰۰)، نظریه پرداز ورزشی، ورزش همگانی را شرکت در ورزشی می داند که انسان آن را آزادانه انتخاب کرده باشد.
تروجر،(۹) رئیس کمیسیون ورزش همگانی کمیته بین المللی المپیک معتقد است ورزش همگانی حرکتی است که بتواند در حد ممکن انگیزه ورزش کردن را در همه مردم و در همه اوقات زندگی شان به وجود آورد (ساولا،(۱۰) ۲۰۰۵).
ریچارد مول(۱۱) (۱۹۹۷) نیز ورزش همگانی را پرداختن به مجموعه ای از فعالیت های ورزشی ساده و کم هزینه، بدون رسمیت، فرح بخش و بانشاط می داند که امکان شرکت در آن ها برای همه افراد وجود داشته باشد.
در تعریف دیگری، ورزش همگانی به فعالیت های ورزشی گوناگون گفته می شود که در بیرون از ورزشگاه های رسمی که مقررات سخت و دست وپاگیر دارند و به دور از چشم تماشاگران متعصب، در کمال آزادی و سادگی برگزار می شود ( پرییرا(۱۲)، ۲۰۰۲).

مفهوم «sport for all»

رایج ترین تعریف بین المللی برای ورزش همگانی عبارت «sport for all» یا ورزش برای همه است که در بسیاری از کشورهای دنیا پذیرفته شده است. این عبارت را اولین بار شورای اروپا در سال ۱۹۶۶ استفاده کرد (شورای ورزشی آنتاریو، ۲۰۰۱).
از دیگر اصطلاحات بین المللی معادل ورزش همگانی می توان به Generl Sport، Recreational Sport، Mass Sport، Community Sport، Sport For Everybody اشاره کرد.
تعریف ورزش همگانی (SFA)، به بیان پیر دوکوبرتن «همه ورزش ها برای هر کس، All Sports For Everybody» به ۹۲ سال قبل بر می گردد؛ اما در آغاز قرن بیستم از واژه ورزش همگانی دو معنی مجزا می توان استنباط کرد. در مفهوم اول، یک حس عمومی وجود دارد که هر کس باید به ورزش موردعلاقه خود دسترسی داشته باشد. ورزش باید به طور رایگان در اختیار همه گذاشته شود، اما حس دومی نیز وجود دارد که به طور مستقیم با عبارت «هرکسی» ارتباط دارد.
در حقیقت هر فرد یا همه افراد باید در ورزش شرکت کنند. ورزش همگانی، شرکت در ورزش در هر مکان و هر زمان را نیز شامل می شود. بنابراین حس عمومیت دستیابی و شرکت در انواع ورزش ها و در هر مکان و زمان به طوری که هر کس به ورزش موردعلاقه خود به طور رایگان یا کم هزینه دسترسی داشته باشد، در ذهن ایجاد می کند.
مفهوم دوم ورزش همگانی همچنین با هر فرد یا همه افرادی که در ورزش شرکت می کنند، ارتباط دارد؛ بنابراین بسیاری از گروه های قومی و نژادی سراسر جهان شامل گروه های اجتماعی، از جمله دانش آموزان، دانشجویان، نظامیان و کارکنان و کارگران و افراد با هر سطح توانایی مالی، فقیر یا ثروتمند، و همچنین گروه های هدف از جمله کودکان، زنان، سالمندان، افراد ناتوان و بیمار و افراد بدون تحرک را در بر می گیرد. ورزش همگانی همه افراد جامعه را در بر می گیرد که ورزش را به خاطر کارکردهای مثبت آن از نظر جسمی، روانی، اجتماعی و معنوی انجام می دهند (میرزمانی ، ۱۳۹۰).

