فیدیبو نماینده قانونی نشر قطره و بیش از ۶۰۰ ناشر دیگر برای عرضه کتاب الکترونیک و صوتی است .
کتاب نمایش‌نامه‌ی نو

کتاب نمایش‌نامه‌ی نو
شیوه‌ی نگارشی تئاتر معاصر

نسخه الکترونیک کتاب نمایش‌نامه‌ی نو به همراه هزاران کتاب دیگر از طریق فیدیبو به صورت کاملا قانونی در دسترس است.


فقط قابل استفاده در اپلیکیشن‌های iOS | Android | Windows فیدیبو

درباره کتاب نمایش‌نامه‌ی نو

درام نو بیش‌تر به وعده‌های نگارش نمایش در دوران معاصر فرانسه می‌پردازد. یادداشت‌های خلق آثار چند‌‌آوایی با مناظره‌ی بنه‌وتو با پلانشون، پرسش‌های ویناور از گتی، پرسش تئاتر اکواریوم گروه نویسندگان از داچ یا ونزیل است. اما آراموف، بکت، یونسکو و ژنه (یا آشترنباخ، کروتز و فاسبیندر...) نیز در آن‌چه برنار دور «نمایش‌نامه‌نویسی ـ خیال امروز» می‌نامد گنجانده می‌شوند. بنا‌به گفته‌ی برنار دور نویسنده‌ی این کتاب نمایش‌نامه‌های مورد توجهش را گوش می‌دهد نه به صورت مجزا یا نویسنده به نویسنده بلکه به‌عنوان مجموعه‌ای بزرگ و تنها یک متن سرشار از اصلاحات و خط‌خوردگی، متوجه سخنان متعدد و متناقض در آن می‌شود. تحولات متعدد، ترقی، انحطاط و تغییرات شدید... در آن می‌یابد. و اثرش در حالی که به مجموعه نوشته‌های مورد مطالعه‌اش شباهت دارد، پایان می‌یابد. «درام نو» به مثابه‌ی نمایش‌نامه‌هایی که ترجیح می‌دهد، کتابی است «ترکیبی، متفاوت و خیال‌پردازانه». سخن تئاتر ماست که در آن سارا‌زاک هم‌زمان هم محو است و هم حاضر. در مجموع کتابی است شورانگیز که گویی نویسنده‌ی دراماتیک، به عقیده‌ی او، مایل است نمایش‌نامه‌نویسی نقال باشد. ژان پیر سارازاک متولد تابستان ۱۹۴۶ یکی از بانیان نشریه‌ی «اثر نمایشی» است که دو نمایش‌نامه نیز نوشته است. هم اکنون وی در دانشگاه پاریس ۱۰ تدریس کلاس‌های تئاتر را برعهده دارد و در مدرسه‌ی ملی تئاتر استراسبورگ مشاور آموزشی است.

ادامه...
  • ناشر نشر قطره
  • تاریخ نشر
  • زبان فارسی
  • حجم فایل 2.62 مگابایت
  • تعداد صفحات ۲۴۲ صفحه
  • شابک

بخشی از کتاب نمایش‌نامه‌ی نو

شما به آخر نمونه کتاب رسیده‌اید، برای خواندن نسخه کامل، کتاب الکترونیک را خریداری نمایید و سپس با نصب اپلیکیشن فیدیبو آن را مطالعه کنید:



مجموعه تئاتر امروز جهان

وجود بیش از هجده دانشکده ی هنرهای نمایشی دولتی و خصوصی در سراسر کشور، به اضافه ی ده ها کارگاه آزاد آموزش هنر بازیگری و کارگردانی، که هر ساله دست کم ۱۲۰۰ فارغ التحصیل متخصص و تعلیم دیده وارد بازار تولید هنرهای نمایشی می کنند، در جوار ۲۰۰ گروه داوطلب شرکت در جشنواره ی نمایش های آیینی ـ سنتی، ۳۳۶ گروه تئاتر معلولین در سراسر کشور، ۵۱۰ گروه تئاتر مردمی در ۴۳۷ سرای محله ها ی تهران، وجود ۱۲۰ گروه تئاتر فعال در حوزه ی نمایش های ویژه ی کودک و نوجوان، ۴۵۷ گروه تئاتر عروسکی متقاضی در جشنواره های داخلی تئاتر عروسکی، ۲۶۷ گروه خیابانی دارای پروانه و ۴۷۰ گروه حرفه ای خواهان شرکت در جشنواره ی سالیانه ی تئاتر فجر، که در مجموعه یک نیروی فعال ۲۰۰ هزار نفره در سراسر کشور را تشکیل می دهند، ما را در برابر مطالبات نیرویی فعال، جوان و پویا قرار می دهد که برای آموختن و اندوختن، بیش تر از هر زمان دیگر، نیازمند منابع و کتاب های پرارزش و علمی در همه ی زمینه های نظری و عملی هنر نمایش اند. کافی است تنها یادآوری کنیم که در زمینه ی نمایش نامه نویسی، در سال ۱۳۹۲، حدود ۳۰۰۰ نمایش نامه توسط درام نویسان جوان ایرانی به رشته ی تحریر درآمده است. ارقام و آمار زمینه های دیگر نیز بسیار درخور توجه اند:

