فیدیبو نماینده قانونی انتشارات پوران پژوهش و بیش از ۶۰۰ ناشر دیگر برای عرضه کتاب الکترونیک و صوتی است .
کتاب رشد و یادگیری حرکتی

کتاب رشد و یادگیری حرکتی
مجموعه تربیت بدنی

نسخه الکترونیک کتاب رشد و یادگیری حرکتی به همراه هزاران کتاب دیگر از طریق فیدیبو به صورت کاملا قانونی در دسترس است.


فقط قابل استفاده در اپلیکیشن‌های iOS | Android | Windows فیدیبو

درباره کتاب رشد و یادگیری حرکتی

روند اجتماعی شدن کودکان با فعالیت‌های اولیه ورزشی آن‌ها آغاز می‌شود. سه عامل اصلی در به عهده گرفتن یک نقش اجتماعی شامل: ۱- مؤسسات اجتماعی، فامیل، همسالان، مربیان و معلمان ۲- وضعیت‌های اجتماعی، بازی‌ها و محیط‌های بازی، اسباب بازی‌ها ۳- خصلت‌های شخصی، قابلیت‌های ورزشی درک شده - در جامعه برای پسران و دختران نقش‌های متفاوت اجتماعی در نظر گرفته می‌شود که اصولاً به این عمل شکل‌گیری رفتار قالبی می­گویند. - در فرآیند تربیت اجتماعی باید جنس مربی و شاگرد را نظر داشت، زیرا در تعیین نقش اجتماعی فرد دو عامل مهم هستند. - حدود ۷۵ درصد قهرمانان ورزشی از سن ۸ سالگی در ورزش فعال شده‌اند. - بهترین شاخص مشارکت ورزشی جوانان، میزان فعالیت و نوع ورزش دوران کودکی و نوجوانی آن‌هاست. - نقش خواهران و برادران در الگوی مشارکت ورزشی کودک، به عنوان یک عامل تقویت‌کننده است. - افرادی که بیشترین تأثیر را در مشارکت ورزشی و اجتماعی کودک دارند، با توجه به جنس، سابقه اجتماعی، نژاد و شرایط جغرافیایی و اقلیمی متفاوت است. - در خانواده‌های سفید پوست آمریکایی بیشترین تأثیر در مشارکت ورزشی را پدر به عهده دارد. - کودکان از سنین ۳ تا ۴ سالگی بازی با همسالان خود را آغاز کرده و تا اوایل دوره مدرسه آن را ادامه می‌دهند. - همسالان غالباً در مشارکت فرد در ورزش‌های اجتماعی در مقایسه با شرکت در ورزش‌های انفرادی تأثیر بیشتری دارند. - علاقه به ورزش و تمایل به پیوستن به گروه همسال موجب می‌شود که فرد به گروه‌های فعال اجتماعی وابسته شود. - ورزشکاران مرد در دوره جوانی و نوجوانی بیشتر تحت تأثیر مربیان و معلمان قرار می‌گیرند و زنان نیز در دوره کودکی. - ورزش‌های سنتی پسران نوعاً پیچیده است، ولی ورزش‌های دختران عموماً غیررقابتی است. - معمولاً پسران توانایی بیشتری برای شرکت در فعالیت‌های ورزشی را دارند. - بزرگتران رفتاری را فرا می‌گیرند که همراه با نقش اجتماعی آن‌هاست.

ادامه...
  • ناشر انتشارات پوران پژوهش
  • تاریخ نشر
  • زبان فارسی
  • حجم فایل 2.99 مگابایت
  • تعداد صفحات ۳۷۴ صفحه
  • شابک

بخشی از کتاب رشد و یادگیری حرکتی

شما به آخر نمونه کتاب رسیده‌اید، برای خواندن نسخه کامل، کتاب الکترونیک را خریداری نمایید و سپس با نصب اپلیکیشن فیدیبو آن را مطالعه کنید:

تست های طبقه بندی شده طبقه بندی مهارت های حرکتی

[بخش اول. سوال ها ]
۱- در کدام گزینه مزیت طبقه بندی مهارت های حرکتی اشاره شده است؟
۱) باعث یادگیری بهتر و سریع تر مهارت های حرکتی نمی شود.
۲) در یادگیری مهارت های حرکتی تاخیر ایجاد می شود اما بهره یادگیری بیشتر است.
۳) اساس مناسبی برای تشکیل و تثبیت تعمیم ها بوجود می آید و اصول آموزش برای هر طبقه روشن می شود.
۴) باعث مشخص شدن نیازهای مختلف اجراکننده هنگام اجرای مهارت نمی شود.

۲- کدام یک از گزینه های زیر درمورد مهارت های حرکتی ظریف صادق است؟
۱) نیاز به درگیری عضلات بزرگ بدن دارد.
۲) نیاز به درگیری عضلات کوچک بدن دارد.
۳) نیاز به دقت زیاد در حرکت دست و انگشت دارد.
۴) ۲ و ۳ صحیح است.

۳-.................... و.................. موجب رسیدن مهارتها به هدف های تعیین شده خود می شوند؟
۱) داشتن اطمینان متوسط و به کار بردن حداقل انرژی فیزیکی
۲) داشتن اطمینان معین و به کار بردن حداکثر انرژی روانی و فیزیکی
۳) داشتن بیشینه ای از اطمینان و به کار بردن حداقل انرژی روانی و فیزیکی
۴) هیچ کدام

۴- کدام یک از گزینه های زیر جزء اجرای تشکیل دهنده برای اجرای ماهرانه حرکات است؟
۱) اجزای تشکیل دهنده وضعیت بدن
۲) اجزای تشکیل دهنده جابه جایی
۳) اجزای تشکیل دهنده سرعت
۴) الف و ب

۵- برنامه های زمینی ژیمناستیک جزء کدام یک از مهارت های زیر هستند؟
۱) مهارت های مجرد
۲) مهارت های زنجیره ای
۳) مهارت های مداوم
۴) هیچ کدام

۶- پرتاب پنالتی بسکتبال جزء کدام یک از مهارت های زیر است؟
۱) مهارت های بسته
۲) مهارت های باز
۳) مهارت های نیمه باز
۴) مهارت های نیمه بسته

۷- راه رفتن روی طناب و شطرنج جزء کدام یک از مهارت ها هستند؟

۱) نیمه بسته یا نیمه باز، بسته
۲) باز، بسته
۳) بسته، بسته
۴) نیمه بسته یا نیمه باز، نیمه بسته یا نیمه باز

۸- تفاوت مهارت های مجرد و زنجیره ای در چیست؟
۱) در نوع مهارت
۲) در زمان اجرا
۳) در تنوع و نوع حرکت
۴) ۱ و ۳

۹- پرش ارتفاع و قایقرانی جزء کدام یک از مهارت های حرکتی هستند؟
۱) مهارت های ادراکی- حرکتی تا مهارت های شناختی
۲) مهارت های حرکتی، ادراکی- حرکتی
۳) مهارت های شناختی، حرکتی
۴) مهارت های ادراکی- حرکتی، حرکتی