اهمیت و ضرورت ورزش همگانی

زندگی صنعتی امروز و مقتضیات آن از جمله بی تحرکی ناشی از ماشینی شدن بیش از حد زندگی، ورزش را به ویژه در شهرهای صنعتی و بزرگ اجتناب ناپذیر کرده است. شهرنشینی و افزایش تمایل به زندگی در شهرها به ویژه در کشورهای در حال توسعه، ایجاد شرایط و توسعه ورزش همگانی در شهرهای میلیونی را ضروری کرده است.
از طرفی زندگی در دنیای امروز ابتکار عمل سریع را از انسان گرفته و او را دچار فقر حرکتی کرده است. این فقر حرکتی مشکلات عدیده جسمی، روانی و اجتماعی را برای انسان شهری پدید آورده است. ورزش به عنوان راه حل راهبردی و ورزش همگانی به عنوان وسیله ای ارزان قیمت و فرح‎‎ بخش می تواند این مشکلات را به نحو مطلوب حل کند. (ممتازبخش و فکور، ۱۳۸۶)
علاوه بر مقتضیات زندگی صنعتی و شهری امروز، تغییرات ساختار جمعیتی جوامع از جمله مسن شدن جمعیت، تغییر هرم طبقات اجتماعی، افزایش فاصله فقیر و غنی، توجه به افراد کم توان و ناتوان در کشورها و شهرها بر لزوم توسعه زیرساخت ها، ایجاد شرایط زیست محیطی و اصلاح شیوه زندگی مردم در کلان شهرها، توسعه حوزه ورزش همگانی را به عنوان موثرترین رویکرد مداخله ای با این تغییرات ضروری می کند. (میرزمانی، ۱۳۹۰)
توسعه ورزش های همگانی در شرایطی که بی تحرکی و مشکلات و بیماری های ناشی از زندگی شهری، سلامتی بسیاری از شهروندان را تهدید می کند، می تواند راه حلی برای کاهش مشکلات ناشی از زندگی شهری باشد.
هدف از همگانی یا عمومی کردن ورزش در جامعه، «حفظ سلامت جسمی و روحی و ایجاد نشاط و شادابی و استفاده مطلوب از اوقات فراغت و نیز ایجاد زمینه تفریحات سالم برای آحاد مردم» است. نگاهی به تاثیر ورزش بر سلامت جسمانی، روانی، اجتماعی و معنوی و میزان مشارکت مردم در دیگر کشورها نشان از اهمیت آن در زندگی روزمره دارد. سازمان بهداشت جهانی اعلام کرده است بیماری های قلبی عامل یک سوم مرگ و میر در جهان است و فعالیت بدنی منظم و مستمر را عامل کاهش خطر مرگ ناشی از بیماری های قلبی و در کنار آن کاهش فشار خون و خطر ابتلا به دیابت و نیز سرطان سینه در زنان را از آثار ورزش عنوان می کند.
امروزه ورزش و به ویژه ورزش های همگانی از آنجا که موجب افزایش امید به زندگی از طریق ارتقای سلامت افراد جامعه می شود، یکی از شاخص های توسعه انسانی در جوامع به شمار می رود. همچنین با افزایش سلامت و نشاط جامعه سبب کاهش هزینه های درمانی و بهداشتی می شود و بهره وری نیروی کار جامعه را بالا برده و از این راه به توسعه همه جانبه آن در جامعه کمک می کند. علاوه بر این ورزش همگانی در یک جامعه کارکردهای مطلوبی چون افزایش همدلی، تقویت همبستگی، مشارکت اجتماعی و تحکیم روابط و پیوندهای اجتماعی، کمک به فرایند جامعه پذیری(۱۳) افراد دارد. (روشندل اربطانی، ۱۳۸۶)