ـ برپایی ۸۷ جشنواره و همایش و یادواره: ۳۲ جشنواره ی استانی، ۶ جشنواره ی منطقه ای و ۵۲ جشنواره با عناوین مختلف از سوی گروه های نمایش در نقاط مختلف کشور.
ـ تولید ۴۹۳۸ نمایش از سوی گروه های نمایش و ادارات فرهنگ و ارشاد اسلامی سراسر ایران.
ـ تعداد ۶۷۶۹۹ اجرا از نمایش های تولید شده در گونه های مختلف.
ـ وجود ۱۲۲۳۰۶۹۱ مخاطب و تماشاگر.
ـ تعداد تالارهای فعال محل اجرای نمایش در سراسر کشور ۳۹۹ سالن.

طرفه آن که (بر طبق آمار ارائه شده از طرف دفتر طرح و برنامه ی اداره ی کل هنرهای نمایشی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی) این آمار و ارقام تنها مربوط به فعالیت های یک ساله ی ۱۳۹۲ در مراکز هنری و ادارات وابسته به وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی است. حال اگر فعالیت های گوناگون: ۷۲ کانون نمایش دانشگاه ها و مراکز آموزش عالی، کانون های فرهنگی و هنری مساجد، واحد فرهنگی ـ هنری بنیاد شهید، واحد آموزش و تولید حوزه ی هنری سازمان تبلیغات اسلامی، و سرانجام حجم بالای آموزش و تولید نمایش در ده ها خانه ی فرهنگی و فرهنگ سراهای تهران و شهرستان ها را هم بیفزاییم، خواهیم دید با نیرو، توان، کار و خلاقیت بسیار گسترده تری روبه روییم که به علت جوانی و جست وجوگری، از هر نظر نیازمند تعلیم و آموزش اند. بنابراین بر اهل فن و قلم و مراکز علمی و انتشاراتی است تا در برابر استقبال گسترده و بی سابقه ی هنرمندان، دانشجویان و هنرجویان از این هنر پایه ای کهن و توانمند، تا آن جا که در توان دارند، بکوشند به قدر وسع و دانش خود از خرمن تجارب زنده و منابع علمی امروز دنیا توشه بردارند و به نوبه ی خود، پالوده و پیراسته و علمی، در دسترس این نسل جست وجوگر و زنده و فعال بگذارند، تا حتی الامکان فاصله ی فنی و فکری خود را با آخرین تجربیات و دستاوردهای امروز جهان کم و کم تر کرده باشیم.
از این نظر تالیف و ترجمه ی مجموعه ای از کتاب های ارزنده و علمی که هم، ارزش دانشگاهی داشته باشد و به کار کلاس های درس و تحقیق دانشگاهی بیاید، و هم مفید به حال تجربیات عملی و کارهای اجرایی گروه های فعال نمایشی در مراکز حرفه ای و تجربی، اولین دل مشغولی ما برای تالیف و انتشار این مجموعه است. به خصوص که در غیاب مراکز پژوهشی و علمی، نبود تحقیقات منظم هنرهای نمایشی، فقدان مراکز اسناد و مدارک هنری، و نیز کمبود کتاب و کتابخانه های تخصصی، ما در همه ی زمینه ها با کاستی های جدی و چشمگیری روبه روییم.
وجود پاره ای پژوهش های سطحی ـ ژورنالیستی نیز که تالیف شان بسیار شتاب زده صورت می گیرد و اغلب آن ها به شدت کهنه و تکراری بوده و یا رونویسی ناشیانه از کتاب های دیگران و منابع خارجی اند و تقریباً هیچ کدام به نیازهای واقعی امروز هنر و هنرمندان ایران پاسخ نمی گویند و تا به امروز جز غلطآموزی، سطحی نگری و «پخته خواری» سود دیگری در بر نداشته اند.
گفتن ندارد که خلاقیت های نمایشی گوناگون هنرمندان ما زمانی به سامان می رسد و از ارزش های مثبت و ماندگار برخوردار می شود که زیربنای تئوری محکمی داشته باشد. و به درستی این مهم به دست نمی آید مگر به یاری آموزش درست، استادان فرهیخته، وجود منابع موثق و داشتن مآخذ دقیق و علمی که باب نظریات نوین یا بحث های تازه را بگشاید، و یا از اصول پایه و راه کارهای نوین برای غنای زیبایی شناسی نمایش امروز سخن در میان آورد.
از سوی دیگر کثرت فرهنگ ها و وجود سبک ها، شیوه ها و گونه های جدید تئاتر در کنار آثار گوناگون بازمانده از حوزه های تمدن های مختلف از ۲۵۰۰ سال پیش تاکنون، فرهنگ تئاتر را چنان غنی و پیچیده و پرپشتوانه کرده است که بدون شک بدون تجهیز خود به منابع معتبر تاریخی یا تشریح اصول و روش های آن به یاری منابع پایه ای و مآخذ تشریحی نوین، امکان ندارد از دستاوردها و تجربیات گرانبار هزاران ساله ی این هنر در سطح جهان باخبر شویم.
بنابراین تلاش ما این خواهد بود تا این مجموعه، هم در زمینه ی نظری و عملی به نیازها پاسخ گوید و هم در باب مباحث تاریخی، ژانرها، سبک ها و تجربه های نوین، کمبودها را برطرف کند. و هدف در همه حال ارتقای سطح کمی و کیفی هنر نمایش و تامین نیاز هنرمندان، دانش آموختگان و دوستداران این هنر در زمینه های فکری و فنی پر ارزش است. باشد تا در جای خود پژوهشگران، منتقدان، گزارشگران هنری و خوانندگان مختلف را نیز به کار آید. و به ویژه هنرمندان گرامی شهرستان های دور و نزدیک را ـ که امکان دسترسی کم تری به مراکز علمی و دانشگاه ها دارند ـ از هر نظر یاری رسان باشد.