۱۰- در کدام یک از انواع طبقه بندی مهارت ها، نقطه شروع و پایانی مهارت مشخص است؟
۱) مهارت های مجرد
۲) مهارت های مداوم
۳) مهارت های باز
۴) مهارت های بسته

۱۱- تعریف مهارت کاملاً بسته در طبقه بندی دو بعدی جنتایل، حائز کدام شرایط است؟
۱) شرایط تنظیم کننده: ثابت، تغییر میان کوششی: بله
۲) شرایط تنظیم کننده: متحرک، تغییر میان کوششی: بله
۳) شرایط تنظیم کننده: ثابت، تغییر میان کوششی: خیر
۴) شرایط تنظیم کننده: متحرک، تغییر میان کوششی: خیر

۱۲- در طبقه بندی جنتایل پیچیدگی مهارت ها چگونه افزایش می یابد؟
۱) از بالا به پایین
۲) از راست ترین طبقه بالایی به راست ترین طبقه پایینی
۳) از راست ترین طبقه بالایی به چپ ترین طبقه پایینی
۴) از چپ به راست

۱۳- ویژگی حداکثر تصمیم گیری و حداقل کنترل حرکتی، در کدام یک از مهارت های زیر مصداق دارد؟
۱) شطرنج
۲) تنیس
۳) بسکتبال
۴) بدمینتون

۱۴- اکثر مهارت های دنیای واقعی در طبقه بندی کدام مهارت ها قرار می گیرند؟

۱) مهارت های حرکتی
۲) مهارت های شناختی
۳) فاصله بین دو قطب پیوستار مهارت های حرکتی و شناختی
۴) مهارت های مداوم

۱۵- وجه تمایز اعمال و حرکات چیست؟
۱) هر دو دارای ویژگی های یکسان است.
۲) انواعی از حرکات، اعمال را به وجود می آورند.
۳) حرکات پاسخ های هدفدار هستند.
۴) اعمال تشکیل دهنده مهارت ها هستند.

۱۶- در اجرای مهارت های باز پاسخ ها اکثراً................... 
(سراسری ۸۰، آزاد ۸۱)
۱) دائمی و تثبیت شده هستند.
۲) تحت تاثیر تغییرات محیطی نیستند.
۳) موقتی و غیر مشابه هستند.
۴) عادتی هستند و به طور خود کار اجرا می شوند.

۱۷- یکی از ویژگی های عمده مهارت های حرکتی مجرد.......................
(سراسری ۸۳، آزاد ۸۰)
۱) وجود نقطه آغاز و پایان مشخص آن است.
۲) زمان انجام نسبتاً طولانی آن ها
۳) در شرایط اجرا آن است که محیط غیرقابل پیش بینی باشد.
۴) جنبه ادراکی آن به جنبه حرکتی اش بارزتر است.

۱۸- جزء دستکاری در فرایند اجرای یک مهارت حرکتی یا ورزشی......................
(سراسری ۸۳)
۱) عضو و یا کل بدن را به طرف اجرای حرکت منتقل می سازد.
۲) قبل از شروع حرکت قابل مشاهده بوده و وارد عمل می شود.
۳) حرکت را به وجود می آورد و با نظر بافت آن را تمام می کند.
۴) پایه و اساس را تشکیل می دهد که برای حمایت از حرکات قابل استفاده باشد.

۱۹- در رابطه با اجرای مهارت های حرکتی، اصلی ترین مولفه موفقیت در اجرا کدام است؟
(سراسری ۸۵)

۱) رسیدن به هدف از پیش تعیین شده به طور مداوم و با نوسان کم
۲) انتقال از یک وضعیت پایدار به ناپایدار
۳) صرف انرژی زیاد برای اجرای مهارت
۴) ادراک و تصمیم گیری انتخاب پاسخ

۲۰- ویژگی های بافت محیطی در طبقه بندی دو بعدی جنتایل، چیست؟
(سراسری ۸۷)
۱) شرایط تنظیمی و غیرتنظیمی
۲) شرایط تنظیمی و تغییر بین کوشش
۳) تغییر بین کوشش و نقش عمل
۴) ثابت و متحرک

۲۱- طبقه بندی کردن مهارت های ورزشی بسیار مهم است زیرا...................
(آزاد ۸۰)
۱) می توان برای آموزش تمامی مهارت های ورزشی روش واحدی را به کار برد.
۲) هدف هر علمی، طبقه بندی کردن پدیده است و یادگیری مهارت های ورزشی نیز شامل این اهداف می شود.
۳) هر یک از انواع مهارت های در سن تقویمی معینی فرا گرفته می شود.
۴) اصول یادگیری و اجرای مهارت های مختلف ورزشی با همدیگر متفاوت است.

۲۲- مهارت های حرکتی زنجیره ای از........................
(آزاد ۸۱)
۱) ترکیب چند مهارت باز به وجود می آیند.
۲) از ترکیب مهارت های حرکتی باز و بسته به وجود می آیند.
۳) متصل شدن حرکات مجرد به وجود می آیند.
۴) متصل شدن مهارت های حرکتی- ادراکی به وجود می آیند.

۲۳- ترتیب مهارت های ذکر شده زیر بر روی پیوستار طبقه بندی مهارت ها از سمت بسته، به طرف باز کدام است؟
(آزاد ۸۳)
۱) ژیمناستیک، ماشین نویسی، راه رفتن روی طناب، کشتی گرفتن
۲) ژیمناستیک، کشتی، راه رفتن روی طناب، ماشین نویسی
۳) راه رفتن روی طناب، ژیمناستیک، کشتی، ماشین نویسی
۴) ماشین نویسی، کشتی، ژیمناستیک، راه رفتن روی طناب

۲۴- مشکل اصلی در مطالعه مهارت های ورزشی آن است که.....................
(آزاد ۸۴)
۱) مهارت های ورزشی بسیار گسترده و متنوع هستند.
۲) مهارت های ورزشی دارای فرایندهای اجرایی زیادی هستند.
۳) مهارت های ورزشی مرتبط با دانش و علوم مختلف در حیطه های زیستی، انسانی، روانی، اجتماعی است.
۴) اجرا و عمل از پژوهش و برنامه ریزی جلوتر اتفاق می افتد.