کارکردهای متنوع ورزش همگانی

ورزش با کارکردهای متنوع خود می تواند علاوه بر تضمین سلامت جسمی و روحی افراد جامعه در کسب مهارت های اجتماعی، شکل گیری هویت فردی، کاهش تضادها و تنش ها، پرکردن اوقات فراغت و... نقش انکارناپذیری داشته باشد. از این رو توجه به ورزش شهروندی یا ورزش برای همه که هدف آن فراهم آوردن امکان و فرصت ورزش کردن برای همه افراد جامعه است، نقش محوری در استراتژی کلان و برنامه ریزی های بخش های مرتبط با تربیت بدنی و ورزش در دستگاه های مختلف دارد. پایه و اساس هرگونه برنامه ریزی کارآمد در مدیریت استراتژیک شناخت محیط پیرامونی و محیط داخلی سازمان است.
ورزش با کارکردهای متنوع خود می تواند علاوه بر تضمین سلامت جسمی و روحی افراد جامعه در کسب مهارت های اجتماعی، شکل گیری هویت فردی، کاهش تضادها و تنش ها، پرکردن اوقات فراغت و... نقش انکارناپذیری داشته باشد. در مقام تعریف، ورزش به عنوان نوعی بازی سازمان یافته و هدفمند که در آن حرکت ها برای تقویت قوای جسمانی، افزایش مهارت و کسب روحیه اجرا می شود، اطلاق می شود (کاشف، ۱۳۷۹) . امروزه میزان نشاط، تحرک و شادابی شهروندان، که نقش موثر در تولید و درآمد یک کشور دارد، عامل مهمی در سنجش توسعه یک کشور است. گستردگی روزافزون جامعه شهری و تمرکز بیشتر جمعیت در شهرها نیاز به تحرک بیشتر را برای سلامت و پیشگیری از بیماری ها می طلبد. این نیاز در قالب ورزش های شهروندی به یکی از مقوله ها و مولفه های مهم تبدیل شده که گام های مثبتی برای گسترش آن برداشته شده است به گونه ای که همه شهروندان امکان استفاده از آن را داشته باشند. ورزش شهروندی در واقع کوششی جهت ترویج ورزش بین همه اقشار و آحاد جامعه بوده و دارای اثرات بهداشتی، اجتماعی و فرهنگی است. در این میان برخی از دیگر کارشناسان، ورزش شهروندی را ورزشی می دانند که در هر شرایط و به طور عمومی، قابل اجرا بوده و نیاز به امکانات و تاسیسات تخصصی خاصی نداشته و برای سلامتی و گذران اوقات فراغت به اجرا در می آید (Haslip, ۲۰۰۱) .
سازمان بهداشت جهانی، ورزش های شهروندی و همگانی را ورزش هایی می داند که با کمترین هزینه برای همه افراد جامعه در دسترس باشند و هدف از پرداختن به چنین ورزش هایی ارتقای بهداشت سلامت جسمی و روحی جامعه است. به طورکلی، ورزش شهروندی به شکلی از فعالیت های جسمی یا حضور منظم در فعالیت های جسمانی اطلاق می شود که بتواند سلامت بدنی و روانی را بهبود بخشد. ورزش شهروندی درواقع همان ورزش همگانی است. ورزشی که همه شهروندان امکان استفاده از آن را داشته باشند. بنابراین از ورزش شهروندی انتظار می رود به ارتقای کمی و کیفی عملکرد افراد کمک کرده و علاوه بر آن، دستاوردهای دیگری را به طور مشخص در راستای بهبود روابط اجتماعی عرضه کند.

تفاوت ورزش همگانی و قهرمانی

ورزش همگانی شامل فعالیت بدنی، فعالیت در اوقات فراغت، فعالیت های تفریحی، ورزش های رسمی، ورزش های بومی و محلی، گردشگری و بازی هاست که همه افراد از زن و مرد، با سنین و توانایی های مختلف را در بر می گیرد. از دیدگاه کمیته بین المللی المپیک، ورزش همگانی فعالیتی است که قدرت و برتری را به انسان باز می گرداند و موجب رشد و گسترش سلامت، آمادگی و احساس خوب بودن برای مردم در هر سن، جنس، نگرش، شرایط اقتصادی و فرهنگی می شود. در ورزش همگانی کسب سلامت و بهبود توانایی بدنی اصل اساسی است و شرکت در تمرین ها لطمه ای به زندگی عادی افراد نمی زند ، حتی آن ها را برای انجام دادن هرچه بهتر وظایف و امور روزمره آماده می کند.
ورزش های قهرمانی سازماندهی خاص و تشکیلات و فدراسیون های بین المللی یا جهانی و ماهیت رقابتی دارند و معمولاً هدف آن ها کسب موفقیت و پیروزی است. ورزشکاران برای دستیابی به این اهداف اغلب تلاش های طاقت فرسایی انجام می دهند و در این راه، حتی دچار آسیب دیدگی و مشکلات سلامت می شوند.
جدول شماره ۱. برخی تفاوت های ورزش همگانی و ورزش قهرمانی ( اسدی و شعبانی مقدم، ۱۳۹۱)



