کتاب صوتی روزگاران اثر عبدالحسین زرین کوب

نگاهی دیگر به تاریخ این سرزمین

دکتر عبدالحسین زرین‌کوب در کتاب «روزگاران» نگاه دیگری به تاریخ این سرزمین از آغاز تا امروز انداخته است. او فرمانروایان ازیادرفته را با خودکامگی‌ها، شکست‌ها و پیروزی‌هایشان از پیش چشم عبور داده و سعی کرده تا کارهای آن‌ها را تفسیر کند، سیر کردارهایشان را دنبال نماید و نقش آن‌ها را در تمدن و فرهنگ ایران مورد ارزیابی قرار دهد. روزگاران از سه بخش کلی تشکیل شده است: بخش اول «گذشته‌ی باستانی ایران» شامل نقل و نقد رویدادهای گذشته‌ی دورتر و ایران قبل از اسلام است. بخش دوم «از پایان ساسانیان تا پایان تیموریان»، گذشته‌ی باستانی تاریخ ایران را با تاریخ اسلامی ایران پیوند می‌دهد. سومین بخش کتاب «از صفویه تا عصر حاضر» سال‌های آخر سی قرن روزگاران ایران را به زمان حال متصل می‌کند.

تاریخ ایران از آغاز تا سقوط سلطنت پهلوی

دکتر زرین‌کوب در روزگاران کوشیده از دورنمای گذشته کوتاه و گذرنده سخن بگوید؛ اما نه به‌گونه‌ای سرسری و شتاب‌زده. رویدادها به اجمال در بیان می‌آیند اما در حد ممکن خالی از تأمل نیستند. در نقل رویدادها، چون مجال بیان محدود است، در این کتاب به‌قدری که تفاسیر معنی و جهت سیر تاریخ ایران را بازنماید، بسنده شده و دکتر زرین‌کوب تلاش نموده تا با مدنظر قرار دادن حوصله‌ی مخاطب، روایتی جذاب از تاریخ ایران را به دست دهد. در واقع «روزگاران» را می‌توان مروری دانست بر مآخذ سی قرن تاریخ ایران که هرقدر هم سریع و گذرا باشد، به‌قطع برای مخاطب تاریخ لذت‌بخش، آموزنده و عبرت‌آمیز خواهد بود.

چند خطی از روزگاران

طبقات عامه هم به دفاع از آن‌چه مسئولیت‌گریزی اشرافی آن را از دست می‌داد، علاقه‌‌ی قلبی نداشت. با این‌همه سقوط دنیای اشراف ساسانی، نیروی حیاتی ایران را از بین نبرد. روح ایرانی در زبان، در سنت و در تاریخ وی باقی ماند، مقاومت کرد و در طی دو قرن کشمکش، آن‌چه را به خود او تعلق داشت و ویژه‌ی امپراطوری محکوم به سقوطش نبود، با سرسختی حفظ کرد. سرانجام ققنوس دوباره از میان خاکسترهایی که آتش آن خاموش شده بود، سر برآورد. فقط یک خاموشی طولانی که ناگزیر بود، بین حیات تازه‌اش با آن‌چه به گذشته‌‎ی او تعلق داشت، فاصله انداخت. آن‌چه به گذشته‌اش تعلق داشت، شور و غرور و یک جوانی طولانی بود. آکنده از قهرمانی‌های بزرگ و در عین حال سرشار از گمراهی‌های بزرگ. نه آیا دوران جوانی لغزش‌های بزرگ را هم در پی پیروزی‌های بزرگ به دنبال دارد؟ مع‌هذا یاد آن روزگاران شاد و پرجوش و خروش جوانی که سبک‌سری‌ها و دیوانگی‌هایش نیروی انسان را تباه می‌کند، مایه‌ی دلنوازی است. کیست که آن روزگاران ازدست‌رفته‌ی جوانی خود را با شوق و حسرت یاد نکند؟ روزگاران قهرمانی‌های بزرگ، خطاهای بزرگ و لذت‌های بزرگ را که تا چشم باز کردی، گذشت. یاد باد آن روزگاران، یاد باد!

آثار دکتر عبدالحسین زرین‌کوب در آوانامه

نشر صوتی آوانامه، تا کنون آثار زیادی را از دکتر زرین‌کوب منتشر نموده است. «بامداد اسلام»، «دو قرن سکوت»، «تصوف ایرانی در منظر تاریخی آن»، «از کوچه‌ی رندان»، «آشنایی با تاریخ ایران»، «پیر گنجه در جستجوی ناکجاآباد»، «صدای بال سیمرغ» و «شعله‌ی طور: درباره‌ی زندگی و اندیشه‌ی حلاج» مجموعه‌ی آثاری هستند که با صدای «احمد گنجی»، «اکرم پریمون»، «آرمان سلطان‌زاده» و «امید تقوی» طی همکاری آوانامه و «انتشارات سخن» به صورت صوتی منتشر شده‌اند. «روزگاران: تاریخ ایران از آغاز تا سقوط پهلوی» تازه‌ترین اثری است که آوانامه نسخه‌ی صوتی آن را با صدای «مهدی صفری» تولید نموده است.