کتاب مخاطرات نواحی روستایی اثر حجت اله شرفی نشر انتخاب

مخاطرات بعنوان بخشی از مسیر زندگی انسان در طول تاریخ بوده است. حدود ۲۵درصد جمعیت دنیا در نواحی مخاطره­آمیز، به همراه مصیبت­های طبیعی زندگی می­کنند. اما آسیب­پذیرترین مردم، فقیرترین آن­هاست. افراد فقیرکه ناچارند در قرارگاه­های ناامن، اعم از آلونک­های شهری و محیط­های روستایی فوق­العاده آسیب­پذیر مستقر شوند. از لحاظ جانی و اقتصادی، بیشترین ضربه­های ناشی از مصیبت، براین افراد وارد می­آید. در نواحی روستایی، انسان ارتباط تنگاتنگی با طبیعت دارد؛ به همین سبب انسان روستایی، هنگام مواجهه با مخاطرات طبیعی، بیشترآسیب می­پذیرد. اشتغال و معیشت روستائیان، تا حد زیادی به زمین، خاک، آب و...؛ وابسته است. این وابستگی، روستائیان را بیشتر در معرض خطرات طبیعی قرار می­دهد. بنابراین مناطق روستایی به خاطر وابستگی بیشتر به طبیعت و فقرگسترده­تر به شدت در برابر مخاطرات طبیعی آسیب­پذیرند. در این کتاب به شناسایی مخاطرات طبیعی اثرگذار در مناطق روستایی؛ و شناخت، تأثیرات و پیامدهای آن­ها بر مردم روستایی و همچنین بررسی علل آسیب­پذیری بیشتر روستائیان در مواجهه با خطرات مذکور پرداخته شده است. «کشور ایران به لحاظ احتمال رویداد مخاطرات طبیعی یا حوادث غیرمترقبه، جزء۱۰کشور بلاخیز جهان به شمار می­رود؛ به گونه­ای که در«گزارش دفتر سازمان ملل متحد» مورخ ۱۳ نوامبر۲۰۱۷ آمده است، از ۴۱ عنوان حوادث طبیعی غیرمترقبه شناخته شده در جهان، بیش از ۳۴ نوع آن در ایران رخ می­دهد. در حالی که ایران «یک درصد جمعیت» دنیا را دارد، حدود «شش درصد تلفات» ناشی از بلایای طبیعی را به خود اختصاص داده است. کتاب حاضر که با ­عنوان"مخاطرات نواحی روستایی" تهیه شده است؛ گام کوچکی است که در همین راستا برداشته شده است. این کتاب حاصل برخورداری از منابع، آثار و تجارب ارزشمند دیگران و نیز تجربه چند­­ساله نگارنده در تدریس درس«مخاطرات انسانی در دانشگاه» می­باشد. این کتاب، برای دانشجویان رشته­های علوم جغرافیایی، به عنوان منبع اصلی درس«مخاطرات نواحی روستایی» در مقطع کارشناسی رشته جغرافیا به ارزش ۲ واحد و براساس سرفصل­های کمیته برنامه­ریزی درسی، مصوّب شورای عالی برنامه­ریزی وزارت علوم، تحقیقات و فنّاوری نگارش شده است. همچنین امید است این کتاب مورد توجه دانشجویان و اساتید رشته­های علوم جغرافیایی، آمایش سرزمین، مخاطرات محیطی و مهندسان مشاور برنامه­ریزی شهری – روستایی؛ کلیه مراکز مطالعات مدیریت بحران، سوانح طبیعی و حوادث غیرمترقبه و مسئولان مربوطه نیز قرار گیرد. این کتاب شامل ۴ فصل می­باشد: فصل اول: بنیان­های نظری مخاطرات؛ فصل دوم، مخاطرات محیطی؛ فصل سوم، مخاطرات زیست­محیطی؛ فصل چهارم، تاب­آوری و مخاطرات؛ مورد کندوکاو نگارنده قرارگرفته است. در پایان، ضمن تشکر از دوستانی که کار مهم ویرایش را به خوبی انجام داده­اند، با عنایت به این که این کتاب برای اولین بارتالیف شده و «انشای نانوشته غلط ندارد». از خوانندگان گرانقدر تقاضا می­شود؛ کاستی­های این اثر را به نویسنده گوشزد نمایند تا نسبت به رفع آن در چاپ­های بعدی اقدام شود. حجت اله شرفی