۲۵- کدام گزینه پیوستار مربوط به مهارت ها به مهارت ها ظریف، بسته و مجرد نزدیک تر است؟
(آزاد ۸۵)
۱) اسپک والیبال
۲) پرتاب دارت
۳) درییل بستکبال
۴) پرش ارتفاع

۲۶- کدام یک از عوامل زیر جز ویژگی های عملکرد ماهرانه نیست؟
(آزاد ۸۶)
۱) اطمینان بیشینه
۲) نیل به نتیجه نهایی
۳) صرف حداقل انرژی
۴) صرف حداقل زمان

۲۷- شلیک تفنگ جزء کدام نوع از مهارت ها محسوب می شود؟
۱) مجرد
۲) زنجیره ای
۳) مداوم
۴) شناختی

۲۸- در کدام یک از مهارت های زیر نظم عناصر برای عملکرد موفق ضروری است؟
(آزاد ۸۸)
۱) مداوم
۲) مجرد
۳) زنجیره ای
۴) شناختی

۲۹- در مهارت های شناختی عمدتاً انتخاب.............................. مدنظر است در صورتی که در مهارت های حرکتی................. اهمیت بیشتری دارد؟ (سراسری ۹۳)
۱) مکانیزم کنترلی – مکانیزم های بازخوردی
۲) کیفیت و چگونگی اجرا – نوع حرکت
۳) نوع حرکت - کیفیت و چگونگی اجرا
۴) نوع حرکت – مکانیزم های کنترلی

۳۰- بر اساس طبقه بندی دو بعدی جنتایل کدام مهارت بسکتبال پیچیده تر است و باید دیرتر تمرین شود؟ (سراسری ۹۳)

۱) پرتاب آزاد
۲) دریبل از بین موانع با فواصل مختلف
۳) حرکت پای دفاع در مقابل مهاجم با توپ
۳) پاس و دریافت توپ از فواصل مختلف در حالت ایستادن ثابت
[بخش دوم. پاسخنامه ]
۱- گزینه (۳) صحیح است.
با طبقه بندی مهارت های حرکتی، اساس مناسبی برای تشکیل و تثبیت تعمیم ها، یا اصولی درباره چگونگی اجرا و یادگیری مهارت های حرکتی در اختیار ما گذاشته می شود.
۲- گزینه (۴) صحیح است.
۳- گزینه (۳) صحیح است.
به طور کلی برای این که مهارت ها به هدف های تعیین شده خود برسند: ۱- باید بیشینه اطمینان نسبت به اجرای مهارت داشته باشیم ۲- به کاربردن حداقل انرژی روانی و فیزیکی ۳- اجرای آن عمل در حداقل زمان.
۴- گزینه (۴) صحیح است.
اجزای تشکیل دهنده برای اجرای ماهرانه حرکات عبارتند از: ۱- اجزای تشکیل دهنده وضعیت بدن، زمینه اجرا و حمایت از اعمال را فراهم می کند ۲- اجزای تشکیل دهنده جابه جایی، اندام ها یا کل بدن را به حرکت در می آورند ۳- اجزای تشکیل دهنده دستکاری و عمل، حرکت را ایجاد می کنند.
۵- گزینه (۲) صحیح است.
۶- گزینه (۱) صحیح است.
در مهارت های بسته اجراکننده از قبل و بدون فشار زمان می تواند تقاضاهای محیطی و حرکتی را ارزیابی کرده پاسخ های حرکتی خود را از قبل سازمان دهد و بدون نیاز به تغییر آن ها، آن ها را پیاده کند چون محیط ثابت و قابل پیش بینی است.
۷- گزینه (۴) صحیح است.
در این گونه مهارت ها محیط تا حدودی قابل پیش بینی است.
۸- گزینه (۲) صحیح است.
مهارت های زنجیره ای در زمان نسبتاً بلندتری نسبت به مهارت های مجرد اجرا و به هم متصل اند با وجود این هریک از اجزای آن دارای نقطه شروع و پایان قابل تشخیص است.
۹- گزینه (۲) صحیح است.
مهارت های ادراکی حرکتی تا اندازه ای به تصمیم گیری و کنترل حرکتی نیاز دارند.
۱۰- گزینه (۱) صحیح است.
۱۱- گزینه (۳) صحیح است.
۱۲- گزینه (۳) صحیح است.
طبقه بندی جنتایل دارای ۱۶ طبقه است که پیچیدگی مهارت از راست ترین طبقه بالایی به چپ ترین طبقه پایینی افزایش می یابد و هر طبقه نیازهای حرکتی متفاوتی برای اجراکننده به وجود می آورد مثلاً در طبقه اول که ساده ترین طبقه است انتقال بدن و دستکاری شی و تغییر میان کوششی وجود ندارد و شرایط تنظیم کننده ثابت است و در طبقه آخر یا طبقه ۱۶ که پیچیده ترین طبقه است انتقال بدن و دستکاری شیء و تغییر میان کوششی وجود دارد و هم چنین شرایط تنظیم کننده متحرک است.
۱۳- گزینه (۱) صحیح است.
۱۴- گزینه (۳) صحیح است.
۱۵- گزینه (۲) صحیح است.
حرکات اجزای تشکیل دهنده مهارت ها هستند و اعمال پاسخ های هدفداری هستند که از حرکات بدن یا اندام تشکیل شده اند، اعمال را می تواند مترادف مهارت های حرکتی دانست.
۱۶- گزینه (۳) صحیح است.
در اجرای مهارت های باز به دلیل این که محیط غیرقابل پیش بینی است (یعنی احتمال دارد در هر لحظه اتفاق غیرمنتظره ای افتد) اجرا ها موقتی و غیرمشابه با یکدیگر هستند.
۱۷- گزینه (۱) صحیح است.
زمان انجام طولانی تر نسبت به مهارت های مجرد، ویژگی مهارت های زنجیره ای است و در مهارت های باز محیط غیرقابل پیش بینی است.
۱۸- گزینه (۳) صحیح است.
به پاسخ تشریحی سوال ۴ تالیفی مراجعه شود.
۱۹- گزینه (۱) صحیح است.
برای رسیدن به موفقیت در اجرا و دستیابی به اهداف از پیش تعیین شده، باید نوسان و تغییرپذیری اجرا، همگام با پیشرفت تمرین کمتر شده، به طوری که اجرا پایداری لازم را به دست آورد.
۲۰- گزینه (۲) صحیح است.
۲۱- گزینه (۴) صحیح است.
با طبقه بندی کردن مهارت های مختلف ویژگی های مشترک مهارت های مختلف مشخص می شود و مزیت طبقه بندی مهارت ها این است که اساس مناسبی برای تشکیل و تثبیت تعمیم ها، یا اصولی درباره چگونگی اجرا و یادگیری مهارت های حرکتی در اختیار ما قرار می دهد.
۲۲- گزینه (۳) صحیح است.
۲۳- گزینه (۳) صحیح است.
ژیمناستیک و ماشین نویسی جزء مهارت های بسته هستند و راه رفتن روی طناب مهارت نیمه بسته یا نیمه باز است و کشتی گرفتن مهارت باز است.
۲۴- گزینه (۳) صحیح است.
۲۵- گزینه (۲) صحیح است.
دریبل بستکبال و اسبک والیبال مهارت های باز هستند اما پرش ارتفاع و پرتاب دارت مهارت های بسته هستند زیرا شرایط محیطی در هنگام اجرای آن ها ثابت است اما پرتاب دارت به دلیل این که در زمان نسبتاً کوتاه تری اجرا می شود و به کنترل بیشتری بر عضلات کوچک نیاز دارد به مهارت های مجرد و ظریف نزدیک تر است.
۲۶- گزینه (۲) صحیح است.
به پاسخ تشریحی سوال سوم تالیفی مراجعه شود.
۲۷- گزینه (۱) صحیح است.
زیرا شروع و پایان مشخص دارد و در زمان بسیار کوتاهی اجرا می شود.
۲۸- گزینه (۳) صحیح است.
۲۹- گزینه (۳) صحیح است.
۳۰- گزینه (۳) صحیح است.
طبقه بندی جنتایل دارای ۱۶ طبقه است که پیچیدگی مهارت از راست ترین طبقه بالایی به چپ ترین طبقه پایینی افزایش می یابد و هر طبقه نیازهای حرکتی متفاوتی برای اجراکننده به وجود می آورد. در طبقه اول که ساده ترین طبقه است انتقال بدن و دستکاری شی و تغییر میان کوششی وجود ندارد و شرایط تنظیم کننده ثابت است و در طبقه آخر یا طبقه ۱۶ که پیچیده ترین طبقه است انتقال بدن و دستکاری شیء و تغییر میان کوششی وجود دارد و هم چنین شرایط تنظیم کننده متحرک است. در حرکت پای دفاع، انتقال بدن و تغییر میان کوششی وجود دارد و هم چنین شرایط تنظیم کننده متحرک است، اما دستکاری شی وجود ندارد. در پرتاب آزاد، انتقال بدن و تغییر میان کوششی وجود ندارد ولی دستکاری شیء وجود دارد، هم چنین شرایط تنظیم کننده ثابت است. در دریبل از بین موانع با فاصله مختلف، انتقال بدن و دستکاری شیء وجود دارد ولی تغییر میان کوششی ندارد و هم چنین شرایط تنظیم کننده ثابت است. در پاس و دریافت توپ از فواصل مختلف در حالت ایستاده، انتقال بدن و تغییر میان کوششی وجود ندارد و هم چنین شرایط تنظیم کننده ثابت است، اما دستکاری شی وجود دارد. پس از نظر پیچیدگی حرکت پای دفاع پیچیده تر از بقیه است.