تاثیر ورزش همگانی بر ورزش قهرمانی

ورزش قهرمانی در طول تاریخ اهمیت داشته است. با توجه به استقبال اقشار مختلف جامعه از ورزش قهرمانی، به ویژه نوجوانان و جوانان، نهادهای ورزشی و غیر ورزشی در زمینه ساخت اماکن ورزشی، برگزاری مسابقات، تبلیغات و... سرمایه گذاری بسیاری در این بخش داشته اند. در ورزش قهرمانی تعداد معدودی به رقابت با یکدیگر می پردازند و بسیاری آن را تماشا می کنند و در پیروزی یا شکست آن ها شریک می شوند، ولی خود لزوماً فعالیت بدنی انجام نمی دهند.
بر اساس منشور بین المللی تربیت بدنی و ورزش اتحادیه اروپا، تربیت بدنی و ورزش جزء حقوق تفکیک ناپذیر هر شهروند است. بارون پیر دوکوبرتن بر این باور بود، توسعه ورزش همگانی در گسترش ورزش قهرمانی نقش دارد. در سال های اخیر، سازمان های ورزشی، بسیاری از فعالیت های خود را از ورزش قهرمانی و رقابتی به «فعالیت بدنی برای همه» تغییر داده اند. ورزش همگانی با این شعار به دنبال افزایش تحرک افراد است. هدف ورزش همگانی باید آموزش مردم برای انتخاب فعالیت بدنی به عنوان انتخابی سالم در سراسر زندگی باشد. برنامه ریزی ها باید با هدف افزایش فرصت های فعالیت بدنی در همه سطوح باشد؛ از ورزشکار تفریحی به ورزشکار نخبه رقابتی، از تماشاگر به داوطلب و از آماتور به حرفه ای. (تحلیل فرد، ۱۳۹۱)

