کتاب امی نوتر اثر مارگارت تنت نشر انتشارات مازیار

در طول تاریخ علم، زنان دانشمند زیادی بوده‌اند که برای بسیاری از ما چهره شناخته‌شده‌ای نیستند. یکی از آنها «آمالی امی نوتر» است. او به خاطر دستاوردهای برجسته‌اش در زمینه جبر مجرد، توپولوژی و فیزیک نظری شهرت دارد و از سوی دانشمندانی چون «اینشتین» و «پاول الکساندروف» به‌عنوان مهم‌ترین زن در تاریخ ریاضیات نام برده شده است. درباره نوتر کتاب‌های زیادی به زبان آلمانی و انگلیسی نوشته شده است که به معرفی زندگی شخصی و دستاوردهای علمی او پرداخته‌اند.

امی نوتر در ۲۲ مارچ ۱۸۸۲ در ارلانگن آلمان به دنیا آمد و در ۱۳ آوریل ۱۹۳۵ در پرینستون آمریکا درگذشت. او بزرگترین و مشهورترین زن ریاضی‌دان آلمانی است. پدرش، ماکس نوتر هم ریاضی‌دان بود. نوتر در سال ۱۹۰۷ از رساله‌ی دکترای خود درباره‌‌ی ناورداها دفاع و در سال ۱۹۱۸ کتاب خود به نام ” ناورداهای دیفرانسیلی” منتشر کرد. با انتشار این کتاب در ردیف ریاضی‌دانان بزرگ قرار گرفت. از آن پس در زمینه‌های گوناگون ریاضی نظیر ایده‌آل‌ها، جبر مجرد، توپولوژی، ابر مختلط‌ها و … مقالات بکر و جالبی به جهان ریاضیات عرضه کرد. جبری شدن ریاضیات را تا حد زیادی مدیون امی نوتر هستیم. به قول هرمان ویل: امی نوتر توانست با روش اصل موضوعی خود، مسئله‌های تازه‌ای کشف کند. در کنگره‌ی جهانی ریاضی‌دانان در سال ۱۹۳۳ در زوریخ بسیار خوش درخشید.

دانشگاه با دانشیار شدن او، به دلیل این‌که مرد نیست، مخالفت می‌کرد، ولی با یاری هیلبرت و کلاین سرانجام در سال ۱۹۱۹ او را به دانشگاه را دادند. با روی کار آمدن نازی‌ها در آلمان، ناچار به مهاجرت شد، مدتی در مسکو کار کرد و سپس به آمریکا مهاجرت کرد. پاول الکساندروف عضو فرهنگستان و رئیس انجمن ریاضی‌دانان مسکو در پنجم سپتامبر سال ۱۹۳۵ در سخنرانی خود به مناسبت درگذشت نوتر، او را ” بزرگترین زن ریاضی‌دان، دانشمندی سترگ، معلمی بی‌مانند و انسانی فراموش نشدنی ” دانست.