فصل دوم: سنجش رفتار حرکتی

۱- توصیف برونداد حرکتی

یعنی کمّی سازی دامنه ای که یک حرکت به هدف مورد نظر می رسد.
- به این اندازه گیری، اندازه گیری نتیجه اجرا هم می گویند که شامل مقیاس هایی است که نتیجه یا پیامد اجرای مهارت حرکتی را می سنجند و شامل موارد زیر هستند:
الف) اندازه گیری خطا (در عملی یک بعدی)
دقت حرکت یا انحراف از هدف مورد نظر را می سنجند، در ضمن اطلاعاتی درباره مشکلات احتمالی اجرا در اختیار می گذارد مثلاً نشان می دهد که بی دقتی در اجرا ناشی از سوگیری (بیشتر تیرهای فرد به گوشه سمت چپ هدف متمایل است- الگوی حرکتی کسب شده است اما فرد برای انطباق آن با شرایط خاص اجرا مشکلاتی دارد) است و یا ناهمسانی (پراکندگی تیرهای فرد در اطراف هدف – به کسب نکردن الگوی حرکتی پایه اشاره دارد).

خطای ثابت: با استفاده از آن تمایل شخص به گذشتن از هدف یا نرسیدن به آن (سوگیری اجرا) را می سنجند.
اگر هدف T باشد و نتایج آزمودنی بصورت X ها نشان داده شود، فرمول به شکل زیر خواهد بود.



فرمول نشان می دهد که خطای ثابت، میانگین خطای آزمودنی در کوشش های مختلف برای رسیدن به هدف است (کلیه مقدار X ها منهای نمره هدف تقسیم بر تعداد کوشش ها).
- این خطا دارای علامت مثبت یا منفی خواهد بود.

خطای متغیر: پراکندگی نمرات در اطراف میانگین را نشان می دهد (در واقع ناهمسانی یا تغییرپذیری اجرا را می سنجد).
برای تعیین VE انحراف معیار CE فرد در یک سری کوشش ها را محاسبه می کنند.



M در اینجا میانگین نمره فرد را نشان می دهد (بر اساس فرمول مجموع مجذور اختلاف نمرات آزمودنی از میانگین تقسیم بر تعداد کوشش ها).

تغییرپذیری کلی: سوگیری و تغییرپذیری اجرا نشان را همزمان با هم نشان می دهد (اندازه خطای کلی حرکت را نشان می دهد و یا مقدار کلی توزیع حرکات در اطراف هدف را نشان می دهد).



- E و VE جنبه های بسیار مشابهی از حرکت فرد را نشان می دهند.

خطای مطلق: میانگین خطای آزمودنی بدون توجه به جهت (در واقع دقت کلی حرکت را می سنجد).



- روش هایی برای حذف علامت هم در خطای E و هم در خطای AE وجود دارد و مقادیرشان اغلب نزدیک به هم هستند و در هر دو تفاوت بین نمره کسب شده و نمره هدف مدنظر است اما E بر AE ترجیح داده می شود.
- اگر CE بزرگ باشند، سنجش های خطای کلی یعنی E و AE سوگیری را نشان می دهند.
- اگر CE متوسط باشند، سنجش های خطای کلی یعنی E و AE هم سوگیری و هم تغیرپذیری را نشان می دهند.
- اگر CE کوچک باشند، سنجش های خطای کلی یعنی E و AE تغییرپذیری را نشان می دهند.
خطای ثابت مطلق: از حنثی شدن علائم مثبت و منفی توسط همدیگر جلوگیری می کند.



ب) سنجش دقت در تکالیف پیگردی مداوم:
سنجش TOT: یعنی مدت زمان متمرکز ماندن بر روی هدف که این برآورد ساده نیست اما می تواند هم تغییرپذیری و هم سوگیری اجرا را نشان دهد.
سنجش ریشه میانگین مجذور خطا و یا RMS: خطای کلی را نشان می دهد بنابراین شبیه خطای E است و هم به سوگیری و هم به تغییرپذیری حساس است مثلاً در یک تکلیف پیگرد تعقیبی، الگوی قسمت هایی از اجرای فرد را بدست می آورند و با الگوی ملاک مقایسه می کنند و انحرافات از مسیر اصلی را می سنجند (در هر نقطه نمونه برداری شده اختلاف بین موقعیت مسیر ملاک با محل آزمودنی محاسبه می شود و مقدار بدست آمده به توان دو می رسد و سپس مقادیر بدست آمده از تمامی نقاط نمونه برداری شده با هم جمع می شوند و تقسیم بر تعداد می شوند تا خطای کلی فرد بدست آید).



