Loading

چند لحظه ...
کتاب لحظه‌ها و همیشه

کتاب لحظه‌ها و همیشه

نسخه الکترونیک کتاب لحظه‌ها و همیشه به همراه هزاران کتاب دیگر از طریق اپلیکیشن رایگان فیدیبو در دسترس است. همین حالا دانلود کنید

با کد تخفیف hifidibo این کتاب را در اولین خریدتان با ۵۰٪ تخفیف یعنی ۱,۵۰۰ تومان ارزان‌تر بخرید!

نقد و بررسی کتاب لحظه‌ها و همیشه

«لحظه‌ها و همیشه» یکی از مجموعه شعرهای ماندگار «احمد شاملو» است. این کتاب کوچک، شامل 17 شعر است که برخی از آن‌ها به یاد چهره‌های بزرگ ادبیات ایران یا کسانی که در زندگی شاملو نقش پررنگی داشته‌اند، سروده شده است. شعرهای این کتاب به کسانی مانند «گوهر مراد» یا همان «غلامحسین ساعدی»، «پرویز شاپور»، «عالیه یوشیج»، «ئولین» و «ثمین باغچه‌بان» تقدیم کرده است. این کتاب در سال 92 در انتشارات نگاه به ششمین چاپ رسیده است.

درباره کتاب لحظه‌ها و همیشه

استفاده از کلمات و عبارت‌هایی ناب و بکر در گفتگوی شخصیت‌ها و وصف‌حال آن‌ها، مخاطب را به‌راحتی به حال‌وهوای کتاب می‌اندازد و او را سر ذوق می‌آورد. مثل همیشه در این اشعارِ شاملو هم رد پای احساساتی مانند عشق، امید و بردباری دیده می‌شود. در مقابل درست در همان لحظه‌ای که غرق روشنایی دنیا می‌شویم، ناگهان سایه‌ی سنگین و سیاه مرگ و تباهی از گوشه و کنار پیدا می‌شود، سرکی به شعرهایش می‌کشد و می‌رود، اینجاست که باز هم نور به قلمروی شعر شاملو برمی‌گردد و زندگی از نو آغاز می‌شود و این راز ماندگاری آثار این شاعر است: چرخه‌ی مداوم سیاهی و روشنایی. در واقع شاملو همان‌قدر که از اوضاع اجتماعی و سیاسی دوران و وضعیت زندگی مردم رنج می‌برد، از هستیِ شناور در دنیا سرمست می‌شود و امیدی تازه می‌گیرد. و این شاید حکایت زندگی خیلی از انسان‌ها در تمام دنیا باشد. شاملو استاد ساختارشکنی و خلق مضامین تازه است. شعرهای او ناب و بکر است. همه چیز در شعرش معنای تازه‌ای پیدا می‌کند. او طوری به زندگی نگاه می‌کند که حتی در ساده‌ترین و معمولی‌ترین چیزهای آن هم شگفتی و معجزه می‌بیند.

او اهمیتی به ظاهر و بلندی و کوتاهی شعرش نمی‌دهد. کلمه برای او بستری است برای انتقال عمیق‌ترین مفاهیمی که در ذهن و قلبش در جریان است. شعر «میلاد» یک شعر طولانی با بندهای بلند است و شعر «کوه‌ها» تنها دو خط کوتاه است. و این در حالی است که در شعر «شبانه»ی سوم در انتهای همین کتاب، هر خط فقط یک کلمه دارد. حتی ساختار نوشتاری و رسم‌الخط شاملو هم در این شعر بدیع و بکر است. شاملو چنان به زبان فارسی تسلط دارد که با جسارت تمام می‌تواند امکانات این زبان را به خدمت خود درآورد. او هر کلمه را هر طوری که بخواهد می‌نویسد، یا با کنار هم گذاشتن کلمات جدید، معانی تازه‌ای خلق می‌کند و مخاطب را شگفت‌زده می‌کند.

درباره احمد شاملو

احمد شاملو از چهره‌های سرشناس و نابغه‌ی شعر و ادبیات معاصر ایران در سال 1304 به دنیا آمده است. او شاعر، نویسنده، مترجم، پژوهشگر و فرهنگنویس برجستهای است که در تمام این زمینهها در بسیاری از محافل ادبی حرف اول و آخر را میزند. شاملو از بزرگان شعر مدرن ایران است و سبک شعری ابداع کرده که به نام شعر سپید یا شعر شاملویی معروف است. او جزو معدود شاعرانی است که آثارش به بیش از سیزده زبان دنیا مانند انگلیسی، فرانسوی، آلمانی، ژاپنی و... ترجمه شده است. شاملو شاعری است که آثارش در تمام دوران‌ها ماندگار و خواندنی است. همان‌طور که شمس لنگرودی می‌گوید کودکی که شادمانه «بارون می‌آد جرجر» را می‌خواند، بزرگ‌تر که شد عاشقانه‌هایش را دست می‌گیرد و در میان‌سالگی با «در آستانه» سر می‌کند.