نقش مدیریت جهادی در توسعه ورزش همگانی

دنیای امروز با پدیده های متعددی همراه بوده و از قبال آن ها تغییرات سریع و شگفت انگیزی را تجربه می کند. بی تردید ورزش کردن و داشتن فعالیت های بدنی یکی از بارزترین این پدیده ها است و ارتباط مستقیمی با نیازهای انسان جدید، ارزش های حاکم بر زندگی و دیگر تحولات سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی دارد. از این رو شناخت ماهیت ورزش، نیازهای متاثر از آن و داشتن برنامه ریزی روشن برای اجرای هدفمند فعالیت های ورزشی مسائلی هستند که امروز در بسیاری از کشورهای پیشرفته و صنعتی جدی گرفته می شوند. در نگاهی دیگر افزایش جمعیت و توسعه جوامع انسانی باعث شده است شهرها بزرگ تر، پیچیده تر و پویاتر از گذشته باشند و با دغدغه های بیشتری روبه رو شوند. امروزه وجود پل ها، تونل ها، مراکز خرید متعدد و تفریحگاه های خیابانی ارزش های یک شهر را تعیین نمی کنند، بلکه حضور شهروندان سالم، با انگیزه و بانشاط است که به هویت و جایگاه شهرها اعتبار می بخشد و آن ها را از دیگران جدا می سازد. موضوع «ورزش شهروندی» آنقدر گسترده است که باید ساعت ها درباره آن بحث کرد و مطلب نوشت؛ اما آنچه اهمیت دارد تشویق شهروندان به ورزش کردن، آن هم با امکانات محدود و تداوم بخشیدن به آن است تا درنهایت جسمی تندرست، شاداب و فعال داشته باشند. این روزها کلان شهرهای کشور به زیرساخت های ورزشی و توسعه هر چه بیشتر ورزش در حوزه همگانی که زیربنای ورزش قهرمانی است بیشتر از مسائل عمرانی احتیاج دارند؛ زیرا با چنین امکانی است که می توان شهروندان را از آسیب های شهرنشینی دور نگه داشت و به زندگی مادی و معنوی آنان معنا بخشید. ورزش همگانی همان طور که از عنوان آن مشخص است «ورزش برای همه» تعریف می شود. این ورزش شامل انواع فعالیت های جسمی، بازی های خودجوش و بومی و تمرین های بدنی می شود که می شود در پارک ها، فضاهای سبز شهری، باشگاه های ورزشی و... است.
ورزش های همگانی به رغم ساده بودن تاثیر مثبتی بر سلامت شهروندان و افزایش نشاط در جامعه دارد و از این منظر اگر به طور منظم و با برنامه ریزی مشخص از سوی شهروندان دنبال شود، در مقیاسی بالاتر و در بازه زمانی گسترده تر تاثیرات مثبتی بر اقتصاد و توسعه کشور دارد.
نیروی انسانی سالم و باانگیزه یکی از پیش زمینه های توسعه انسانی در جوامع امروزی است. افزایش سلامت و نشاط شهروندان، تاثیر مثبت و غیرقابل انکاری بر بهره وری و راندمان کاری دارد. از طرف دیگر توسعه زیربناهای ورزشی با کاهش بیماری هایی که ناشی از بی تحرکی و افسردگی است، هزینه های درمانی یک کشور را به شکل چشمگیری کاهش می دهد. این تاثیرات در کنار نقشی که توسعه امکانات همگانی و این تلقی که مسئولان به فکر بهبود زندگی مردم هستند بر افزایش مشارکت و همبستگی در جامعه دارد، اهمیت توسعه ورزش های همگانی در کشور را نیز نشان می دهد. با توجه به این دلایل، توسعه ورزش های همگانی با کمترین هزینه و امکانات ورزشی رایگان برای شهروندان یکی از راهکارهای مدیران شهری طی سال های اخیر برای بهترکردن زندگی شهری است.
مدیریت شهری طی سال های اخیر توسعه ورزش های همگانی را در صدر برنامه های خود قرار داده است. توسعه فضاها و مکان های ورزشی، تجهیز پارک ها به انواع وسایل ورزشی برای استفاده رایگان شهروندان و فعالیت های صبحگاهی و ورزشی منظم در مناطق مختلف شهر ، از جمله اقدامات صورت گرفته در این زمینه است.
مسئولان شهری تلاش دارند بعد از توسعه خدمات به شهروندان با تبدیل کردن شهرداری ها به نهادی فرهنگی از نهادی خدماتی صرف به نیازهای شهروندان پاسخ مناسب دهند. این توجه در شرایطی است که هر گونه سرمایه گذاری در این زمینه منجر به افزایش مشارکت اجتماعی شهروندان و افزایش سرمایه اجتماعی خواهد شد.
بر این اساس مدیریت شهری همچنان تلاش دارد با بهبود عملکرد و توسعه امکانات در این زمینه با در نظرگرفتن پیشنهادها و راهکارهای شهروندان، زمینه توسعه و مشارکت حداکثری شهروندان دراین باره را فراهم آورد.