ج) خطای منشعب یا RE:
سنجش سوگیری و تغییرپذیری در شرایط دو بعدی
اینگونه سنجش مشکل تر از شرایط یک بعدی است چون علامت مثیت و منفی خطاها در اینجا اهمیت کمتری دارند.



a اندازه خطا در جهت افقی و b اندازه خطا در جهت عمودی است.
د) اندازه گیری زمان و سرعت:
زمان عکس العمل یا RT: از لحظه ارائه ناگهانی محرک تا لحظه آغاز پاسخ را شامل می شود (فاصله زمانی بین ارائه محرک و شروع پاسخ حرکتی).
- قبل از ارائه محرک یک علامت هشدار و یا آگاه کننده ارائه می شود و پس از چند ثانیه محرک ارائه می شود، به این فاصله پیش دوره می گویند و معمولاً یک تا ۵ ثانیه است و در ضمن در تحقیقات زمان پیش دوره را متغیر در نظر می گیرند تا آزمودنی قدرت پیش بینی نداشته باشد.
بخش های تشکیل دهنده RT: الف) زمان پیش حرکت: یک دوره زمانی بین شروع علامت محرک تا شروع فعالیت عضلانی، یعنی در این دوره هنوز فعالیت عضلانی شروع نشده است و این دوره نشان دهنده فرآیندهای مرکزی درگیر در تولید پاسخ مثل پیش بینی و تصمیم گیری است (شاخصی از فعالیت اداراکی و شناختی تصمیم گیری است که شخص هنگام آماده سازی حرکت به آن می پردازد). ب) زمان حرکتی: یک دوره زمانی از فعالیت عضلانی قبل از شروع واقعی حرکت که نشان دهنده یک تاخیر زمانی در عضله برای غلبه بر اینرسی اندام پس از دریافت فرمان انقباض توسط عضله است.
دلایل استفاده از RT در تحقیقات:
- RT علاوه بر اینکه سرعت پاسخ دهی فرد را به یک علامت نشان می دهد پنجره ای را به سوی بررسی تعامل فرد با محیط اجرا در مرحله آماده سازی حرکت باز می کند.
- RT سنجشی از اعمال واقعی زندگی روزمره است (RT به خاطر خودش مطالعه می شود).
- RT زمان صرف شده برای وقایع ذهنی و برنامه ریزی حرکت را اندازه می گیرد (محقق به سمت حرکت هدایت می شود).
- MT (فاصله زمانی بین شروع و پایان حرکت) و RT مقیاس های اندازه گیری مستقلی هستند، یعنی همبستگی بین آنها کم است ولی مجموع آنها نشان دهنده زمان پاسخ فرد به یک محرک است.
- انواع RT وجود دارد مانند RT ساده (در آن یک محرک و یک پاسخ وجود دارد)، RT انتخابی (در آن تعدادی محرک و تعدادی پاسخ وجود دارد و هر محرک پاسخ ویژه ای را می طلبد که با ظاهر شده آن محرک باید پاسخ مربوط به آن ارائه شود)، RT افتراقی (در آن تعدادی محرک وجود دارد و تنها یک پاسخ و فرد تنها باید زمانی اقدام به پاسخ کند که محرک مربوط به پاسخ هدف ظاهر شود).
ه) اندازه گیری بزرگی حرکت:
مثل مسافت پرتاب یا مقدار وزنه که در مهارت های ورزشی کاربرد دارد و در رفتار حرکتی کاربرد ندارد (به استثناء بالا رفتن از نردبان بچمن) چون از روی دقت و سرعت بهتر ارزیابی می شوند اما باید توجه کرد که شاخص های دقت و سرعت با بزرگی حرکت یکی هستند مثل زمانبندی انقباض عضلانی و هماهنگی اندام.
ز) سنجش تکالیف ثانویه:
در این روش، تکلیف ثانویه مداوم (مقدار توجه مورد نیاز برای کل تکلیف اولیه می سنجد) و کاوش (مقدار توجه مورد نیاز قسمت های مختلف تکلیف اولیه می سنجد) همزمان با تکلیف اولیه بکار برده می شوند و مقدار تداخل بوجود آماده در تکلیف اولیه مورد سنجش واقع می شود.
- گاهی به جای تکلیف ثانویه از سنجش های فیزیولوژیک مثل اندازه گیری قطر مردمک چشم یا ضربان قلب، EMG پیشانی، حداکثر اکسیژن مصرفی و یا روش P ۳۰۰ ثبت پتانسیل حادثه از طریق پوست، برای اندازه گیری فعالیت پردازش اطلاعات استفاده می شود.

۲- توصیف ویژگی های حرکت

بدلیل تنوع ویژگی های مختلف حرکت، شیوه های متنوعی برای توصیف وجود دارد.
- به این روش مقیاس های تولید اجرا هم گفته می شود که ویژگی های حرکت اجرا شده را می سنجند و مقیاس های آن عبارتند از:

الف) روش ویژگی های کلامی: حرکات رقص توصیف شده بوسیله لابان و یا روش های استفاده شده در مطالعات صنعتی.

ب) روش استفاده از عکس: اولین تحلیل تصویری از جابه جایی انسان و حیوان.
- روش الف و ب در بررسی های اولیه از ویژگی های حرکت استفاده می شد.

ج) جنبش شناسی حرکت: حرکات اندام ها، کل بدن یا هر دو بدون توجه به نیروها و جرم هایی که حرکت را تولید می کنند
- متداول ترین روش جنش شناسی ثبت نمودار موقعیت اندام (مکان حرکت اندام ها در حین حرکت) می باشد.
- علاوه بر نمودار موقعیت اندام، نمودار سرعت (مشتق جابجایی نسبت به زمان – یا شیب منحنی موقعیت اندام در هر لحظه از زمان است) و نمودار شتاب (تغییرات سرعت در زمان- یا شیب منحنی سرعت در هر لحظه از زمان) اندام را از طریق کامپیوتر بدست می آورند.

د) جنبش شناسی هماهنگی: در این روش از نمودارهای ویژه ای که جنبس شناسی هماهنگی و یا کینماتیک هماهنگی حرکات را نشان می دهند، استفاده می شود.
- انواع مختلفی از حرکات هماهنگی وجود دارد (مثل هماهنگی چند مفصل در یک اندام، هماهنگی چشم سر، هماهنگی اندام های مختلف بطور همزمان) که هر کدام به طریقی با استفاده از نمودار جنبش شناسی ویژه نشان داده می شوند، مثلاً در حرکات نوسانی (مثل حرکات ریتمیک دو دستی) برای سنجش هماهنگی از نمودارهای مربوط به الگوهای هماهنگی ذاتی درون مرحله و برون مرحله استفاده می شود.

ه) الکترومایوگرافی: ثبت فعالیت الکتریکی عضله را می گویند که میزان مشارکت یک عضله در یک حرکت را نشان می دهد.
- در این روش الکترودها به دو صورت روی جلدی (الکترود در روی پوست و بر روی عضله قرار می گیرد) و تحت جلدی (الکترودها زیر پوست و بر روی شکم عضله قرار می گیرد) بکار برده می شوند.

