اندیشه «سکولاریسم»، یکی از مهمترین چالشهای فراروی دین است. گرچه به تعبیر آیتالله جوادی آملی در کتاب «نسبت دین و دنیا»: «دوره نوزایی و رنسانس پیامآور قطعی «جدا انگاری دین و دنیا» است»، اما در تاریخ جهان اسلام نیز میتوان رگههایی از این نظریه را در دوره معاویه مشاهده کرد و وی را اولین بانی و متفکر این نظریه دانست. او در جریان صلح با امام حسن (ع) اعتراف کرده بود که: «من با شما جنگ نکردم که نماز بخوانید و روزه بگیرید و حج برگزار کنید و یا زکات دهید. شما خود این کارها را میکنید، بلکه من با شما جنگ کردم تا بر شما حکومت کنم.» علامه طباطبائی در تحلیل این جمله معاویه میگوید: «معاویه اشاره میکرد که سیاست را از دیانت جدا خواهد کرد و نسبت به مقررات دینی ضمانتی نخواهد داشت و همه نیروی خود را در زنده نگهداشتن حکومت خود، به کار خواهد بست».
نوشتار حاضر با استفاده از فرمایشات معظم له، به تبیین ماهیت و مؤلفههای «حوزه سکولار» از منظر ایشان خواهد پرداخت. در این تحقیق، ابتدا به تبیین معنای سکولاریسم و همچنین دیدگاه مقام معظم رهبری درباره این اصطلاح میپردازیم. پس از آن نیز مباحثی مانند: «سکولاری شدن حوزهها»؛ «آرزوی دیرینه دشمنان»، «خطر نفوذ اندیشه سکولار در حوزههای علمیه»، «مؤلفههای حوزه سکولار»، «آفات سکولار شدن حوزهها»، «حوزه انقلابی؛ راه برونرفت از چالش سکولاریسم»، «نقش تاریخی روحانیت در نهضتها و انقلابها»، «دلایل لزوم سیاسی بودن حوزه و روحانیت»، «نظام جمهوری اسلامی؛ محصول بارز حوزه ضد سکولاری»، «نسبت بین حوزه و نظام اسلامی»، «انقلابیگری حوزهها؛ مؤلفهها، آسیبها و مسئولیتها» و همچنین «جریانات سیاسی حوزه»، به تفصیل از منظر مقام معظم رهبری، بحث و بررسی خواهد شد.