مدیریت جهادی در میدان ورزش

جامعه شناسی ورزش به مطالعه ارزش ها، هنجارهای فرهنگی و تعامل موثر نهاد اجتماعی ورزش با سایر نهادهای جامعه پرداخته است. مطالعه ها و پژوهش ها در زمینه مراسم، آیین ها، نمادها، ارزش های مشترک، ابزار سلطه، خشونت گرایی، تجاری شدن، سرمایه اجتماعی و فرهنگی، سیاسی شدن و رسانه ای شدن از مهم ترین موضوع های جامعه شناسی ورزش است. جامعه شناسی ورزش با پارامترهایی چون بسیج منابع انسانی و مالی، تشکیلات سازمان یافته، گسترش روابط بین الملل، نوعی سرگرمی و تفریح رسانه ای، ارتقای آگاهی محوری، سلامت روانی و جسمی، افزایش اعتماد، توسعه گردشگری، تخلیه هیجانات و انفعالات روحی، پرورش اخلاق انسانی و اجتماعی رابطه نزدیکی دارد.
مسائل جامعه شناختی در حوزه ورزش می تواند با موضوع هایی همراه باشد که عبارت اند از: نوعی آگاهی با کنش های ورزشی، شناخت رفتارهای ارزشمندانه، پرخاشگرانه، خشونت طلبانه، استفاده از داروهای مجاز و غیرمجاز، انگیزه های روانی در میدان های ورزش، افزایش حرمت، اعتماد به نفس، کمک به بهبود دورنمای اشتغال، پیامدهای نامطلوب انحرافی اقتصادی و اجتماعی تیم های ورزشی، گسترش تجارت و بازاریابی کالاهای ورزشی، مسائل خصوصی سازی ورزش و سیاست زدگی در حوزه ورزش. مهم ترین کارکردهای تبیین فرهنگ جهادی در میدان های ورزشی ارتقای مهارت های فیزیکی، افزایش جنبه های رقابتی مبتنی بر فرهنگ و تلاش برای رونق مشارکت عمومی افراد است. تحقق این مسئله فقط با اتکا به دیدگاه های علمی و عملی امکان پذیر خواهد بود؛ از این رو نهادینه کردن مفهوم مدیریت جهادی در ورزش و اهتمام به رویکردهای جامعه شناختی آن در گام نخست با تلاش و کار پیوسته و مسئولیت پذیری در برابر خود و جامعه محقق می شود، چنان که علاوه بر ایجاد نشاط و شادابی، اعتماد به نفس و سلامت روانی در شهروندان ایجاد کرده و در گسترش الگوهای ورزش همگانی و راهیابی تیم های حرفه ای به میدان ها و رقابت های داخلی و خارجی بسیار موثر است.
علاوه بر موارد ذکرشده رسیدن مدیریت جهادی در ورزش پرتوهای اجتماعی فراوانی را به جامعه ساطع می کند، به طوری که در پیشگیری و کنترل چاقی، بهبود قدرت عضلانی و توفیق شهروندان در فعالیت های روزمره اجتماعی نقش تعیین کننده ای دارد و سبب کنترل فشارخون، دیابت و سایر عوامل خطرزا از جامعه می شود. پر واضح است که نگاه جهادی در این حوزه فقط به رویکردهای باشگاهی محدود نمی شود، بلکه آحاد شهروندان از برکات آن بهره مند می شوند.

مولفه های مدیریت جهادی از نگاه رهبری

احساس مسئولیت: نکته ای اساسی در اینجا وجود دارد که همه ما باید به آن توجه کنیم، چه بسا بنده بیشتر از شما به این نکته احتیاج دارم؛ همه ما به اقتضای مسئولیت هایمان باید نسبت به این موضوع احساس تکلیف کنیم، یعنی اخلاص نیت و عمل برای خدا را از یاد نبریم. اگر این شد، همه مشکلات حل می شود، همه راه ها گشوده می شود و رحمت الهی شامل حال همه ما می شود. در این صورت دشمن و تسلط او از بین خواهد رفت.
رعایت تقوا: پایه همه خیرات در جامعه، تقواست. تقوای فردی؛ یعنی هر کس بین خود و خدا سعی کند از جاده صلاح و حق تخطی نکند و پا را کج نگذارد. تقوای سیاسی؛ یعنی هر کس که در کار سیاست است، سعی کند با مسائل سیاسی صادقانه و دردمندانه و از روی دلسوزی برخورد کند. سیاست به معنای پشت هم اندازی و فریب و دروغ گفتن به افکار عمومی مردم، مطلوب اسلام نیست. سیاست یعنی اداره درست جامعه؛ این جزو دین است. تقوای سیاسی، یعنی انسان در میدان سیاست، صادقانه عمل کند. تقوای اقتصادی؛ یعنی اگر هر کس برای گذران زندگی و ضمناً آبادکردن محیط خود مجبور است تلاش اقتصادی داشته باشد، راه درست را انتخاب کند.
فرهنگ کار: ترویج و تقویت فرهنگ کار، تولید، کارآفرینی و استفاده از تولیدات داخلی به عنوان ارزش اسلامی و ملی با بهره گیری از نظام آموزشی و تبلیغی کشور عزت می آفریند، هویت می سازد، منافع و امنیت را تضمین می کند و احتیاجات را برآورده خواهد کرد. با نشستن، با خوابیدن، با غفلت از اطراف، نمی شود به اهداف عالی دست پیدا کرد.
وجدان کاری: وجدان کاری هم، جزئی از فرهنگ عمومی بوده و بسیار پسندیده است. وجدان کاری، یعنی افراد یک جامعه، خود را در قبال آن کاری که پذیرفته اند متعهد بدانند و نوعی احساس وجدان نسبت به آن داشته باشند و سرهم بندی و رفع تکلیف نکنند و آن کار را به صورت کامل انجام دهند. این ها از جمله خلقیات یک ملت برشمره می شود و تاثیرش در زندگی و سرنوشت مردم بسیار زیاد است.
جهاد کاری: کسالت، کم کاری و تنبلی، یک انسان را، یک خانواده را، یک کشور و یک ملت را تباه می کند. همه باید کار کنند؛ کار جهادی.

