کتاب بحران در ایران از نگاه عضو سازمان سیا از کودتای سیا تا آستانه جنگ اثر گرت پورتر نشر انتشارات نسل روشن

۱. از کودتای سیا تا جمهوری اسلامی پیش از آمریکایی ها: برخورد ایران با امپریالیسم یکی از دلایلی که ایالات متحدۀ آمریکا در نیم قرن گذشته درگیر جنگ‌های فاجعه‌باری شده است، ناآگاهی نسل‌های پی‌درپی سیاستگذاران در مورد مللی است که سعی در مغلوب کردن آن‌ها داشته‌اند. مقامات ایالات متحده به‌طور سیستماتیک در درک نیروی ملی‌گرایی رقبای خود و اهمیت خاطرات تاریخی آنان در برابر مقاومت در برابر امپریالیسم شکست خورده‌اند. اهمیت این موضوع در خصوص ایران، به‌عنوان یکی از قدیمی‌ترین ملل که شدید‌ترین احساسات ملی‌گرایی را دارند و از سلطۀ بیگانگان بیزارند، کاملاً روشن است. یافته‌های باستان‌شناسی از شمال ایران مربوط به هزارۀ پنجم قبل از میلاد مسیح است و سرگذشت امپراتوری‌های ماد، هخامنشی، سلوکیان، اشکانیان و ساسانیان، پختگی فرهنگی و تاریخ افتخارآمیز مردم فارس را نشان می‌دهند. در قرن دهم، هنگامی که فردوسی شاهنامۀ معروف خود را می‌نگاشت، هویت ملی ایرانیان چنان شناخته شده بود که وی در اثر خود بیش از هزاربار صراحتاً به نام ایران اشاره کرده است.