ر) سنجش حرکات چشم: در این روش از کلاه های مخصوصی که دارای دوربین چشمی برای ثبت حرکات هستند استفاده می شود و این دوربین ها جهت های نگاه فرد (زاویه دید) و میزان متمرکز ماندن او بر روی نوع خاصی از اطلاعات محیطی را ثبت می کند (جستجوی بینایی).
- اگر این روش و نمودار بدست آمده از آن (نمودار مربوط به حرکات چشم – ثابت ماندن چشم و جهش های آن را در طی حرکت نشان می دهد) با نمودارهای جنبش شناسی حرکت ترکیب شود اطلاعات ارزشمندی را بدست می دهد زیرا حرکات بدن را به اطلاعات دریافتی از چشم ها مرتبط می کند.

۳- سنجش فعالیت مغز

الف) الکتروانسفالوگرافی یا EEG و الکتروانسفالوگرافی مغناطیسی: فعالیت الکتریکی ساختارهای مغز را ثبت می کند و قادر به جدا سازی نیست.
ب) روش های پیشرفته تر که قادر به جداسازی هستند:
توموگرافی با انتشار پوزیترون
تصویربرداری رزنانس مغناطیسی: در این روش بخش های فعال مغز از طریق افزایش جریان خون به آنها نورانی می شوند (این روش رفتار حرکتی یا پاسخ های رفتاری و فعالیت مغزی را می سنجد).
رادیولوژی تشعشعی تک فوتون
تحریک مغناطیسی فوق جمجمه ای: تحریک مغناطیسی وارد شده از بیرون بر روی سر می تواند موجب فعالیت یا بازداری از فعالیت قسمتی از مغز شود (این روش رفتار حرکتی یا پاسخ های رفتاری و فعالیت مغزی را می سنجد).

تست های طبقه بندی شده سنجش رفتار حرکتی

[بخش اول. سوال ها]
۱- کدامیک از گزینه های زیر جزء توصیف برونداد حرکتی می باشد؟
۱) خطای متغیر
۲) جنبش شناسی حرکت
۳) استفاده از عکس
۴) سنجش حرکات چشم

۲- کدام خطا پراکندگی نمرات در اطراف میانگین را نشان می دهد؟
۱) خطای ثابت
۲) خطای متغیر
۳) تغییرپذیری کلی
۴) خطای نسبی

۳- کدام خطا هم سوگیری و هم تغییرپذیری اجرا نشان می دهد؟
۱) خطای ثابت
۲) خطای متغیر
۳) تغییرپذیری کلی
۴) خطای نسبی

۴- از کدام روش برای سنجش دقت در تکالیف پیگردی مداوم استفاده می شود؟
۱) خطای ثابت
۲) خطای متغیر
۳) تغییرپذیری کلی
۴) ریشه میانگین مجذور خطا

۵- جنبش شناسی حرکت از مقیاس های............ است؟
۱) تولید اجرا
۲) اهداف اجرا
۳) پیامد اجرا
۴) تولید و هدف اجرا

۶- کدام خطا شاخصی مناسب برای کسب یا عدم کسب الگوی حرکتی است؟
(سراسری ۸۷)
۱) نسبی
۲) مطلق
۳) ثابت
۴) متغیر

۷- در صورتی که چهار تیر انداز خطاهایی داشته باشند، اصلاح اجرای کدامیک مشکل است؟
(سراسری ۹۰)
۱) خطای ثابت متوسط و خطای مطلق متوسط
۲) خطای ثابت زیاد و خطای متغیر کم
۳) خطای ثابت کم و خطای متغیر زیاد
۴) خطای مطلق زیاد و خطای متغیر کم

۸- اگر خطای تیرانداز در محور افقی (۳) سانتی متر و در محور عمودی (۴-) سانتی متر باشد، خطای شعاعی یا منشعب او (RE) چقدر است؟ (سراسری ۹۱)
۱) ۱
۲) ۵
۳) ۷
۴) ۲۵

۹- کدام نوع خطا یکی از ویژگی های عمومی اجرا هنگام یادگیری را می سنجد؟
(سراسری ۹۲)
۱) مطلق
۲) متغیر
۳) ثابت
۴) شعاعی یا منشعب

۱۰- مهمترین علت استفاده از زمان واکنش در تحقیقات یادگیری حرکتی چیست؟ (سراسری ۹۳)
۱) زمان واکنش معیار مناسبی برای سنجش رخدادهای ذهنی در هنگام پردازش اطلاعات است.
۲) زمان واکنش جزء جدایی ناپذیر از زمان پاسخ در رکوردهای ورزشی است.
۳) اندازه گیری زمان واکنش در پژوهش های تجربی و آزمایشگاهی زیاد استفاده می شود.
۴) سنجش زمان واکنش جزئی از تکالیف دنیای واقعی هستند.
[بخش دوم. پاسخنامه ]
۱- گزینه (۱) صحیح است.
هر سه گزینه بعدی از مقیاس های سنجش ویژگی های حرکت یا تولید اجرا هستند.
۲- گزینه (۲) صحیح است.
۳- گزینه (۲) صحیح است.
علاوه بر این خطا، خطای مطلق نیز به سوگیری و تغییرپذیری اجرا را در انجام اعمال یک بعدی می سنجد، خطای TOT و ریشه میانگین مجذور خطا به سوگیری و تغییرپذیری اجرا در مهارتهای مداوم حساس هستند و خطای منشعب به سوگیری و تغییرپذیری اجرا در انجام اعمال دو بعدی حساس هست.
۴- گزینه (۴) صحیح است.
۵- گزینه (۱) صحیح است.
جنبش شناسی حرکت از مقیاس های تولید اجرا یا مقیاس های ویژگی های حرکت است.
۶- گزینه (۴) صحیح است.
خطای متغیر در واقع پراکندگی نمرات در اطراف میانگین یا ناهمسانی اجرا (تغییرپذیری اجرا) را می سنجد و نشان از کسب یا عدم کسب الگوی حرکتی است.
۷- گزینه (۳) صحیح است.
خطای ثابت سوگیری اجرا را نشان می دهد و در اینجا چون کم است، نشان می دهد که اجرا دارای سوگیری کم است. اما آنچه مهم است خطای متغیر است چون تغییرپذیری یا ناهمسانی اجرا را نشان می دهد و به کسب یا عدم کسب الگوی حرکتی اشاره دارد و چون در اینجا زیاد است یعنی هنوز الگوی حرکتی کسب نشده است و به اصلاحات اساسی تری نیاز است.
۸- گزینه (۲) صحیح است.



۹- گزینه (۲) صحیح است.
۱۰- گزینه (۴) صحیح است.

فصل اول: طبقه بندی مهارت های حرکتی

مفهوم مهارت، حرکات، اعمال

مهارت قابلیتی است که با اطمینان معین و صرف حداقل انرژی و زمان کاری به نتیجه برسد.

ویژگی های مهارت

- مهارت های حرکتی دارای قصد و هدف هستند.
- مهارت های حرکتی به صورت، ارادی هستند.
- مهارت های حرکتی برای دستیابی به هدف تکلیف نیاز به حرکت بدن یا اندام دارند.
- مهارت های حرکتی مستلزم یادگیری هستند.