چگونگی نزدیکی به هدف

این روزها شهروندان با دغدغه های روزمره خودشان زندگی می کند و تمایل آنان به فعالیت های ورزشی آن طور که برنامه ریزی شده و پیش بینی می شود کاهش یافته است. در گام نخست باید کار جهادی در حوزه تبیین فرهنگ ورزش همگانی را جدی بگیریم؛ چرا که براین باوریم اگر جامعه شهروندان تندرستی نداشته باشد بی شک فرسوده شده و در برابر انواع تهدیدها آسیب پذیر می شود. مسئولان و دست اندرکاران ورزش می توانند با استفاده از مفاهیم مدیریت جهادی اهمیت وجودی ورزش همگانی را در بین آحاد جامعه مشخص کرده و آنان را به انجام حرکات و نرمش های جسمانی ترغیب کنند. امروزه خیلی ها تصور می کنند که منش پهلوانی و جوان مردی از محله های شهرمان رخت بسته است؛ درحالی که این طور نیست و می توان این مرام و تفکر سازنده اجتماعی را دوباره احیا کرد.
مسئله بعدی پالایش روح و آرامش خاطر شهروندان است که با ورزش مستمر ممکن می شود. در این رابطه مربیان و کارشناسان ورزشی نقش سازنده و انکارناپذیری دارند و با تلاش جهادی می توانند شهروندان را با ورزش و فعالیت های ورزشی آشتی دهند. این موضوع علاوه بر تاثیرات جسمانی در احیای هویت و سبک زندگی ایران و اسلامی نمود عینی پیدا کرده و همبستگی اجتماعی از درون آن شکل می گیرد.
درباره ورزش حرفه ای و باشگاهی نکته بسیار است؛ در این مجال لازم می دانم به توصیه های مقام معظم رهبری در دیدار با ورزشکاران اشاره کنم که فرمودند: «قهرمانان ورزشی با پیروزی های خود احساس افتخار ملی در مردم، استقامت معنوی و حفظ ارزش ها و شعائر دینی را در مقابل دیدگان میلیون ها انسان به نمایش می گذارند و این کار بزرگ و با اهمیتی است».
این سخن حجت را بر مدیران و قهرمانان ورزشی کشور تمام می کند و آنان را به سمت پرهیز جدی از اختلافات، حاشیه ها و اهتمام به کار جهادی سوق می دهد. در حوزه ورزش حرفه ای با غفلت ها و بداخلاقی های فراوانی روبه رو بودیم و متاسفانه منزلت ملی را در برخی زمان ها فدای منافع شخصی کردیم. آحاد ورزشکاران و قهرمانان کشور می توانند دوباره به صحنه بازآیند و مانند سال های درخشان خود، پیروزی های پی درپی را برای کشور کسب کنند. شرط رسیدن به چنین جایگاهی تقویت غرور و باورهای ملی با تکیه بر اعتقادات و فرهنگ جهادی است.