شاملو را میتوان فرمانروای دنیای عجیب و غریب خودش دانست. دنیایی که در آن قواعد و اصول را خودش تعیین میکرد. جایی که فردوسی و سعدی جایگاه چندانی نداشتند و درعوض لورکا و پل الوآر حرفهای زیادی برای گفتن داشتند. تا جایی که ترجمه و بازخوانی اشعار لورکا با صدای خود مترجم، یکی از محبوبترین و ماندگارترین آثار ادبی ایران شناخته میشود. او دربارهی شاعران عقاید خاص خودش را داشت. هرکسی را شاعر نمیدانست، ضمن این که درنهایت بسیاری از شاعران آرمانگرا را آناریشست میدانست. بااینحال، از شیفتگان نیما یوشیج بود. سالها نزد او و در منزلش بود و از اندیشه و قلم نیما انگیزه میگرفت. او تلاش زیادی کرد تا بتواند سنت‌های کلاسیک شعری را بشکند و ثابت کند که شعر فقط هم‌قافیه بودن کلمات پایانی هر بیت و مصرع نیست. شاعران و ادیبان زیادی او و شاعران مدرن را به‌سخره می‌گرفتند و معتقد بودند این جوان‌های تازه‌ به دوران رسیده، بی‌سوادند و چیزی از شعر و شاعری نمی‌دانند. شاملو با دانش گسترده‌ای که درباره‌ی لغات زبان فارسی داشت، معتقد بود وقتی باید فقط دنبال کلمات هم‌قافیه گشت، خیلی از کلمات ناب و بکر فارسی کم‌کم کنار می‌روند و فراموش می‌شوند. میتوان گفت همین نگرشهای جنجالی به شعر کلاسیک و سنتی، در شهرت و نام‌آوری او بی‌تاثیر نبوده است.

ترجمهی کتاب‌‌های خزه، پابرهنهها، دن آرام و شازده کوچولو جزو برترین ترجمههای معاصر شناخته می‌شود. به‌جرات می‌توان گفت شاملو نقش زیادی در معرفی و شکلگیری جریان ادبی جهان در ایران دارد. او با ترجمههایی که از آثار کسانی مانند پل الوآر و مارگوت بیکل انجام داده، توانسته سهم زیادی در تحول کتابخوانی مردم و شناخت آنها با نویسندگان و شاعران دنیا داشته باشد. دربارهی ترجمههای شاملو بسیاری از منتقدان معتقدند که او کتاب و شعر را بهتر از خود نویسنده بازنویسی میکرد. او با تسلط عمیق به زبان فارسی، درک آرایههای ادبی و فنون انتقال پیام، آثاری خلق میکرده که محتوای آن گاهی از متن اصلی هم اثرگذارتر و جذابتر بوده است. کتاب پابرهنه‌ها نمونه‌ی برجسته‌ای از نبوغ و هنر ترجمه‌ی شاملو است. شاملو در سال 79 درگذشته است.

در بخشی از کتاب لحظه‌ها و همیشه می‌خوانیم

برای خانم عالیه جهانگیر یوشیج 


از کوره راه تنگ گذشتم 
نیز از کنار گله‌ی خردی که 
زنگ برنجی بزِ پیشاهنگ 
از دور، طرح تکاپوی خسته‌یی را 
با جِنگ جِنگ لُختش 
در ذهن آدمی 
تصویر می‌نهاد... 
از پشت بوته، مرغی نالان، هراسناک 
پر برکشید و 
یک دم 
در دره‌های تنگ 
موج گریزپاییِ پر وحشتش 
چون کاسه‌یی سفالین بشکست 
از صخره‌یی به صخره‌یی 
از سنگ روی سنگ... 
می‌دیدم از کمرکش کهسار 
در شیبگاه دره‌ی تاریک 
آن شعله‌ها که در دِه می‌سوخت جای جای: 
پی سوز آسیاب 
آتش که در اجاق 
دودی که از تنور 
فانوس‌ها به معبرها 
پر شیب و پیچ پیچ... 
و آن گاه 
دیدم 
در پیش روی، منظره‌ی کوهسار را 
با راه پیچ‌پیچان، پیچیده بر کمر. 
مشتاق گفتم: 
«ای کوه! 
«با خود دلی به سوی تو می آورم ز راه 
«با قعر او حکایت ناگفته مرده یی. 
«آن جا، به ده، کسان مرا دل به من نبود». 

بی‌پاسخی از او گفتم:
«ای کوه!
«رنجی است سوختن 
«بی التفات قومی، کاندر اجاقشان 
«از سوز توست اگر شرری هست، 
«بی زهرخند قومی، کز تست اگر به لب‌هاشان 
«امکان خنده این قدری هست». 
بی پاسخی از او 
مِه بر گُدارِ سرکش می‌پیچید.
از دور، در شبی که می‌آمد 
بر تیزه‌ها فرود 
سگ‌های گله بر شبحِ صخره‌ها به شور 
لاییدنی مداوم 
آغاز کرده بودند.
اعماق دره، با نفس سرد شام گاه 
از نغمه‌های کاکلی و سینه سرخ‌ها 
می‌ماند بی‌صدا.
گویی به قله‌های ازاکوه، اختران 
چون دختران گازر 
خاکستری قبای هوا را 
-از خون آفتاب بشسته-
در نیل می‌زدند.
فانوس های ده 
یک آسمان دیگر را، در دره‌ی سیاه 

اکلیل می‌زدند
.

یوش ۱۳۳۹ 

مشخصات کتاب لحظه‌ها و همیشه

نظرات کاربران درباره کتاب لحظه‌ها و همیشه

عالی
در ۸ ماه پیش توسط نیلوفر حاجیان ( | )