عوامل سه گانه ای که در اجرای مهارت ها بسیار مهم هستند:

۱. ادراک ویژگی های نسبی محیط
۲. تصمیم گیری درباره نوع اجرا، محل و وقوع اجرای آن
۳. فعالیت عضلانی سازمان دار به منظور اجرای حرکت

تعریف حرکات

ویژگی رفتاری یک اندام خاص یا ترکیبی از اندام ها، پس حرکات اجزای تشکیل دهنده مهارت ها هستند.

تعریف اعمال

پاسخ های هدف داری هستند که از حرکات بدن و یا اندام تشکیل شده و مترادف مهارت حرکتی است.

دلایل طبقه بندی مهارت های حرکتی

دو دلیل اساسی و مهم برای طبقه بندی حرکات و تکالیف حرکتی عبارتند از:
۱- برای ایجاد ارتباط در ادبیات رفتار حرکتی باید واژه های مختلفی که برای تکالیف حرکتی استفاده شده اند به خوبی درک شوند.
۲- قوانین حرکتی و اصول آموزش برای هر طبقه از حرکات متفاوت است.

در کل با طبقه بندی مهارت های حرکتی، اساس مناسبی برای تشکیل و تثبیت تعمیم ها، یا اصولی درباره چگونگی اجرا و یادگیری مهارت های حرکتی در اختیار ما گذاشته می شود.

طبقه بندی مهارت های حرکتی

- مهارت حرکتی را می توان از طریق دو رویکرد تکلیف (مهارت بر اساس نوع ویژگیهای مهم آن تقسیم بندی می شود) و رویکرد تبحر در اجرا (مهارت را می توان از روی تمایز اجرای ماهرانه از اجرای غیر ماهرانه تقسیم بندی کرد) طبقه بندی کرد.
- سازماندهی تکلیف (مهارت های مجرد یا مجزا، زنجیره ای و مداوم)، اهمیت نسبی اجزای شناختی – حرکتی تکلیف (مهارت های شناختی، حرکتی و روانی- حرکتی یا ادراکی- حرکتی)، سطح پیش بینی پذیری محیط (مهارت های باز، بسته و نیمه باز و بسته)، ویژگی تکالیف برای طبقه بندی در رویکرد تکلیف هستند.
- حداکثر اطمینان در دستیابی به هدف، صرف حداقل انرژی روانی و فیزیکی، صرف حداقل زمان برای حرکت، سه ویژگی تعریف مهارت از منظر گاتری هستند که مبنایی برای طبقه بندی مهارت در رویکرد تبحر در اجرا هستند.

مهارت های باز و بسته

این روش طبقه بندی با توجه به میزان و دامنه پایداری و ثبات وضعیت محیطی انجام می شود. در واقع قابل پیش بینی بودن حرکت مبنایی برای طبقه بندی مهارت های حرکتی است. پس این روش طبقه بندی با ویژگی های ادراکی تکلیف مورد نظر تعیین می شود.
- در مهارت های بسته محیط هنگام اجرای مهارت ثابت و قابل پیش بینی است در این حالت شخص حرکت را به دلخواه خود آغاز می کند.
- در مهارت های باز محیط و شرایط محیطی متغیر و غیرقابل پیش بینی است.
- افراد مهارت های باز را در محیطی اجرا می کنند که از نظر زمانی (مثل سرعت توپ) یا فضایی (مثل محل توپ) متغیر است، پس برای موفقیت در اجرا باید متناسب با حرکت شیء یا تغییر ویژگی های محیط عمل کنند. پس موفقیت در مهارت های باز به دامنه ای بستگی دارد که اجرا کننده می تواند حرکت را با تغییرات محیط تطبیق دهد.
- باید توجه کرد که اینگونه طبقه بندی دارای یک پیوستار است که مهارت های کاملاً باز و کاملاً بسته در دو انتهای پیوستار قرار دارند و مهارت دیگر در بین این دو واقع هستند. مثلاً وسط پیوستار شامل مهارتهای نیمه باز و نیمه بسته است که محیط در آن تا حدودی قابل پیش بینی است مانند کنترل توپ متحرک.

مهارت های ظریف و درشت

این نوع طبقه بندی براساس نوع گروه عضلانی درگیر در اجرای مهارت است.
- برای انجام مهارت های درشت، نیاز به استفاده از یک دستگاه بزرگ (عضلات بزرگ و نیروی عضلانی بیشتر) است و دقت حرکتی کمتری را می طلبند.
- مهارت های ظریف مستلزم کنترل بیشتر بر عضلات کوچک، خصوصاً عضلات درگیر در هماهنگی چشم و دست هستند و به دقت بیشتری نیاز دارند.
- باید توجه کرد که در اکثر مهارت های حرکتی هر دو گروه عضلانی درشت و ظریف درگیر هستند.

مهارت های مداوم، مجرد، زنجیره ای

این روش طبقه بندی مبتنی بر حرکات هستند.
تعریف مهارت های مجرد: حرکاتی هستند متمایز، با نقطه شروع و پایان قابل تشخیص که در زمان بسیار کوتاهی اجرا می شوند. مثل ضربه زدن به یک توپ، عوض کردن دنده اتومبیل
- پایان حرکت مجرد، خاتمه مهارت مورد نظر است و برخلاف آنچه که در دویدن و شنا کردن می بینیم، بطور اختیاری تعیین نمی شوند.
- این حرکات می توانند ماهیتی کاملاً شناختی یا کاملاً حرکتی و یا ترکیبی از هر دو را داشته باشند.