قطب الدین صادقی

مقدمه

فقط کسی که به تنهایی خودش را می سازد می تواند پدیده ی دگرگونی را بفهمد.»

باختین

چگونه باید در مورد تئاتر سخن گفت و قبل از هر چیز در چه مقوله ای باید گفت؟ مدت های مدیدی است در این باره سوالی مطرح نشده است. منتقدین از نمایش ها و از آن چه در صحنه های تئاتر هر شبانگاه رخ می دهد سخن می گویند: اینان کارشان زودگذر و ناپایدار است. آیا روزنامه نگار نبوده اند؟ اساتید نیز در مورد تئاتر گفته اند، اما از پشت کرسی و میز خود و فقط با آثار قاطع، ماندگار و استوار دست و پنجه نرم کرده اند ـ و نه هر اثری بلکه فقط از نمایش نامه های منتخب، متاثر از چراغ های جلوی صحنه، از چند دهه و حتی چند قرن پیش که به عنوان کلاسیک ها شهرت دارند، سخن گفته اند (به عبارت دیگر الگویی ایجاد می کنند: ملاحظه خواهیم کرد که آثار نمایشی تنها آثاری هستند که برای چنین مقاصدی مشخص شده اند. رمان های بزرگ قرن نوزدهم هرگز به جایگاه الگو دست نیافته اند). زبان مشترکی بین اساتید و منتقدین یا وجود ندارد یا بسیار ناچیز است: دیدگاه این دو گروه نسبت به تئاتر یکسان نیست.
همه چیز تغییر کرده است. خط تقسیم بین متن و نمایش مختل شده است. اساتید و منتقدین متقابلاً، آلوده شده اند، اجرای نمایش ترسیم کننده ی اثر است. بالاجبار آن را می فهمیم و تحلیلش می کنیم. اما خوره ناپایداری و پراکندگی که شاید همان روح تئاتر باشد گوش به زنگ ماند. علیرغم تمام تلاش ها اجرای نمایش در قیاس با اثری که آن را از بین برده بسیار زمخت به نظر می رسد و در اصل خارج از تصرف ماست. گرچه سال های اخیر در مورد تئاتر کتاب های بسیاری تالیف و منتشر شده است، اما همواره این کتب یا تحقیقات جزیی و پراکنده بوده اند. آخرین تاریخچه تئاتر فرانسه حداکثر به نیم قرن پیش برمی گردد. بین متن تنزل یافته و نمایش غیرقابل درک، کارشناس تئاتر به هر چیز توجه می کند و هیچ چیز مانعش نیست: دیگر نمی داند باید زندگی خود را صرف کدام یک از مقدسات کند.
در این وضعیت نابسامان، ژان ـ پیر سارازاک تصمیم خود را گرفت. متون نمایشی را انتخاب کرد ـ نوسانات متون نمایشی در ۲۰ سال اخیر را برای تحقیق و پژوهش برگزید ـ اما نمایش موضوع تحقیقش نیست. برعکس، با دقت مدخل های این متن، خلاها و خط خوردگی هایش و نیز هرچه را که با آن صحنه حاضر است در همان ساختارش شناسایی کرد. در صدد نبود. بیلان نمایش نامه نویسی این دوره را تهیه کند: زیرا این امر به عزمی جامع و نظم نیاز داشت که برایش بیگانه و مغایر تئاتر امروزه است. طرح تحقیق سارازاک بسیار محدود و بسیار بلندپروازانه است: هدف وی شیوه ی نگارش نمایشی است. ژان ـ پیر سارازاک نمایش نامه های بسیاری دیده و خوانده است. متونی تدوین و نمایش هایی نیز اجرا کرده است. با نویسندگان و بازیگران تئاتر بسیار صحبت