کتاب لیزرهای بخارفلزی اثر سعید بهروزی نیا نشر پژوهشگاه علوم و فنون هسته‌ای

لیزر یکی از مهمترین ابزار اختراع شده در نیمه‌ی دوم قرن بیستم است که بدون شک یکی از برجسته‌ترین ابزار علمی و فنی قرن گذشته و حتی قرن حاضر به شمار می‌آید. ویژگی‌های منحصر به فرد پرتوهای لیزری سبب شده است که لیزر نه تنها به عنوان یک فن‌آوری برتر به‌شمار آید، بلکه به پیشرفت، رشد و تکامل بسیاری از فن-آوری‌های دیگر نیز کمک رسان باشد. بعد از پیدایش لیزرهای گازی، این انگیزه برای دانشمندان لیزری به وجود آمد تا بتوانند در محیط بخار فلزات نیز لیزر ایجاد کنند و سرانجام در دهه‌ی ۱۹۶۰ به این منظور دست یافتند.در بین کلیه‌ی لیزرهایی که تاکنون اختراع شده‌اند، لیزرهای بخار فلز، با محیط فعال بخار فلزی، یکی از مهم‌ترین لیزرهای گازی محسوب می‌شوند که کاربردهای زیادی در زمینه‌های مختلف علوم نظیر صنعت، پزشکی، طیف نگاری، هولوگرافی، دمش اپتیکی لیزرهای رنگ، ردیابی و غیره دارند. دومین لیزر گازی و اولین لیزر بخار فلزی، لیزرسزیم (Cs) با دمش نوری بود که در سال ۱۹۵۸ معرفی و در سال ۱۹۶۲ ساخته شد. این لیزر بصورت موج پیوسته نوسان می‌کرد. اما عملکرد تپی لیزر اتم‌های فلزی اولین بار در سال ۱۹۶۵ در مورد لیزر بخار منگنز تحقق یافت.