تعریف مهارت های رشته ای یا زنجیره ای: حرکات مجرد و متصل به هم که به ترتیب اجرا می شوند تا عمل پیچیده ای به وجود آورند. پس نوبت انجام عمل در اینجا دارای اهمیت است.
- احتمالاً دارای شروع و پایان مجزایی هستند. مانند تعویض دنده اتومبیل از یک به دو که اول کلاج گرفته می شود (یک حرکت مجرد) بعد دنده جا به جا می شود (یک مجرد دیگر) بعد کلاج رها می شود (یک مجرد دیگر)
تعریف مهارت های مداوم: مهارت هایی هستند که شروع و پایان مشخصی ندارند و حرکاتی را در بر می گیرند که همیشه تکراری هستند مثل شناکردن و یا راه رفتن، و تا زمانی که فرد بخواهد ادامه می یابند.
- زمان اجرای آنها از زمان اجرای حرکات مجرد طولانی تر است
- تکالیف پیگردی، یک دسته از تکالیف مداوم هستند که هم در اعمال روزانه (رانندگی) دیده می شوند و هم در آزمایشگاه (تعقیب یک نقطه در کامپیوتر). در کل در این نوع از حرکات، فرد با حرکت دادن یک وسیله ای با اندام خود یک مسیر را که می تواند حرکت یک نقطه نورانی در صفحه نمایش کامپیوتر و یا مسیر یک جاده در پیست مسابقه اتومبیل رانی باشد، را دنبال می کند.
- تکالیف پیگرد تعقیبی و پیگرد جبرانی دو نوع تکلیف پیگردی هستند.
- در تکالیف پیگرد تعقیبی هم حرکات آزمونگر و هم حرکات شرکت کننده قابل رویت هستند. مثل رانندگی که هم مسیر مشخص است و هم حرکات راننده که از طریق تغییرات در ماشین او در مسیر قابل رویت است و یا مثل دنبال کردن یک نقطه نورانی در صفحه نمایش که هم تغییرات ایجاد شده در نقطه نورانی توسط آزمونگر و هم تغییرات در نشانگر که توسط شرکت کننده با ابزار کنترل ایجاد می شود تا به نقطه نورانی برسد قابل رویت است.
- تکالیف پیگرد تعقیبی از لحاظ صفحه نمایشی که شرکت کننده به آن نگاه می کند نیز متفاوت هستند. مثلاً در یک نوع آن که تکلیف مرتبه صفر یا تکلیف موقعیتی نامیده می شود، حرکات ابزار کنترل، حرکت نشانگر را در روی صفحه کنترل می کند، یعنی با حرکت دادن ابزار به سمت چپ یا راست و یا نگه داشتن آن، نشانگر به یک میزان به چپ یا راست حرکت کرده و یا در جای خود بصورت ثابت قرار می گیرد. در نوع دیگر آن که تکلیف مرتبه اول یا کنترل سرعت نام دارد، حرکات ابزار کنترل، سرعت نشانگر را در روی صفحه کنترل می کند، مثلاً حرکت به راست ابزار باعث افزایش سرعت نشانگر در سمت راست می شود و در نوع سوم آن که تکلیف مرتبه دوم نام دارد حرکات ابزار کنترل، شتاب نشانگر را در روی صفحه کنترل می کند، مثلاً نگه داشتن آن در وسط باعث شتاب صفر می شود.
- یک نوع از تکالیف پیگردی تعقیبی نیز وجود دارد که به آن تکلیف تعقیبی جهشی می گویند. در این نوع از تکالیف مسیر حرکت به یکباره از یک موقعیت ثابت به یک موقعیت جدید و غیر قابل پیش بینی جهش می یابد (مثل تغییر جهشی نقطه نورانی در صفحه نمایش توسط آزمونگر) و وظیفه شرکت کننده جبران این تغییر ناگهانی (بردن نشانگر روی آن) با ابزار کنترل است. این نوع از تکالیف تعقیبی می توانند ماهیتاً تکلیف پیگردی جبرانی نیز باشند.
- در تکالیف پیگرد جبرانی، تغییراتی که بوسیله آزمونگر ایجاد می شود (مثلاً تغییر عقربه ارتفاع پرواز) با حرکاتی که شرکت کننده انجام می دهد جبران می شود (کم و یا زیاد کردن ارتفاع هواپیما به وسیله شرکت کننده تا عقربه بر روی ارتفاع صحیح پرواز قرار گیرد). در این نوع از حرکات حرکت آزمونگر دیده می شود مثلاً تغییرات در درجه حرارت یک اتاق، اما حرکاتی که شرکت کننده انجام می دهد (مثلاً روشن کردن یک بخاری) در جهت جبران آن بوده و در نهایت با حرکت آزمونگر یکی می شود مثلاً درجه حرارت به حالت مناسب خود بر می گردد.
- تکالیف پیگرد جبرانی همیشه دشوارتر از تکالیف پیگرد تعقیبی هستند بویژه اگر رفتار پیگردی نامنظم و غیر قابل پیش بینی باشد.

مهارت های حرکتی و شناختی

تعریف مهارت های حرکتی: در این مهارت ها کیفیت، اجرای خود مهارت مهم است و شامل حداقل تصمیم گیری و حداکثر کنترل حرکتی هستند.
تعریف مهارت های ادراکی- حرکتی: مهارت هایی هستند که هم به تصمیم گیری و هم به کنترل حرکتی نیاز دارند. مثل قایقرانی.
تعریف مهارت های شناختی: در این مهارت ها ماهیت و کیفیت حرکت مخالف هم نیستند، اما تصمیم گیری در انتخاب نوع حرکت مهم است مثل شطرنج، آشپزی و مربیگری.

طبقه بندی دو بعدی جنتایل

طبقه بندی دو بعدی جنتایل پیچیدگی بسیاری از مهارت ها را که متخصص باید در برنامه آموزش مدنظر قرار دهد، را در برمی گیرد.
جنتایل برای غلبه بر محدودیت رویکرد تک خصیصه ای در طبقه بندی مهارت ها، مهارت ها را با در نظر گرفتن دو ویژگی عمومی آن ها، طبقه بندی کرد.
- دو ویژگی عمومی تمام مهارت ها عبارتند از بافت یا شرایط محیطی و نقش عمل که در این طبقه بندی هرکدام از این دو ویژگی نیز به اجرای کوچک تری تقسیم شده و ۱۶ طبقه مهارت به دست می آید.

۱- بافت یا شرایط محیطی

الف) شرایط تنظیمی
ثابت (مهارت حرکتی بسته را شامل می شود)
متحرک (مهارت حرکتی باز را شامل می شود)
ب) تغییر میان کوششی
دارد (مثلاً در فوتبال تغییر میان کوششی وجود دارد)
ندارد (مثلاً حرکت پروانه تغییر میان کوششی ندارد، یعنی به صورت یکنواخت انجام می شود)

۲- نقش عمل

الف) دستکاری شیء
وجود دارد (مثلاً در برخی از مهارت ها افراد مجبور به دستکاری شیء مانند توپ هستند)
وجود ندارد (در مهارت های هم دستکاری شی وجود ندارد)
ب) تشخیص موقعیت بدن
انتقال بدن وجود ندارد (مثل تیراندازی)
انتقال بدن وجود دارد (مثل راه رفتن)
- تعریف تغییر میان کوششی: شرایط تنظیم کننده طی اجرا از یک اجرای مهارت به اجرای دیگر ممکن است یکسان یا متفاوت باشد.
- در کل طبقه بندی جنتایل بر اساس نیازهای متفاوت اجراکننده (دستکاری شیء و تشخیص موقعیت بدن) و شرایط تمرین مختلف (شرایط تنظیمی و تغییر میان کوششی) مرتب شده است.

فواید طبقه بندی جنتایل

۱- راهنمای سودمندی برای ارزیابی توانایی ها و محدودیت های حرکتی از طریق تغییر منظم در بافت های محیطی و نقش های عمل است.
۲- مبنایی برای کشف مشکلات اجرا و ارائه روش تمرینی مناسب برای بهبود آن.

نظرات کاربران درباره کتاب رشد و یادگیری حرکتی

عالی بود .سپاسگذارم
در 2 ماه پیش توسط zam...f7b