تحول در ورزش با غرور ملی و کار جهادی

اصطلاح فرهنگ جهادی و مدیریت مبتنی بر این فرهنگ ابتدا با تشکیل جهاد سازندگی و در هنگامه کار و تلاش بی ریای جوانان انقلابی کشور که برای لبیک به فرمان امام راحل و رهبر خویش در رفع محرومیت از چهره روستاهای ایران کمر همت بسته بودند، به منصه ظهور رسید. این شجره طیبه که به دست توانای آن مرد الهی نشانده شد، شاخ و برگ زد و به بار نشست و توانست پیام انقلاب اسلامی را به دوردست ترین مناطق روستایی کشور برساند. این فرهنگ با آغاز جنگ تحمیلی توانست زمینه ساز بروز خدمات ارزنده و چشمگیری به جبهه ها در دفاع از تمامیت ارضی کشور و عقب راندن دشمن باشد.
بدون تردید فرهنگ جهادی همان فرهنگ دین و مکتب اسلام است؛ باید توجه داشت که در تحلیل ها و بررسی ها هرگز نباید فرهنگ جهادی را از فرهنگ اسلامی جدا کرد؛ زیرا فرهنگ جهادی همواره مبتنی بر اعتقادات، مدیریت، تعهد، هویت و هدفی مشخص بوده است.
اگر در آن دوران جهادگران در صحنه های سازندگی و در جای جای روستاهای کشور تحولی عظیم به وجود آوردند، اگر آگاهی و هوشیاری را به اعماق جان توده های مردم فرستادند و اگر در کسب تخصص ها و تجربه ها به درجه ای رسیدند که ناظران انگشت حیرت به دندان گزیدند همه در پرتو ایمان راستین آنان به خدا، عشق به هدف، ایثار در راه حق، احساس مسئولیت در برابر خون شهیدان و بی اعتنایی به دنیا بوده است.
پرواضح است که ارائه تعریفی جامع که دربرگیرنده همه جنبه ها و شاخص ها و معیارهای فرهنگ جهادی باشد، کار ساده ای نیست و شاید نتوان به چنین تعریفی دست یافت؛ اما برای رسیدن به مقصود و ارائه بیانی گویا از این فرهنگ با اتکا به معیارها و ویژگی های مورد انتظار از کار جهادی که خود نمود روحیه و فرهنگ جهادی است، بیان پاره ای نکته ها امکان پذیر است.
ابتدا با نگاهی به آیه شریفه «قل انما اعظمکم بواحده ان تقوموالله مثنی و فرادی» (سوره سبا، آیه۴۶)، می توان فرهنگ جهادی را به معنی کار برای خدا و قیام کردن در راه او برشمرد.
امام خمینی(ره) در بخشی از بیانات خویش در جمع مسئولان این نوع کار را چنین تبیین فرموده اند:
«برای خدا به بندگان خدا خدمت کنید و ثنا و اجر را از او طلب کنید که او جزای شما را و اجر شما را عطا می فرماید.»
مقام معظم رهبری نیز در دیدار با مدیران ارشد کشوری و لشگری می فرمایند: «آنچه انقلاب اسلامی به ما داد، فرهنگ جهادی بود.» ایشان در عین حال تصریح می کنند: «فرهنگ جهادی زمینه کارهای زیربنایی در همه صحنه ها و عرصه ها بوده و از اول انقلاب، روح و فرهنگ جهادی وارد میدان شده است. آن جایی که حرکت و روح جهادی وجود دارد، انسان در ایمان و آرمان و خدمت به دیگران حل می شود و خود را فراموش می کند. این روحیه را باید در جامعه تقویت کرد.»
با توجه به ضرورت ورزش در هر جامعه ای و همگانی کردن آن و توجه به این مقوله مهم دراین کتاب سعی می شود به بررسی ورزش همگانی در پرتوی مدیریت جهادی پرداخته شود. قبل از ورود به بحث ورزش همگانی ابتدا در فصل دو اهمیت ورزش را از دیدگاه نظریه پردازان اجتماعی مرور کرده و در فصل بعد اهمیت ورزش در اوقات فراغت گروه های مختلف جامعه بیان می شود، پس از مشخص شدن اهمیت ورزش در جامعه به تاریخچه ای از ورزش همگانی در ایران و دنیا و حیطه های آن می پردازیم. پس از تعیین حیطه های ورزش همگانی در فصل پنجم به کارکردهایی که ورزش همگانی می تواند برای جامعه و مردم آن داشته باشد پرداخته می شود. در فصل ششم به عوامل تاثیرگذار بر گرایش مردم به ورزش همگانی نگاهی انداخته می شود و در فصل های هفتم تا یازدهم این عوامل به صورت جداگانه بررسی و تجزیه وتحلیل خواهند شد. پس از اینکه عوامل تاثیرگذار بر گرایش مردم به ورزش همگانی تعیین شد، راهکارهایی برای افزایش مشارکت در ورزش همگانی لازم است که این راهکارها در فصل دوازدهم شناسایی می شود. درنهایت در دو فصل آخر به ورزش های بومی و محلی و همچنین فعالیت های ورزشی در آینده پرداخته می شود.

نظرات کاربران درباره کتاب ورزش و مدیریت جهادی