کتاب حاکمیت شرکتی اثر بیتا مشایخی نشر انتشارات بورس

این کتاب مجموعه‌ای متشکل از مفاهیم و ساختارهای راهبری شرکتی و نیز ارائه چارچوبی برای تجزیه و تحلیل چالش‌های اخیر در این زمینه است. مخاطب اصلی این کتاب مدیرانی هستند که مایلند خود را برای کار یا خدمت در هیئت‌مدیره آماده کرده و به دنبال گسترش چشم‌انداز خود از تمرکز صرف بر مدیریت شرکت به تمرکز بر راهبری و اداره شرکت در کل می‌باشند. این کتاب در سه قسمت سازمان یافته است: مفاهیم راهبری شرکتی، موردکاوی‌هایی در راهبری شرکتی و ضمائم. قسمت اول کتاب در سه بخش اصلی و مجموعاً یازده فصل به بحث و بررسی در خصوص مفاهیم بنیادی راهبری شرکتی می‌پردازد. بخش اول کتاب که شامل چهار فصل می‌باشد، به اداره امور شرکت‌ها از منظر کلان پرداخته و ساختار و اهداف راهبری شرکتی را مورد موشکافی قرار می‌دهد. فصل یک، سیستم راهبری شرکتی و بازیگران اصلی آن در ایالات متحده را معرفی کرده و به‌طور خلاصه تاریخچه‌ای از راهبری شرکتی را در این کشور ارائه می‌دهد. همچنین در این فصل، با اشاره به سیستم راهبری شرکتی در برخی کشورهای قاره‌ای و ایران، به موجی از رسوایی‌های راهبری و بحران‌های مالی که در ابتدای قرن بیست‌و‌یکم رخ داد، اشاره می‌کند. فصل دوم به کنکاش عمیق‌تری در خصوص مفاهیم فلسفی مالکیت و پاسخ‌گویی می‌پردازد و به دنبال پاسخ به این پرسش بنیادی است که «صاحب اصلی شرکت کیست؟» که در جهت پاسخ به این سؤال، موضوع تضاد بین تئوری سهامداران و ذی‌نفعان مورد تحلیل قرار می‌گیرد. فصل سوم با تمرکز بر نقش هیئت‌مدیره در راهبری شرکتی، روند تغییرات در ترکیب، ساختار و رهبری هیئت‌مدیره را طی سال‌های اخیر بررسی می‌کند. فصل چهارم کتاب نگاهی موشکافانه به اصلاحات انجام‌شده در ساختار راهبری شرکتی طی دهه اخیر دارد. این بررسی نشان می‌دهد که چطور اثربخشی راهبری شرکتی به توازن قدرت در میان سهامداران، اعضای هیئت‌مدیره، مدیران اجرایی و قانون‌گذاران بستگی دارد و چگونه همسو کردن منافع و علایق این گروه‌ها به افزایش پاسخ‌گویی، شفافیت و رعایت اصول اخلاقی در شرکت‌ها منجر می‌شود. بخش دوم کتاب، از دیدگاه خرد به مسأله اداره و راهبری شرکت می‌پردازد و در قالب شش فصل که هریک بر بخشی از مسئولیت‌های عمده هیئت‌مدیره تمرکز دارند، این دیدگاه را بسط می‌دهد. در فصل پنجم موضوع انتخاب مدیرعامل و برنامه‌ریزی جایگزینی آن مطرح می‌شود. فصل ششم به نقش هیئت‌مدیره در رعایت، نظارت و مدیریت ریسک می‌پردازد. فصل هفتم بر نقش هیئت‌مدیره در تدوین استراتژی‌های سازمانی تأکید دارد و فصل هشتم در رابطه با موضوع ارزیابی عملکرد مدیر‌عامل حقوق و مزایای مدیران اجرایی است. در فصل نهم، چالش‌های هیئت‌مدیره در خصوص رویارویی با رویدادها و بحران‌های غیر‌منتظره و نیز راهکارهایی جهت مقابله با این وقایع بیان می‌گردد و در نهایت، موضوع چگونگی تشکیل یک هیئت‌مدیره اثربخش و نیز یکی از پرچالش‌ترین موضوع پیش روی هیئت‌مدیره یعنی «خود‌ارزیابی» در فصل دهم مطرح می‌شود. بخش سوم در این قسمت از کتاب که شامل فصل یازدهم می‌باشد، به چشم‌انداز راهبری شرکتی و چالش‌های پیش روی آن در سال‌های آتی می‌پردازد. در این فصل، موضوع همگرایی راهبری شرکتی در سطح جهانی، الزامات و شیوه‌های انجام آن مورد بحث قرار می‌گیرد؛ به چشم‌انداز اصلاحات لازم در زمینه راهبری شرکتی در کشورهای دنیا و خصوصاً ایالات متحده اشاره می‌شود؛ و در پایان، پیمانی جدید که بین جامعه و شرکت‌ها ایجاد می‌گردد، مورد بحث قرار خواهد گرفت.