کرده است؛ نمایش نامه هایی نیز نوشته است، به دانشجویان و کارآموزان تئاتر نمایش نامه درس می دهد. بنابراین همزمان هم درون است و هم برون. با این نگرش مضاعف است که وی شروع به کار و موضوع منحصر به فردی مطرح می کند: نه یک تاریخ یا نظریه ی تئاتر امروز (یا درام که این واژه را ترجیح می دهد) بلکه نوعی نمایش نامه نویسی ـ تخیل امروزی. نمایش نامه های مورد توجه را گوش می دهد نه مجزا یا نویسنده به نویسنده بلکه هم چون مجموعه ای بزرگ و تنها یک متن سرشار از اصلاحات و خط خوردگی. متوجه سخنان متعدد و متناقض در آن می شود. تحولات متعدد ترقی، انحطاط و تغییرات شدید... در آن می یابد و اثرش در حالی که به مجموعه نوشته های مورد مطالعه اش شباهت دارد پایان می یابد. «درام نو» به مثابه ی نمایش نامه هایی که ترجیح می دهد، کتابی است «ترکیبی، متفاوت و «خیال پردازانه». سخن تئاتر ماست که در آن سارازاک همزمان محو است و حاضر. در مجموع کتابی است شورانگیز گویی نویسنده ی دراماتیک، به عقیده ی او، مایل است نمایش نامه نویس ـ نقال باشد.
«درام نو» چیزی را قطع نمی کند، چیزی را تعیین نمی کند. این کتاب با دقت تمام، از نزدیک هر متن را به تفصیل تا تطابق با عقیده شرح می دهد. اما توجه اش به اشکال نمایشی، به تعدد زبان ها، به تناوب، و به تبادل گفت وگو و به تک گویی، به تحقق دگرگونی به عنوان تنها شیوه ی امکان ایجاز، برقراری مجدد تمثیل با اهداف گرد آوردن «دنیای فیزیک و دنیای عقاید، حتی شعر و تاریخ... نیز یک الزام است. به این ترتیب بار دیگر با برشت ارتباط خود را برقرار می کنیم بی آن که تسلیم سراب تئوری اثبات شده حماسی شویم. اصل موضوع در «درام نو» امکان تئاتری است که در آن متن و صحنه در کنار هم باشند، نمایش و اجرا در فعالیت های اجتماعی جاری ما گنجانده شود و با این وجود در آن چیزی هرگز یک بار ـ برای همه چیز بیان یا بازی نمی شود. مسلماً، در برابر تلاش های نمایشی امروزی، در برابر اقدام خودمدارانه که بسیاری از متخصصین ما گرفتار آنند، می توان اعتماد سارازاک به نگارش را جسورانه قضاوت کرد. به همین دلیل امروزه سخن در مورد تئاتر تنها تجزیه و تحلیل یا بیان آن نیست، بلکه باید در مورد آینده ی درام نیز شرط بندی کرد.

برنار دور

این کتاب ترجمه ای است از:
L'avenir Du Drame
Jean-Pierre Sarrazac

تقدیر و تشکر

در آغاز، از هیئت داوران متشکل از رولان بارت، برنار دور و ژاک شه رر در سومین دور دفاع از رساله ی خود و به ویژه برنار دور که راهنمای این اثر را عهده دار بود سپاسگزارم. همچنین از ژاکلین دو ژومارون، دانیل سالوناو، برنار فور، پل فاو و به ویژه آلن گیاردو و تمام کسانی که در این راه مشوق من بودند و به لحاظ مادی در خلق این کتاب حمایتم کردند سپاسگزارم.

نظرات کاربران درباره کتاب نمایش‌نامه‌ی نو